Sağlık Bakanı Sn. Eşref Vaiz, "Hala Kamu Sağlık Çalışanları Yasası" başlıklı dünkü yazıyla ilgili bir cevap gönderdi.

   Özellikle sağlık "reformu başka bahara kaldı" düşünceme katılmadığını belirten Sn. Bakan, ikinci iş konusunda Anayasa'nın eşitlik ilkesinin ihlal edilmediğinin altını çizerek, sağlık reformu konusundaki kararlılığının sürdüğünü vurguluyor.

   Sn. Vaiz'in gönderdiği yazı aynen şöyle;

   Kıbrıs Gazetesi köşe yazarlarından Aysu Basri Akter'in dikkatine

   Kıbrıs Gazetesi'nin 12 Eylül 2008 tarihli sayısında, sayfa 6'da yer alan "Hala Kamu Sağlık Çalışanları Yasası" başlıklı yazınızla ilgili açıklamamız aşağıdaki gibidir.

   Açıklamamızın köşenizde aynen yayımlanmasını talep ederim.

   Öncelikle şu bilinmelidir ki, Kamu Sağlık Çalışanları Yasası, KKTC'nin sağlık potansiyelinin değerlendirmesine uygun, sürdürülebilir, 24 saat kesintisiz sağlık hizmeti sunumunu hedeflemektedir.

   Birtakım yurttaşların başka kurallara bağlı tutulmaları haklı bir nedene dayanıyorsa, böyle bir durumda yasanın karşısında eşitlik ilkesine ters düşüldüğü söylenemez. Günün 24 saatinde sürekliliği gereken sağlık hizmetlerinde bu hizmeti yerine getiren hekimlerin çalışma koşullarına ilişkin düzenleme getirmekte, ayrıcalık ve/veya eşitliğe aykırı bir durum sağlamamaktadır.

    Kamu Sağlık Çalışanları Yasası'ndaki düzenlemelerin, 'yasada eşitsizlik vardır'  ya da diğer meslek gruplarının ikinci iş yapmasını serbest bırakacaktır şeklinde ifade edilmesi bizce doğru değildir.

    İnsan hayatı hiçbir şeyle ölçülemeyecek değerlere sahip olup, devlet; insanına yaşam hakkı tanımak ve 24 saat ihtiyaç duyabileceği sağlık hizmetini vermek zorundadır. Bu çerçevede "Başka İş Yapma Yasağı" yan başlığı ile tanımlanan düzenleme kamu yararı için yapılan bir düzenlemedir.

    Bu düzenleme, "Kamu Sağlık Çalışanları Yasası'nın 44. maddesi ile disipline edilmektedir. Bu madde düzenlemesi ile sağlık hizmet sunumunda; koruyucu, önleyici ve tedavi edici sağlık hizmetlerinin birincil sunucusu olan hekimlerin 24 saat kesintisiz çalışma düzeni ve koşullan belirlenmektedir. Anayasanın 8. maddesinde belirtilen "Eşitlik", matematiksel eşitlik değil, keyfi ayırımları önlemeyi amaçlayan, meselelerin kendilerine özgü makul ayırımları saf dışı etmeyen bir düzenlemeyi öngörmektedir. Yasanın önünde eşitlik ancak nitelikte benzerlik ve yasaların getirdiği hakları uyarlılığı oranında söz konusudur. Yasa önünde eşitlik kavramı tüm yurttaşların behemehal her yönden her zaman aynı kurallara bağlı kılınmalarını zorunlu kılmaz.

Bu ifade; Anayasa Mahkemesi'nin eşitlikle ilgili şu görüşünde de açıkça ifade edilmiştir:

    "Yasama organı kanuni yararlar ve yükümlülükler bakımından kişilerin, durumların çeşitli özelliklerine dayanan benzerliklerini veya farklılıklarını esas alıp sınıflandırmalar yapmak, kişiler arasında ayırımlar yapabilmek yetkisine sahiptir. Yasama organının sahip olduğu sınıflandırma, ayırım yapma yetkisi kendi içinde şüphesiz takdir yetkisini de taşır.

    Eşitlik ilkesi aynı, benzer eşit durumlarda olanlara eşit davranılmasını gerektirmekte farklı durumda olanlara farklı davranılmasını yasaklamamaktadır. Kanuni hak ve ödevler de eşitliği gerçekleştirmek yasama organının yetkisi içindedir."

    Dolayısıyla Kamu Sağlık Çalışanları Yasası, öğretmenler veya başka bir meslek grubu arasında herhangi bir ayırım ya da eşitsizlik getirmemiştir.

