ÇOK FAZLA YENİ BİRŞEY YOK... Cumhurbaşkanı Talat, toplantıda, çok fazla yeni birşey dile getirmediğini söyledi ve sürece ilişkin yeni gelişmelerin 11 ve 18 Eylül'de yapılacak toplantılarda ortaya çıkabileceği düşünceyle meclisin o görüşmeler sonrasında toplanıp, değerlendirme yapması konusunda genel bir kanaat oluştuğunu belirtti

 "KIBRISLI TÜRKLERE TAVİZ FALAN VERİLMEDİ"... Hristofyas'ın "1977 Doruk Anlaşması'nda acı bir taviz verildiği ve Makarios'un üniter devletin dönüşüm yoluyla federal devlete dönüşmesini kabul ettiği" yönündeki açıklamasını da değerlendiren Talat, "Kıbrıslı Türklere taviz falan verilmedi" dedi. Kıbrıs Cumhuriyeti'nin üniter bir devlet değil, fonksiyonel federatif devlet olduğunu söyleyen Talat, "Kıbrıslı Türklere taviz verildi sözleri ciddi bir talihsizlik" şeklinde konuştu

Cumhuriyet Meclisi Genel Kurulu, dün Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat'ın katılımıyla Kıbrıs konusunda olağanüstü toplandı.

Cumhurbaşkanı Talat, basına kapalı olarak gerçekleştirilen genel kurulda milletvekillerini yeni müzakere süreci konusunda bilgilendirdi.

Yaklaşık iki saat süren toplantı, saat 10.30'da başladı.

Olağanüstü birleşimi meclisten istifa eden DP milletvekilleri de izleyici locasından takip etti ancak partinin görüşlerinin ifade edilmesi konusunda tartışma yaşanması üzerine tepki koyarak meclisi terk etti.

Cumhurbaşkanı Talat, meclisten ayrılırken basına yaptığı açıklamada, Kıbrıs konusuyla ilgili gelişmeler hakkında milletvekillerini bilgilendirdiğini belirterek, 23 Mayıs'tan günümüze olan gelişmeleri içeren bir konuşma yaptığını kaydetti.

Talat'ın devam eden müzakere süreci içerisinde belirlenecek tarihlerde milletvekillerini tekrar bilgilendireceği kaydedildi.

Talat'ın gelişi

Olağanüstü birleşim için Cumhuriyet Meclisi'ne saat 10.15'te gelen Cumhurbaşkanı Talat, Meclis Başkanı Fatma Ekenoğlu tarafından kapıda karşılandı.

Talat, önce, Meclis Şeref Salonu'na alındı, meclisin toplanmasının ardından da birleşim için genel kurul salonuna girdi.

Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat, Meclis'e gelişinde basın mensuplarının sorusu üzerine, milletvekillerini bilgilendirmeye ve görüşlerini almaya geldiğini söyledi.

Meclis çalışmalarını uzun süreden beri boykot eden Serdar Denktaş başkanlığındaki DP milletvekilleri ise birleşimi bir süre locadan takip etti.

Alanlı ÖRP'de

Yaz tatili devam eden Cumhuriyet Meclisi'nin dünkü olağanüstü birleşiminde yoklama yapılmasının ardından, ilk olarak bağımsız milletvekili Hüseyin Avkıran Alanlı'nın dünden itibaren Özgürlük ve Reform Partisi milletvekili olarak görev yapacağı konusunda milletvekilleri bilgilendirildi.

Genel kurulda daha sonra Cumhurbaşkanı Talat'ın salonda yerini almasının ardından birleşimin başlaması için basın mensupları salondan çıkarıldı.

DP, salonu terk etti

Cumhuriyet Meclisi'nde Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat'ın da katılımıyla Kıbrıs konusunda olağanüstü birleşim devam ederken, uzun süreden beri devam eden meclis boykotları nedeniyle birleşimi locadan izleyen DP milletvekilleri birleşimi terk etti.

DP Genel Başkanı Denktaş ile partinin milletvekilleri, birleşimde konuşmalarına izin verilmemesini gerekçe göstererek saat 11.45'de meclisten ayrıldı.

DP Genel Başkanı Serdar Denktaş, meclisten ayrılırken basın mensuplarına yaptığı açıklamada, meclisten istifa dilekçelerinin onaylanmaması nedeniyle sadece Kıbrıs'la ilgili oturumlara katılıp partinin görüşlerini ilettiklerini, dün de bu amaçla oturuma katıldıklarını belirtti.

