Selimiye Camisi…

Ayasofya, ya da uzun zamandır bilinen adıyla Selimiye Camii, altı yüz küsur yaşında bir şaheser... Lüzinyanlar döneminde St. Sophia katedrali olarak inşa edilen bu yapı, Osmanlılar adayı aldıktan sonra camiye dönüştürülmüş. Dile kolay 117 yılda (1209-1326) tamamlamış Lüzinyanlar inşasını. 1571’den sonra iki minare eklenerek Kıbrıs’ın en büyük camisine dönüştürülmüş. Uzunca bir süre daha Ayasofya olarak anılan camiinin adı Kıbrıs'ın fethi sırasında padişah olan II. Selim'in anısına 1954'te Selimiye olarak değiştirilmişti. Cami’nin bulunduğu Selimiye Mahallesi, bir zamanlar Lefkoşa’nın en kibar semtlerinden biri olarak anılan, saygın insanların yaşadığı bir bölgeydi. Deyim yerindeyse surlariçinin ‘kalbi’-ydi... Fiziki olarak surlariçi Lefkoşa sının merkezi olmasının yanı sıra, ticari ve dini bir merkez olma özelliğini de taşıyordu... Kıbrıslı Türkler, eskiden beri aşırı dindar olmasalar da özellikle Cuma günleri dolup taşarmış Ayasofya...

‘Cuma’ları Ayasofya’ya olan yoğun ilgi, bu bölgeyi Osmanlı döneminden itibaren dinsel bir merkez olma yanında, ticari bir merkez de yapmıştı çünkü ibadet etmek için köylerden Lefkoşa’ya gelenler, beraberlerinde getirdiklerini civarda kurulan pazarlarda satıyordu. Cuma Pazarı, İplik Pazarı, Kadınlar Pazarı, Kazancılar Çarşısı, Bedes-ten… Ve geride adlarından başka pek fazla bir şey kalmayan daha niceleri kurulurmuş Ayasofya yakınlarında... Geçmişten günü-müze, değişen yaşam koşullarına ayak uydurarak hala faaliyet gösteren Arasta ve Bandabulia kalmış sadece… Dahası, uzak yerlerden Lefkoşa’ya ibadet ve alışveriş için gelenlerin konaklaması için birçok da han inşa edilmişti bu mahallede… Büyük Han ve Kumarcılar Han’ı dışında onların çoğu da çoktan yıkılmış. Ve bu mahallenin meşhur hamamları… Hamamlar da tıpkı çarşılar ve hanlar gibi Selimiye mahallesinin simgesiydi... Eskiden öyle her evde bugünkü gibi banyo yoktu, insanların büyük çoğunluğu yıkanmak için hamamlara giderdi. Hamamlara gerek kalmayalı da çok uzun zaman oldu. Neredeyse o günleri yaşayanlar bile unutuyor eski hamam sefalarını…

Selimiye mahallesini eski Lefkoşalıların hafızalarda canlı tutan önemli olaylardan biri de bayramlar ve Selimiye Camii’nde kılınan bayram namazlarıydı şüphesiz. Bayramlarda epeyi kalabalık olurmuş Selimiye. O günlerin çocukları, yani bugünün dedeleri-neneleri özlemle anıyor o ‘eski günleri ve o tatlı bayramları’.  V.Ç.