|
İş bu makale,27/01/2008 tarihli Çarşamba makalesinin devamıdır. Önceki makalede ortaya konulan teşhis ve prensiplere göre politika önerilerini içermektedir. Neticede, Acil Eylem Paketinin amacı ve hedefi " reel kamu maliyesi ve bütçesi pozisyonunu dikkate alarak, ekonomide ortaya koyduğumuz soruna yönelik(talep ve finansman), 2008 için öncelikli ve olabilirliği olan eşzamanlı politika vizyonunu, araçları ve icraatları " ortaya koymaktır. Hedef, 2008'i kurtarmaktır.
PAKETİN POLİTİKA VİZYONU
Eşzamanlı olarak; paketin vizyonu ve politika önceliği;
1-Efektif talebi canlandıracak
2-Ve ekonomide topyekün ödemeler sistemini tamir edecek politikaları(para ve finansman) devreye koymak olmalıdır. Burada "zamanlama ve eşzamanlılık" hayatidir.
PAKETİN ARAÇLARI
1-Devlet, elindeki enstrümanları kullanarak "yönetim ve işletme" sinerjisi yaratak talep yaratabilir. Bir nevi, hükümet etme ustalığıdır bu aslında.
3-Maliye ve sair politikalar kullanılmalıdır.
3-Para ve finansman politikaları
İCRAATLAR
A-Efektif talebi canlandıracak politikalar
1-Yönetim ve işletme sinerjisi
Bunun araçlarını, kabaca 31 Ocak 2008 tarihli makalede anlatmıştık. Özetle "ihale ile varlık satışı ve kiralanması, özelleştirme, yap-işlet devretle arazi rantları(selektif imar izinleri) yaratmak, liberalizasyon, özel sektör finansmanı ile kamu-özel ortaklıkları, bütçe dışı idarelere özerk ve özel hukuka tabi bilanço kabiliyeti ve kalitesi kazandırmak, YAGA ile büyük projeleri ve Bafra'da bekleyen 400 milyon USD'lik yatırımları devreye koymak" gibi araçları kullanmaktan bahsediyoruz. Yani, devlete gider veya gelir kaybı yaratmayan hamlelerden bahsediyoruz.
2-Maliye ve sair politikalar
Çok net olarak, 2008'de en hızlı ve en geniş etkiyle efektif talebi "konut ve inşaat sektörü"ile canlandırabiliriz.Diğer iki lokomotif sektörde (turizm ve üniversite),bu yıl uygulamaya koyacağımız hiç bir maliye politikası ve sair araçla 2008'i kurtaramayız.Belki 2009'a yansır ama derdimiz hemen bugünü kurtarmaktır.
Hem konut kredileri açısından hemde sair inşaat ve konutla ilgili kamusal masraflar(tapu,kdv..vs) bakımından, belli bir süre "yerli ve yabancı alıcıları ",muafiyetler ve motivasyonlar sağlanabilir.
Bu, hem belli konut türlerine(stoğa göre, apartman, villa) hem de stoğun ve projelerin yoğun olduğu bölgelere yönelik de yapılabilir. Elbette, süresi, etkili olabilmesi içinde 2008 içinde belli bir periyodla sınırlandırılmalıdır.
Bu şekilde, "içerde yastık altı paraları ve yabancı talebini " ekonomiye çekme, piyasaya ve sektöre bir nakit ve talep yaratma fırsatı olabilir. Tapu masrafı, alıcının yüklendiği KDV'ler...vs vergi ve harçlar, konutun mevcut satış fiyatı ve piyasa değeri içinde, şu sıralar tüketicileri dürtebilecek ağırlıktadır. Daha fazla ayrıntı 06/02/2008 makalesinde var.
B-Ödemeler Sistemini Tamir Edecek Politikalar
3)Para ve finansman politikaları
Ekononomide düşen taleple bozulan nakit akım ve finansman sıkıntısı, topyekün hem reel sektörün kendi içindeki ödemeler çarklarını, hemde reel sektörle mali sektör arasındaki "ödemeler sistemini ve iletişimini " olumsuz etkilemeye başlamıştır. Ödemeler sistemini tamir etmeliyiz, bunun için;
1)Elimizdeki kısıtlı araçlarla(Maliye ve Merkezin) paranın maliyetini ucuzlatmalıyız
2)Mali sektörün kredi motivasyonu ve kredi kapasitesini artıracak, bilahare yeni finansal entrümanları devreye koyacak politikalar üretmeliyiz.
3)Hem kamu hem özel sektörün kullanacağı uluslararası fon ve kredi imkanları yaratmalıyız. Bunun için " tahkim yasası " elzemdir.
Tüm bunlar(1,2,3) için, özetle " (i)TC bankalarının Taşınmaz Mal Yasasının(TMY) uluslararası meşruiyetini anlamalarını ve kaale almalarını sağlamalıyız, (ii)bilahare TMY'deki devlet mükellefiyetini son kullanıcıya dönüştürmeliyiz,(iii)icra-iflas özelleştirilmeliyiz,(iv)factorin-leasing ülke şartlarına göre yeniden düzenlenmeliyiz, tamamlayıcı yasaları rehabilite etmeliyiz ve (v)bu iki enstrüman dahil bankacılık sektörünün kredi motivasyonunu artırmak için hukuku hızlandırmamız lazım,(vi)ilamsız icra müessesesi yaratmalıyız,(vii)kamu alacaklarının önceliği kaldırılmalıyız,hatta bütçe dışı idareleri kısıtlı özel hukuk kapsamına almalıyız(viii)Merkez bankası reeskont kredilerini inşaat ve diğer sektörlere de açılmalıyız, maliyeti düşürülmeliyiz, teminat(gayrımenkul..vs) kolaylığı sağlamalıyız ve bankalara reeskont kredisi kullandırmaları için mali motivasyonlar sağlamalıyız,(ix) TMSF'de indirim yapmalıyız,(x)Kalkınma Bankası tahvil alım standartlarını değiştirmeliyiz,(xi)bankaların yerli piyasada kredi vermesini teşvik edici sektörlere göre(inşaat..vs)zamanı ve tanımlaması iyi yapılmış selektif vergi motivasyonları yaratmalıyız,(xii)disponibilite tebliği amacı gibi parayı yurt dışına taşıyanlara stopaj salmalıyız,(xiii)bankacılık sektörüne yeni girişlerin faaliyet iznine yeni dinamik standratlar getirmeliyiz ve sektörü faaliyet kapsamına göre iki kategorizeye ayırmalıyız,(xiv)topyekün bilanço kalitelerini artırmalıyız...vs "
Not: 03 Mart Pazartesi günü çıkması gereken bu yazı, elde olmayan nedenlerden dolayı bugün yayınlanmıştır, okurlarımızdan özür dileriz.
|