DP milletvekillerinin misafir localarında, kendisinin de genel kurul salonunda yerini alarak Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat'ın açıklamalarını dinlediğini, yapacakları itirazlar ve iletecekleri görüşleri bulunduğunu ifade eden Denktaş, bunların kayıtlara geçmesi için meclise geldiklerini söyledi.

Ancak hükümet kanadının "görüşlerin 11 Eylül'den sonra belirtilmesi" konusunda ısrarcı olması üzerine görüşlerini belirtemediklerini söyleyen Denktaş, bu durumda meclis birleşimini terk ettiklerini kaydetti.

Kürsüye çağrıldık ama...

Meclisteki itirazları üzerine kürsüye davet edildiklerini de kaydeden Denktaş, "Başbakan 'buyur ağam, buyur paşam, buyur kralım konuş' gibi kendine yakışmayan yaklaşımda bulundu. 'Erkek gibi istifa ettiniz' dedi. Böylesi durumda yapılacak ikazların değeri olmayacaktı" ifadelerini kullandı.

Denktaş, konuyla ilgili olarak parti binasında saat 12.30'da bir basın toplantısı düzenledi.

"Bu meclis, içine girilen süreçle ilgili görüş beyan edecek durumda değil" diyen Denktaş, meclisin gelişmeleri takip eden, bilgi veren durumda olmadığını; Cumhurbaşkanı'na yön verebilecek, ikaz edebilecek yapısı kalmadığını iddia etti.

Denktaş, "İçerde kendisini vekil zannedenlere çağrı yapıyorum. Yarından tezi yok istifalarımızı kabul etsinler... Böylesi bir meclisin ülkeye faydası yok, böyle bir sürece giderken dahi görüşlerini belirtemeyen meclisin halkın karşısında durması, kendini avutmaktan başka birşey değil" ifadelerini kullandı.

Talat: Kıbrıslı Türklere taviz falan verilmedi...

Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat, meclisten çıkışında yaptığı açıklamada, 1977 Doruk Anlaşması'nda Kıbrıslı Türklere taviz verilmediğini, sadece fonksiyonel federatif sistemin Kıbrıs Türkü'nün var olan haklarının kabul edildiği iki kesimli bir federatif sisteme dönüştüğünü söyledi.

Rum Yönetimi Başkanı Dimitris Hristofyas'ın "1977 Doruk Anlaşması'nda acı bir taviz verildiği ve Makarios'un üniter devletin dönüşüm yoluyla federal devlete dönüşmesini kabul ettiği" yönündeki açıklamasının bilgi olarak da yanlış olduğuna işaret eden Talat, "Çünkü 1977 Doruk Anlaşması, tarafların bir federasyon aradığını söylemekle yetiniyor. Dönüşümden bahsetmiyor" dedi.

Talat, Rum Yönetimi Başkanı Hristofyas'ın 1977 Doruk Anlaşmasında Kıbrıslı Türklere taviz verildiği ve bundan daha ileriye gidilemeyeceği yönündeki sözlerini de ciddi bir talihsizlik olarak niteledi.

Talat, genel kurula bilgi verdiği toplantıda 23 Mayıs'tan günümüze meydana gelen gelişmeleri özetlediği bir konuşma yaptığını kaydetti.

Cumhurbaşkanı Talat, siyasi partilerin çalışma grupları ve teknik komitelerdeki bütün dökümanları inceleme imkânı bulmasından dolayı konulara vakıf olduğunu, bu nedenle çok fazla yeni bir şey dile getirmediğini söyledi.

Önceki günkü görüşmeyle ilgili de bilgi verdiğini kaydeden Talat, toplantıda ayrıca sürece ilişkin yeni gelişmelerin 11 ve 18 Eylül'de yapılacak toplantılarda ortaya çıkabileceği düşünceyle meclisin o görüşmeler sonrasında toplanıp, değerlendirme yapması konusunda genel bir kanaat oluştuğunu belirtti.

Hristofyas'ın açıklamaları "yanlış"

Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat, başka bir soru üzerine, Rum Yönetimi Başkanı Dimitris Hristofyas'ın "1977'de, dönemin Rum lideri Makarios'un iki toplumlu, iki bölgeleri federal çözümü kabul ederek, büyük bir taviz verdiği" yönündeki sözleri "ilginç" olarak niteledi.

