SİGARASIZ GÜNLER... Resmi Gazete'de yayımlandığı gün yürürlüğe girecek yasaya göre, kamuya ait kapalı tüm alanlarda sigara içimi yasaklanacak. Kamu ve özel tüm işyerlerinde, lokanta, kafeterya, büfe, kahvehane ve pastane gibi yerlerde da sigara içilemeyecek. Kumarhane, disko, gece kulübü, bar ve birahanelerde ise sadece, ayrılacak özel alanlarda sigara içimine izin verilecek

   Cumhuriyet Meclisi Genel Kurulu, yeni yasama yılının ikinci toplantısında, sigara yasağını gündeme getirecek Tütün Ürünlerinin Zararlarından Korunma ve Denetim Yasası Tasarısı'nı oybirliği ile kabul etti.

   Resmi Gazete'de yayımlandığı gün yürürlüğe girecek yasaya göre, kamuya ait kapalı tüm alanlarda sigara içimi yasaklanacak. Kamu ve özel tüm işyerlerinde, lokanta, kafeterya, büfe, kahvehane ve pastane gibi yerlerde da sigara içilemeyecek. Kumarhane, disko, gece kulübü, bar ve birahanelerde ise sadece, ayrılacak özel alanlarda sigara içimine izin verilecek.

   Mecliste söz konusu yasadan önce de Motorlu Araçlar ve Yol Trafik (Değişiklik)Yasa Tasarısı'nın; Polis Örgütü (Kuruluş, Görev ve Yetkileri) (Değişiklik) Yasa Tasarısı'nın; İçme Suyu Yasa Tasarısı'nın; Vakıflar Örgütü ve Din İşleri Dairesi (Kuruluş, Görev ve Çalışma Esasları) (Değişiklik) Yasa Tasarısı'nın; Atatürk Öğretmen Akademisi (Değişiklik) Yasa Tasarısı'nın komitede ivediliği onaylandı.

   Yeniden düzenlenmesi için Kuyular (Değişiklik) Yasa Tasarısı ise komite gündeminden geri çekildi.

   Ombudsman'ın 1 Ocak-30 Haziran 2008 dönemi raporu da meclisin bilgisine sunuldu.

Sigaraya yasak geliyor

   Türkiye dâhil pek çok ülkede de uygulanan yasaklar, "Tütün Ürünlerinin Zararlarından Korunma ve Denetim Yasası"yla KKTC'de de yürürlüğe girecek ve başta kanser ile kalp damar hastalıkları olmak üzere pek çok hastalığın nedeni olan sigara ve tütün ürünlerinin içimi kısıtlanacak.

   Halkın genel sağlığını ve sigara içmeyen ve tütün ürünlerini tüketmeyen kişileri korumak; sigara ve tütün ürünleri tüketenlerin sağlıklarının da daha fazla zarar görmesini önlemek için uyarılar yaparak önlemler alınmasını amaçlayan tasarı, özellikle 18 yaşın altındakileri korumaya yönelik düzenlemeler içeriyor.

   "Tütün Ürünlerinin Zararlarından Korunma ve Denetim Yasa Tasarısı", halkın zararlı alışkanlıklardan uzak durmasını sağlamak, tütün ürünlerinin satışa sunumu, reklamı ve promosyonu konularında düzenleme, sınırlama ve yasaklamalara işlerlik kazandırmak, özendiren reklam, tanıtım ve teşvik kampanyalarına karşı koruyucu önlemler almak amacıyla da hazırlandı.

   Tasarıyla, tütün ürünlerinin içiminin tümüyle yasak olduğu kamuya açık kapalı alan ve yerler de saptanıyor.

   Sağlık Bakanlığı müfettişleri, yasanın uygulanmasını gözetmek ve gerekli denetimleri yapmakla görevli olacak.

Dürüst

   "Tütün Ürünlerinin Zararlarından Korunma ve Denetim Yasa Tasarısı" görüşülürken ilk konuşmayı UBP Güzelyurt Milletvekili Kemal Dürüst yaptı.

