Petrol fiyatları ve üretimi konusunda bugün Suudi Arabistan'da önemli bir zirve toplantısı gerçekleşiyor. Toplantı girişimi dünyanın en büyük petrol üreticisi Suudi Arabistan'dan geldi. Petrol fiyatlarındaki artış, Suudi Arabistan'ın gelirlerini artırıyor. 2008 yılında Suudi Arabistan'ın petrol gelirlerinin geçen yıla göre ikiye katlanarak 400 milyar dolara ulaşması bekleniyor. Bu durumda Suudi Arabistan bugünkü toplantıyı niçin düzenledi? Üretimini artıracağını niçin açıkladı? Suudi Arabistan günde 9.5 milyon varil petrol üretiyor. Son alınan kararla günde 300 bin varil daha fazla petrol üretiliyor. Yakında buna 200 bin varil daha ekleneceği sözü verildi. Bu rakamlar büyük olmasa da psikolojik önemi var. OPEK üyesi ülkeler genelde üretimi artırma konusuna sıcak bakmıyor. Bu çok anlaşılır bir şey. Ellerindeki petrolü daha pahalıya satmak onların çıkarına. OPEK Başkanı Cezayirli Chakib Khelil, petrol üretimini artırmayı "mantıksız" olarak niteledi. Bazı OPEK üyesi ülkeler, bugünkü zirveye katılmayabilir. Demek ki, Suudi Arabistan, OPEK'ten farklı bir noktaya geldi. Acaba neden? Cidde'deki zirve toplantısı petrol fiyatlarını etkiler mi? Tüm bu sorular cevap bekliyor. Ayrıca, tüm bu konular cebimizi yakından ilgilendiriyor.

   Bügün Cidde'deki zirve toplantısına aralarında ABD Enerji Bakanı Samuel Bodman, İngiltere Başbakanı Gordon Brown gibi üst düzey liderler, Avrupa Komisyonu, Uluslararası Enerji Ajansı gibi kurumlar ve enerji uzmanları katılıyor. Zirve, petrol üreticileri ile tüketicilerini biraraya getiriyor. Petrol fiyatlarındaki artışın da etkisi ile hayat pahalılığının hissedilir şekilde arttığı ve ekonomilerin bundan etkilendiği bir dönemde, Cidde'deki pazarlıkları tüm dünya yakından izleyecek.

   Yüksek petrol fiyatlarının ABD, AB ve genelde dünya ekonomisini durgunluğa sürüklemesi, Suudi Arabistan için iyi bir gelişme olmaz. Ciddi bir talep daralması gündeme gelebilir. Altın yumurtlayan tavuk ölebilir. Ayrıca, petrol fiyatlarının 140 dolara ulaşması, gelişmiş ülkelerde alternatif enerji kaynakları konusundaki çalışmaları yoğunlaştırdı. Bu çalışmalar er veya geç ciddi bazı sonuçlar doğuracak. Petrol talebi bundan etkilenebilir. 1973'te Arap ülkeleri petrol ambargosu uygulayarak petrol fiyatlarını dört kat artırdığı zaman, Batı ülkeleri başka bölgelerde petrol aramalarına hız vermiş ve olumlu sonuçlar elde etmişti. Şimdi, Kuzey Denizi gibi yeni petrol kaynakları bulmak çok zor. Bu nedenle çalışmalar alternatif enerji kaynakları üzerinde yoğunlaşıyor.

   The Economist dergisi, son sayısında "Enerjinin geleceği" konulu özel bir rapor yayınladı. Rapor, enerji alanında devam etmekte olan yoğun bilimsel çalışmaları ortaya koyuyor. Araba firmaları ve üniversiteler, petrole dayanmayan araba üretme konusunda çok ciddi çalışmalar yapıyorlar. Elektrikle çalışan araba konusunda çok uzak olmayan gelecekte önemli gelişmeler olabilir. Böylesi bir gelişme, petrol talebini mutlaka azaltır. Suudi Arabistan bunun bilincinde.

   Suudi Arabistan'ın bölgedeki en büyük rakibi İran. Yüksek petrol fiyatları İran'ı da zengin ediyor. Petrol ihracatından elde ettiği büyük paralarla İran, Batı'nın yaptırımlarına kafa tutuyor, nükleer programından taviz vermiyor ve bölgesel süper güç olma amacını gizlemiyor. Tüm bunlar Suudi Arabistan için korkutucu gelişmeler. İsrail hava kuvvetleri, İran'ın nükleer tesislerini bombalama konusunda önemli bir tatbikat gerçekleştirdi. İsrail'in İran'ı bombalaması, bölgede çok büyük bir krize yol açar. Petrol üretimi bundan etkilenir. Suudi Arabistan böylesi bir krizden zarar görür.

   Demek ki, Suudi Arabistan'ın petrol fiyatlarının artmasından rahatsız olmasının ekonomik, politik ve jeostratejik nedenleri vardır. Tüm bu nedenlerle Batı'nın çıkarları ile Suudi Arabistan'ın çıkarları arasında belirli bir uyum gözlemleniyor.

   Bugünkü petrol zirvesinde sadece petrol üretimini artırma konusu üzerinde durulmayacak. Daha uzun vadeli bazı öneriler ortaya konacak. ABD ve Batı, kısa vadede üretim artışı istiyor. Fiyatların düşmesi ancak bu şekilde sağlanabilir. Ancak, işin sadece bu yönü yeterli görülmüyor. Yüksek petrol fiyatları nedeniyle OPEK ülkelerinin kasalarına dolan paraların Batı ülkelerine yatırılması, Batı'nın dev petrol şirketlerinin OPEK ülkelerinde daha fazla arama çalışması yapması, bu düşüncelerden bazıları.

   Petrol fiyatları tüm ülkeleri ve tüketiciler olarak tek tek bireyleri, aileleri yakından ilgilendiriyor. Cidde'de alınacak sonuçları izleyip değerlendireceğiz.