"Kıbrıs Cumhuriyeti üniter değil"

Cumhurbaşkanı Talat, Kıbrıs Cumhuriyeti'nin de "üniter bir devlet" değil, "Fonksiyonel Federatif Devlet" olduğuna dikkat çekti.

"Kıbrıslı Türklere taviz falan verilmedi. Zaten Fonksiyonel Federatif Devlet'ti. Bunu iki kesimli federatif sisteme dönüştürdü, o günün gerçekleri. Bu bir taviz değil. Kıbrıs Türkü'nün var olan haklarının başka bir zeminde kabul edilmesidir sadece. Bunu bir taviz olarak nitelemek ciddi bir talihsizliktir" dedi.

"Ciddi bir talihsizlik"

"Kıbrıslı Türklere acı bir taviz verildi" sözlerinin "bundan vazgeçmeyi tercih etmek" anlamına gelen "ciddi bir talihsizlik" olduğunu kaydeden Talat, 31 yıl önceye gitmeye de anlam veremediğini söyledi.

Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat, şöyle devam etti:

"1977 Anlaşması'ndan sonra birçok mutabakat var. Her şeyden önce bizim anlaşmalarımız var. 8 Temmuz, 23 Mayıs, 1 Temmuz anlaşmalarımız var. Onlar daha güncel. Niye güncele gelmiyor da 31 yıl önceye gidiyor? Birçok BM müzakeresi yaşandı. Birçok fikirler ortaya kondu. Gali Fikirleri, Cuellar önerileri var. En son olarak da Annan Planı var. Tüm bunlar yokmuş gibi, 1977'de büyük taviz verdiler ve onun gerisine gidemezler gibi laflar talihsizliktir."

DP'nin tutumu

Cumhurbaşkanı Talat, DP'nin toplantıyı terk etmesiyle ilgili soruya şu yanıtı verdi:

"Ben ona karışmam. Meclisin iç işleyişiyle ilgilidir. Ben zaten bilgi verecektim, verdim. İsteyen konuşur, görüşünü ortaya koyardı. Orada koymayan benden randevu alarak koyabilir. Dolayısıyla bir tartışma yaşandı. Ancak benim ilgi alanım değil."

Ekenoğlu: Serdar Denktaş fevri ve erken davrandı

Cumhuriyet Meclisi Başkanı Fatma Ekenoğlu da, meclisin olağanüstü birleşiminde DP Genel Başkanı Serdar Denktaş'ın kürsüye davet edildiğini ancak "fevri" bir davranış içine girdiğini belirtti.

Fatma Ekenoğlu meclisin Kıbrıs konusunda olağanüstü birleşiminin ardından basın mensuplarının sorusu üzerine, DP milletvekillerinin salonu terk etmesini değerlendirerek, "Mecliste gruplar, toplantının nasıl olacağını konuşurken Serdar Denktaş herhalde önyargılı girdi ve kendi görüşünü dışarıda söyleyeceğini ifade ederek bir tavır içerisine girdi" dedi.

Serdar Denktaş'ın kürsüye davet edildiğini ancak onun kararını vererek dışarıya çıktığını kaydeden Ekenoğlu, "Ben kendisini kürsüye davet ettim. Dışarıda ne söylediğini bilmiyorum" şeklinde konuştu.

Meclis salonunda sadece Serdar Denktaş'ın milletvekili koltuklarına oturduğunu diğer milletvekillerinin ise misafir localarında kaldığını ifade eden Ekenoğlu, "Sözlerini söyledikten sonra Serdar Denktaş da misafir locasına geçti. Ben buyurun dediğim halde inip söylemedi. Kaldı ki o çıktıktan sonra kısa da olsa gruplar başkanlar görüşlerini ifade ettiler. Sorular soruldu. Cumhurbaşkanı da bunları yanıtladı. Meclis o şekilde tamamlandı. Serdar Bey fevri ve erken davrandı" dedi.

İstifalar

Serdar Denktaş'ın istifalarının kabulünü istediğinin belirtilmesi üzerine de Ekenoğlu, bu konuda iç tüzük ile anayasada farklı ifadeler bulunduğunu söyledi.

"Halkımız kendi değerlendirmesini yapsın" diyen Ekenoğlu, DP milletvekillerinin meclise gelmediğini ancak milletvekilliğinin tüm haklarından faydalandıklarını kaydetti.

