Geçen hafta yayımlanan sayıda bulutların, bulundukları yere göre yüksek, orta ve alçak olmak üzere 3 sınıfa ayrıldığını anlatmıştık. Bu hafta ise hangi bulutun, neyin haberici olduğunu anlatacağız… Mesela bir bulut hem soğuk havaya sebep olan gölgelerin, hem de sera tesiriyle oluşan sıcakların kaynağı olabilir mi?

Cumulonimbus: Yaklaşan soğuk hava cephesinin sürüklediği hava kütleleri, daha hafif, sıcak ve su buharına doymuş, yere yakın hava kütlelerini alttan sıkıştırarak hızla yukarıya kaldırmasıyla, tipik fırtına bulutları meydana gelir. Rüzgarlarlar bulutun daha hızlı yükselmesini sağlarken, bulutlar aynı anda yakınlarda bir başka hava tabakasıyla karşılaşır ve bu dev oluşumdan dışarıya doğru ince, buzsu bulutların meydana getirdiği bir fıskiyenin uzanmasıyla, çok geçmeden dolu ve yağmur getiren sağanaklar baş gösterir. (Üst kısımları dağ ve kule biçimindedir. Uç kısımları çizgili, lifli gibi görünür, yoğun ve koyudur…)

Cumulus: Güzel havalarda da gökyüzünde bulutlar olur, çünkü atmosferin yükseklerdeki tabakaları, güneşin ısıttığı yere yakın olan tabakalara göre daha soğuktur. Cumulus humulis türünden olan kabarık küme bulutlar bu hadiseye işaret ederler. Yeryüzünde ısınan hava, sıkışık paketler misali yukarılara yükselir ve orada soğur. (Genel olarak dikey gelişim gösteren, küme, karnıbahar, kubbe şeklinde yoğun bulutlardır…)

Nimbostratus: Bu bulut kümeleri Altostratüs bulutlarından veya aynı anda meydana gelen fırtına bulutlarından kaynaklanır. Nimbostratüs hem su damlacıkları hem de buz kristalleri ihtiva eder. Bu da, sürekli yağmur veya kar yağışı demektir. (Genelikkle, deniz seviyesine kadar inebilen, koyu gri renkte, düzgün olmayan, nemli görünümüde katman bir buluttur.)

Cirrocumulus: Tane tane veya topak topak görünümlü takımlar halinde gökyüzünde asılı gibi duran bu ince, tüysü bulut kümeleri çok miktardaki buzları ihtiva eder. Bu bulut kümeleri, yükseklerdeki hava tabakalarında aşağıya göre daha fazla ısı hâkim olduğunda meydana gelir. Bu ısı atlaması, iki farklı hava kütlesinin buluşmasıyla oluşur. Sıcak hava kütlesi içindeki nem, daha soğuk havaya geçerken, küçük buz tanecikleri halinde kristalleşir. Daha sıcak olan bir cephe, beraberinde çok su buharı getirdiğinde de, bu buz kristallerinden yeniden bulut kümeleri meydana gelebilir. (Kum taneleri veya küçük dalgacıklar halinde, oldukça küçük kümeciklerden meydana gelmiş ince, beyaz ve gölgesiz bulut örtüsüdür.)