|
Politikada önemli kişilerin beklenmedik ölümü veya öldürülmesi ilginç gelişmelere yol açar. Hiç beklenmedik kişiler bazen devlet başkanı, başbakan olur. Dünyada bunun çok örnekleri var. J.F. Kennedy'nin suikaste kurban gitmesi, Lyndon Johnson'un ABD Başkanı olmasına yol açmıştı. Kennedy yaşasa, Johnson başkan olamazdı. Bu örnekler çoğaltılabilir. Pervez Müşşeref'in 18 Ağustos'ta istifası ile boşalan Pakistan Devlet Başkanlığı'na Asıf Ali Zerdari'nin seçilmesi, bize bu gerçeği hatırlatıyor. Eşi Benazir Butto hayattayken, Zerdari'nin böyle bir göreve getirilmesi düşünülemezdi. Zerdari, Benazir Butto'nun Başbakan olduğu dönemlerde bazı siyasi görevlerde bulundu. Eşi sayesinde bu görevlere getirilmişti. Bayan Butto sağ olduğu sürece Asıf Ali Zerdari onun gölgesindeydi. Benazir Butto'nun öldürülmesi ile durum değişti. Oğlu ile birlikte Pakistan Halk Partisi'nin eş başkanı oldu. Gerçekte ise, ipler Zerdari'nin eline geçti. Butto hanedanının siyasi mirası ona kaldı. İşte bu miras sayesinde şimdi nükleer bir ülkenin devlet başkanı oldu.
Asıf Ali Zerdari'nin yükselişi, jeo-politik gelişmelerle de bağlantılı. Pakistan, ABD için son derece önemli bir ülke. Bu önem, Sovyetler Birliği'nin 1979'da Afganistan'ı istilası ile başladı ve 11 Eylül terör saldırıları ile devam etti. El Kaide ve Taliban örgütlerine karşı Afganistan'da sürdürdüğü savaşta ABD hükümetinin Pakistan'ın desteğine ihtiyacı var. Bu desteği almak için Pervez Müşerref'e milyarlarca dolar akıttı. Ancak, ABD hiç bir zaman istediği tam desteği alamadı. Pervez Müşerref hep ikili oynadı. Tavşana kaç, tazıya tut dedi. İslamcı militanların üzerine ABD'nin istediği gibi gitmedi. Sonuçta iktidarı kaybetti. ABD, Asıf Ali Zerdari'ye destek veriyor. Ancak Müşerref'in yapamadığını Zerdari'nin yapıp yapamayacağı kuşkulu. Şöyle veya böyle, Zerdari, ABD'nin de onayı ile, Pakistan gibi önemli bir ülkenin devlet başkanı oldu.
Asıf Ali Zerdari, ismi hep yolsuzluklurla anılan bir kişi olmuştur. Eşinin Başbakan olduğu dönemde adı "bay yüzde on" olarak anılırdı. Bunun nedeni yapılan her iş için yüzde on komisyon talep ettiği iddialarıydı. Zerdari, yolsuzluk ve başka suçlamalar nedeniyle uzun yıllar hapis yattı. Bu nedenle sağlık sorunları var. Pervez Müşerref'in Benazir Butto ile başlattığı uzlaşma arayışları sonucu 8 yıl yattığı hapisten 2004'te çıkmış ve yurt dışında yaşamış, ABD'de tedavi görmüş ve ön plana çıkmamıştı. ABD'nin teşviki ile Pervez Müşerref ve Benazir Butto arasında geçen yıl uzlaşma sağlanınca eşi ile birlikte Pakistan'a dönmüştü. Bayan Butto'nun geçen yılın Aralık ayında öldürülmesi herşeyi değiştirdi. Şubat'ta yapılan seçimlerde Butto'nun partisi büyük başarı elde etti. Böylece Zerdari, ülkenin kaderinde önemli rol oynamaya başladı. Pervez Müşerref'in istifaya zorlanması, onu devlet başkanı yaptı. İlginç bir hayat hikayesi.
Bundan sonra Pakistan nereye gider? Pakistan-ABD ilişkileri nasıl gelişir? Pakistan-Hindistan ilişkileri yumuşar mı? Afganistan'la ilişkiler nasıl olur? Zerdari, Pakistan içindeki hassas dengeleri koruyabilir mi? Ordu ve istihbarat örgütü ile ilişkileri nasıl olacak? Pakistan ordusu ve istihbarat örgütü, ülkenin yaşamında önemli rol oynuyorlar. Ordunun Halk Partisi'ne sempati ile bakmadığı bilinir. Zerdari-ordu ilişkileri dikkatle izlenmesi gereken bir konu. Şubat seçimlerinden sonra, birlikte hükümet kurduğu ancak daha sonra uzlaşamadığı muhalefet lideri Nawaz Şerif ile ilişkileri nasıl olacak? Nawaz Şerif, Müşerref tarafından görevden alınan yargıçların göreve iadesini talep ediyor. Büyük olasılıkla Zerdari bu isteği yerine getirmeyecek. Sözkonusu yargıçlar göreve dönerse, Müşerref'in Zerdari'yi affetme kararının yasallığını sorgulayabilirler.
Yeni Pakistan Cumhurbaşkanı Asıf Ali Zerdari'yi hem iç sorunlar, hem de dış politika açısından zor bir dönem beklediğine kuşku yok. Zerdari, çok geniş yetkilere sahip bir göreve geldi. Pervez Müşerref, devlet başkanının yetkilerini çok genişletmişti. Zerdari, Müşerref'in bu geniş yetkilerine karşı çıkıyordu. Ancak şimdi bu yetkiler kendine geçtiğine göre onlardan vazgeçmesi beklenmiyor.
Pakistan ekonomisi zor bir dönemden geçiyor. ABD'nin verdiği ekonomik desteğe muhtaç. Ülkede etnik ve mezhepsel kutuplaşma var. Radikal İslamcı hareketler aktif. Terör olayları günlük olaylar haline geldi. Afganistan'la olan sınır bölgelerinin denetimi büyük oranda hükümetin elinde değil. İşte Asıf Ali Zerdari, böylesi bir ülkenin sorunlarını çözümlemek için uğraşacak.
|