Soyer: Federal ilkelerde bir çözüm

CTP-BG Genel Başkanı ve Başbakan Ferdi Sabit Soyer ise, temel yurtseverlik görevinin Kıbrıs Türk devletinin Kıbrıs Rum devleti ile eşit statüde yer alacağı, siyasi eşitliğe dayalı bir ortaklık idaresinin kurulacağı federal ilkelerde bir çözümü gerçekleştirmek olduğunu söyledi.

Soyer görüşme sonrasında basına yaptığı açıklamada, 3 Eylül'de başlayan görüşme sürecinin esaslarıyla ilgili olarak cumhurbaşkanının meclise bilgi verdiğini kaydederek, "Oldukça yararlı olduğu kanısındayım" dedi.

Sürecin oldukça önemli olduğunu kaydeden Soyer, 24 Nisan 2004'den sonra Kıbrıs Rum tarafının çözüm olmadan AB'ye girmenin avantajıyla Kıbrıs sorununu BM zemininden çıkarmak ve meseleyi bir AB meselesine döndürme çabasına girdiğini anlattı.

Bu çabanın büyük ölçüde 3 Eylül'de görüşmelerin başlamasıyla artık kalktığını ifade eden Soyer, BM parametrelerine bağlı olarak bütünlüklü çözüm hedefi ile görüşme sürecinin başlamasına gidildiğini söyledi.

Soyer, "Şimdi toplumsal sorumluluk, akıl dolu bir yapı, yurtsever görev hepimize düşüyor. Bu süreçten kalıcı ve karşılıklı kabul edilebilir bir çözümün oluşması için güney Kıbrıs'tan gelebilecek bütün provokasyonu, bütün tahrikleri soğukkanlılıkla karşılayıp bu temeli başarıya ulaştırabilecek ve Kıbrıs Türk tarafının ve Türkiye'nin uluslararası bütün anlaşmalara vicdana ve demokratik değerlere sahip olarak, adada eşitlik temelinde bir çözümün istekli tarafı olduğunu kanıtlamak, bunun için çaba harcamak ve girişim yapmak, bunu gerçekleştirmek gerek" dedi.

Doğu Karadeniz, Ege ve Doğu Akdeniz'de olmak üzere hem KKTC hem de Türkiye'nin dört bir yanında sorun olduğuna dikkat çeken Soyer, "Yeni uluslararası sorunların bizde yarattığı etkileri bilerek klasik ve bizi her zaman ayağımızda bağ olarak tutulmaya çalışılan Kıbrıs sorunu prangasını hem KKTC hem Türk tarafının ayağından eşitlik temelinde kaldırmak en büyük yurtseverlik görevi olmalı" dedi.

Konjektürde ortaya çıkan yeni sorunlarla, Kıbrıs sorunu nedeniyle ilgilenilemediğini de kaydeden Soyer, temel yurtseverlik görevinin, Kıbrıs Türk devletinin Kıbrıs Rum devleti ile eşit statüde yer alacağı, siyasi eşitliğe dayalı bir ortaklık idaresinin kurulacağı federal ilkelerde bir çözümü gerçekleştirmek olduğunu söyledi.

DP'nin tutumu

Soyer, DP'nin salonu terk etmesi ve Denktaş'ın açıklamalarıyla ilgili bir soru üzerine de, "Bugünkü (dünkü) oturum gizli bir oturumdur. Etik değerler devlet geleneği, gizli oturumda olanın gizli oturumda kalmasını gerektirir. Bu konuda konuşacak değilim. Kendisi hiçbir değeri takmıyorsa buna olsun saygı göstersin" dedi.

Başbakan Soyer, meclisin bir sonraki olağanüstü oturumunun da görüşmeler ilerledikçe yapılacağını belirtti.

Avcı: Kapsamlı görüşmeler sonrasında konular tartışılacak

ÖRP Genel Başkanı, Dışişleri Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Turgay Avcı da, iki gün önce Cumhurbaşkanlığında siyasi partilerin toplantıya çağrılarak 3 Eylül öncesi ile ilgili bilgiler verildiğini ve partilerin de görüşlerini aktardığını hatırlatarak, "Bugün 3 Eylül sonrası bilgilendirme için yapılan bir toplantı idi" dedi.