   Dürüst, tasarıyla ilgili görüşlerinin olumlu olduğunu, komitede de olumlu oy kullandıklarını belirterek, getirilen kısıtlamaların, vatandaşların sağlığını olumlu etkilemek için yapıldığını kaydetti ve halktan duyarlılık istedi.

   Büyük bir sorun olan sigara içimine karşı düzenlemelerin anlayışla karşılanması gerektiğini belirten Kemal Dürüst, öncelikle milletvekillerinden duyarlılık gerektiğini vurguladı. Dürüst, milletvekillerinin yasaya sahip çıkması çağrısı yaptı.

   Dürüst, görevin bitmediğini, Eğitim, Sağlık Bakanlıkları ve ilgili sivil toplum örgütlerine çok iş düşeceğini anlattı.

Ünverdi

   Konuşmasına Türkiye'deki terörist saldırıyı kınayarak başlayan UBP Lefkoşa Milletvekili Şerife Ünverdi, halkın sağlığını önde tutan bir parti olduklarını, ekonominin ilerlemesi için de bunun gerektiğini kaydederek, tasarıya oybirliğiyle katkı koyduklarını belirtti.

   İçenler kadar içmeyenlerin de tütünden zarar gördüğüne işaret eden Şerife Ünverdi, kalp ve damar hastalıklarının ve kanserin etkenlerinden olan sigaraya karşı önlemlerin sağlık politikalarının önceliği olması gerektiğini vurguladı.

Vaiz

   Sağlık Bakanı Eşref Vaiz de konuşmasında, tasarının tütün üreticileri ve satıcılarının da görüşleri alınarak hazırlandığını, ancak kolay bir düzenleme olmadığını söyledi.

   Vaiz, sigaranın ve tütünün psikolojik değil kimyasal bir bağımlılığı olduğunun ortaya çıktığını, ciddi bir bağımlılık olduğunu kaydederek, tütün bağımlılarının durumunu anlamak ve onlara yardımcı olmak ama caydırıcı olmak gerektiğini anlattı.

   Halk sağlığının korunması için yasanın yürürlüğe girmesiyle bir kampanya başlatacaklarını, halkı bilinçlendirmek için medya, afiş ve broşürler aracılığıyla vatandaşların bilgilendirileceğini açıklayan Bakan Vaiz, kamu alanlarında kesin tütün yasağı uygulanacağını, bu alanlardaki tütün bağımlılarına nasıl yardımcı olunacaklarının da süreçle belirleneceğini söyledi.

   Vaiz, kanserojen etkisi kanıtlanan bu maddeden ülkedeki içicileri kurtarmayı amaçladıklarını vurgulayarak, "Bu yasayla birlikte başlayacak uygulamalar da kamuoyuna anlatılacak. Ben takdirle karşılanacağından eminim" dedi.

   Tütün içiminin tümden kalkmayacağını ancak yeni kişilerin sigaraya başlamasının önüne geçmek istediklerini vurgulayan Sağlık Bakanı Vaiz, Avrupa ülkelerinde çok daha radikal önlemler bulunduğunu, KKTC'de ise daha yumuşak önlemler olacağını anlattı ve bu yüzden içenlerin de içmeyenlerin de desteğini istedi. Vaiz, komite başkan ve üyelerine teşekkür de etti.

Gökmen

   Çevre ve Doğal Kaynaklar Bakanı Mustafa Gökmen de konuşmasında, geç kalınmış bir yasa tasarısının görüşüldüğünü belirterek, "Hedef sevdiklerimizin uzun yaşamasıdır. Daha sağlıklı, kaliteli, uzun bir yaşam sürmesidir" dedi.

   Gökmen, sigaranın kanserojen etkisinin yüksek olduğunu belirterek, özellikle akciğer kanserlerinin sebeplerinin başında sigara ve tütün içimi geldiğini kaydetti.