    Ayrıca, yazınızda belirttiğiniz üzere, ikinci talebin yeni bir 45 günlük sürede değerlendirileceği konusundaki mütaalanızı da anlayabilmiş değiliz.

    Sağlıkta yeniden yapılanma ve yeni vizyonla, yıllardır yapılan çalışmalar da dikkate alınarak, ülkemizin koşullarına uygun, sürdürülebilir bir sistem oluşturulması için, 24 saat kesintisiz hizmet sunumu hedefleyen Kamu Sağlık Çalışanları Yasası, Dünya Sağlık Örgütü'nden, İngiltere'den, çeşitli ülkelerden ve Türkiye'den gelen uzmanlardan da görüş alınarak hazırlanmıştır.

     Sağlıkta yeniden yapılanma projesinin de ana fikri olan, Kamu Sağlık Çalışanları Yasası'yla devlet hastanelerinden hizmet alanlarının memnuniyeti sağlanacaktır.

    Sağlığın kamu ayağına 3 yılda neredeyse 30 yılda yapılmayan altyapı yatırımlarını gerçekleştirdik. Çünkü, kurulacak yeni sağlık sistemi güçlü ve çağdaş bir altyapının olmasını gerektiriyordu. Bu amaçla varımızı yoğumuzu ortaya koyarak yeni hastaneler, servisler ve tıbbi cihaz yatırımlarıyla birlikte, insana da yatırım gerçekleştirdik. 

    İlk önce Kamu Sağlık Çalışanları Yasası Meclis'ten geçirildi. Döner Sermaye Yasası'nın ise ivediliği alındı ve meclisin açılmasını bekliyor. Cumhuriyet Meclisi açılır açılmaz, Özel Hastaneler Yasası ve Hasta Hakları Yasası, bütçe görüşmelerinden önce ele alınacak ve ilgili komitelerde görüşülüp mecliste yasalaşacaktır.

    Ülkemizde tam 45 yıl sonra, Ocak 2009 tarihinden itibaren, yukarıda saydığımız yasalarla yeni ve çağdaş bir sağlık sistemini halkımıza sunacağız.  Kamu yararını gözettiğimiz reform çalışmalarının sekteye uğraması, ancak bazı çıkar guruplarının işine gelecektir.

    İkinci iş çalışma yasağı ile ilgili olarak dünyadaki sağlık sistemi otoritelerinin bizlere verdiği bilgilere göre, hekimlerin mesleki özelliklerinden dolayı tatmin ve teşvik edilmeden sadece kamuda çalışmaya zorlanmaları, özel sektöre geçmelerini ve çalışma koşulları daha iyi olan farklı ülkelere 'göç' etmelerine yol açacağından, Türkiye, Latin Amerika ve Doğu Avrupa ülkeleri, devlette çalışan hekimlere, özel sektörde de çalışma hakkı vermeyi uygun gördü.

    Bir çağdaşlaşma projesi olan Avrupa Birliği'nin lider ülkeleri konumundaki İngiltere, İtalya, Portekiz ve Fransa'da hekimler, kamunun dışında da serbest olarak çalışabilmektedirler.

    Türkiye, Fransa, İngiltere, Latin Amerika ve Doğu Avrupa ülkeleri, hekimlerine, bu konuda hiçbir kısıtlama getirmemiştir.

    Yukarıda verdiğimiz örneklerde de görüleceği üzere, dünyanın değişik ülkeleri, kendi koşullarını da dikkate alarak, farklı 'kamu-özel' çalışma şekillerini içeren değişik seçenekleri tercih etmişlerdir.

    Sağlıktaki mevcut ülke koşulları dikkate alındığında, uygulanabilirliği yüksek olan bir yasa hazırladık. 1963'ten 2008 yılına kadar süre gelen, kamu sağlık hizmetlerindeki verimsizliği ortadan kaldıracak olan ve kamu yararını gözeten bu yasayla birlikte performansa bağlı Döner Sermaye Yasası, Sağlık Sigortası Yasası, Özel Hastaneler Yasası ve Hasta Hakları Yasası ile kamu sağlık hizmetleri disipline edilecektir. Bozuk düzenden ve sistemsizlikten nemalanacakları üzecek olsak bile, sağlık reformu başka bahara kalmamıştır...Sağlıkta yeniden yapılanmanın ilk tohumları atılmıştır...Ve bunun da geriye dönüşü yoktur...

Eşref Vaiz

Sağlık Bakanı