Kapalı oturumda Cumhurbaşkanı'nın bilgiler verdiğini, partiler olarak 11 Eylül ve daha sonrasında kapsamlı görüşmelerin başlamasından sonra konuların daha detaylı tartışılmasını istediklerini kaydeden Avcı, dünkü bilgilerin önceki günkü görüşmenin detaylarını içerdiğini söyledi.

Avcı, "Görüşme sürecinde, ortaya koyduğumuz iki bölgelilik, iki eşit kurucu devlet, iki halkın siyasal eşitliği ve Türkiye'nin garantörlüğü çerçevesinde Cumhurbaşkanına desteğimiz sonsuzdur" dedi.

"DP davranışlarından kendisi sorumlu"

Serdar Denktaş'ın meclisi terk etmesinin sorulması üzerine de Turgay Avcı, meclis çatısı altında sarf edilmemesi gereken kelimelerin sarf edildiğini belirterek, "Esasında DP'nin locada birisinin de içeride oturması, 'Biz istifa ettik 'deyip meclise böyle günlerde gelmesinin değerlendirmesini halkımıza bırakıyoruz. DP davranışlarından kendisi sorumlu" dedi.

Yasama döneminde meclise gelmeyip, halkı ilgilendiren yasalar görüşülürken bulunmazken böyle günlerde gelip locada oturup, olmaması söylenmemesi gereken kelimelerle tepki koymalarının kabul edilebilir olmadığını belirten Avcı, Cumhurbaşkanının her zaman partilere görüş bildirme imkanı sunduğunu vurguladı.

Avcı, ÖRP olarak DP'nin istifalarının ekim ayında meclis açıldıktan sonra gündeme alınması gerektiğine inandıklarını kaydederek, "Biz istifa ettik siz bizi atın terminolojisi kabul edilemez. İstifa eden birisi alır çantasını ve çıkar... Bu davranış kabul edilemez" dedi.

Ertuğruloğlu: Meclisin devrede olması açısından toplantının önemi var

Ulusal Birlik Partisi (UBP) Genel Başkanı Tahsin Ertuğruloğlu, Cumhurbaşkanı'nın dün mecliste, son bilgilendirme birleşiminden bugüne olanların bir özet bilgilendirmesini yaptığını; yeni bir bilginin söz konusu olmadığını ancak Meclis'in devrede olması gerektiğini ve bu bağlamda da dünkü toplantının önemli olduğunu belirtti.

Ertuğruloğlu, Cumhuriyet Meclisi Genel Kurulu'nun, Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat'ın da katılımıyla yaptığı Kıbrıs konusundaki olağanüstü toplantının ardından yaptığı açıklamada, dünkü birleşimde Cumhurbaşkanı'nın Meclis'i bilgilendirdiğini ancak herhangi yeni bir bilginin söz konusu olmadığını, büyük ölçüde, Cumhurbaşkanı'nın son bilgilendirme birleşiminden bugüne olanların bir özet bilgilendirmesini yaptığını ifade etti.

Bunların büyük ölçüde, gerek basına yansıyan gerek Cumhurbaşkanlığı'ndaki görüşmelerde kendilerine aktarılanlar olduğunu ifade eden Ertuğruloğlu, "Dolayısıyla herhangi bir yeni unsurun, yeni bir gelişmenin olmadığı bir ortamda gerçekleşti. Ama böyle bir toplantı gerçekleşti diye kamuoyunda bir bekleyiş gündeme gelmiş olabilir; sanki yeni bir şey varmış gibi bir beklenti oluşmuş olabilir. O doğrultudaki değerlendirmelerin doğru olmadığını söylemek gerekir" şeklinde konuştu.

Süreç fiilen başladıktan sonra

Ertuğruloğlu, bu toplantıların süreç fiilen başladıktan sonra, yeni gelişmeler ışığında gerçekleşmesi durumunda çok daha kapsamlı ve uzun boylu olabileceğini belirterek o aşamada da böyle birleşimlerin mutlaka gündeme geleceğini; Meclis'in devrede olmasının önemli olduğunu söyledi.

"Meclis devrede olmalı"

Ertuğruloğlu şunları kaydetti:

"Meclis'in devrede olması önemlidir. O bağlamda bugünkü (dünkü) toplantının tabii önemi var. Meclis mutlaka devrede olmalı. Bunun dışında öze yönelik yeni bir yorumda bulunmayı gerektiren bir gelişme ortada yok".