Bugün en kıymetli yiyeceklerin başında siyah yeraltı mantarı Trüf gelir.

Trüf mantarı, ağaçların köklerine yakın bölgeleri tercih ediyor. En beğendiği yer ise meşe ve kestane ağaçlarının kökleri. Çünkü Trüf mantarı karbonlu besinleri doğrudan topraktan edinemiyor, ağaçtan şeker ya da organik asitleri köklerden emerek paylaşıyor. Burada, kök diplerinde yeryüzünden 50 santim kadar aşağıda gelişip serpiliyor. Eğer zamanında keşfedilip toplanmazsa çürüyüp yok oluyor. Trüfün gelişip serpilmesi için çok hassas bir doğal denge gereklidir. Gelip geçen yaz sağanakları, Trüf için gerekli ideal ölçüde nemi sağlıyor. Çok kuru, yağmursuz yaz ayları ise belirli oranda neme ihtiyacı olan Trüf'ü kurutuyor.

Fransa, İtalya ve İspanya, dünyada en kaliteli trüf'ü üreten ülkeler.

Mutfaklarda trüf kullanılırken taze trüf, beş gün içinde tüketilmelidir. Üzerine su değdirilirse kısa zamanda çürümesine yol açar. Her biri ceviz büyüklüğünde ve yaklaşık 100 gr. Ağırlığında olan Trüf yumrularının tazeyken aromaları çok güçlü, Sonra giderek suyunu kaybediyor, aroması da azalıyor. Taze Trüfler kapalı kavanozda buzdolabında muhafaza edilebilir. Trüf'ü taze olarak elde etmek olanağına sahip olmayanlar, çeşitli yöntemlerle hazırlanmış konservelerini satın alabiliyorlar ama bunların lezzeti tazesinin düzeyine ulaşamıyor.

Türkçe de "domalan" adı verile, bilimsel sınıflandırmada "Tuberaceae" familyasına giren bu toprakaltı mantarının dünyada 70 kadar çeşidi var. Bunlar içinde en değerli olanı kara elmas olarak da anılan siyah Trüf Fransa'da Bordeaux'nun doğusundaki Perigord ve Quercy yöreleriyle. İtalya'nın Umbria bölgesinde yetişiyor. Bu son derece pahalı bitki yumrusu kesildiğinde, içinde beyaz damarları bulunan, çok koyu, siyaha çalan kahverengi etli kısım görülüyor. Çiğ ya da pişmiş olarak değişik biçimlerde kesilerek, suyu çıkarılarak füme olarak, hatta yalnızca kokusu için kullanılır. Av hayvan etleri, etler, kümes hayvan etleri, pateler, yumurtalı yemekler ve zengin salatalarla birlikte kullanılır. Gerçek Trüfseverler,bunu bütün ve taze olarak tereyağla ya da salatada çiğ olarak veya kömürde pişirerek yerler.

Trüf, Türkiye'de Orta ve Güneydoğu Anadolu'da yetişir ve besin olarak yörede tüketilir.