   Pasif içicilerin de sağlıklarının riske girdiğine işaret eden Mustafa Gökmen, "Bu, sigara içenlerin daha derin düşüncelere dalması için bir sebeptir" diye konuştu ve özellikle çocukların yanında sigara içilmemesini istedi.

   Orman yangınlarının yüzde 70'inin sebebinin de sigara tiryakileri olduğunu belirten Çevre ve Doğal Kaynaklar Bakanı Gökmen, yasayla esasen sigara içmeyenlerin, ergenlik çağındaki gençlerin sağlığının korunmasını hedeflediklerini söyledi.

   Gökmen, sigaraya karşı Avrupa ve Amerika ülkelerinde daha sıkı önlemler bulunduğunu anlatarak, herkesin yasaya sahip çıkmasını istedi.

Fellahoğlu

   CTP Lefkoşa Milletvekili, Hukuk ve Siyasi İşler Komitesi Başkanı Kadri Fellahoğlu, sigara içilmemesi için kamuoyu oluşturmak için daha çok konuşmak gerektiğini söyledi.

   Fellahoğlu, yasanın uygulanabilmesi için insanların bilinçlenmesi gerektiğine işaret ederek, televizyonlara ayda 90 dakika yayın zorunluluğunu bu amaçla öngördüklerini anlattı.

   Herkesi ilgilendiren yasaya, herkesin sahip çıkmasını isteyen Fellahoğlu, "İnsan hayatından daha değerli bir şey olamaz" dedi.

   Fellahoğlu, tasarıyı 8 toplantıda görüştüklerini, AB uzmanları ve bakanlıkların personeliyle iyi niyetli çalıştıklarını anlatarak, herkesin beğeneceği bir tasarı yapmanın mümkün olmadığını ama halk sağlığı için en iyisini yaptıklarını kaydetti.

   Kadri Fellahoğlu, İngiltere'de her yıl 114 bin kişinin sigaradan dolayı öldüğünü; dünyada 2005'te sigaraya bağlı hastalıklardan yaklaşık 5 milyon kişi hayatını kaybettiğini, bu rakamın 2030'da 10 milyona çıkacağının hesaplandığını anlattı. Fellahoğlu, Türkiye'de yılda 100 bin insanın sigaraya bağlı yaşamını yitirdiğini ifade etti.

   Sigaranın yasal bir madde olduğunu ama içenlerin rahat olmaması gerektiğini ifade eden Kadri Fellahoğlu, 1996'da hazırlanan yasanın arkasında kimsenin durmadığını, yasak alanlarda sigara içenlere verilen cezanın 1 YTL olduğunu ve yasanın uygulanamadığın anlattı.

   Fellahoğlu, toplumun tüm kesimlerini yasaya sahip çıkmaya çağırdı. Fellahoğlu, "Bu yasayla sigara içenlere 'evet içebilirsiniz ama..' diyoruz ve zorluk da getiriyoruz. Artık her ortamda sigara içilemeyecek. Tepkiler alsak da insanlarımızı koruyacağız. 3 yaşındaki bir çocuğun duman altında kalmasına kim göz yumabilir?" diye konuştu.

   Tasarı hazırlanırken Dumansız Ada Platformu yanında sigara üreticisi firmanın da görüşlerini aldıklarını belirten Kadri Fellahoğlu, yasaya katkıda bulunanlara teşekkür etti.

Taçoy

   UBP Lefkoşa Milletvekili Hasan Taçoy, sigaranın zararlarının herkesçe bilindiğini ancak içenlere genellikle engel olunmadığını, var olan yasanın da uygulanamadığını söyledi.

   Taçoy, 18 yaş altındakilerin sigara satın almasını kimsenin istemediğini ama yasakların her zaman cazip geldiğini belirtti. Avrupa'da sigara içimine karşı engellemelere işaret eden Taçoy, tamamen yasaklanırsa ilginin artacağını ve uyuşturucu maddeler gibi artış eğilimi gösterebileceği kaygısını dile getirdi.

   Okullarda bilinçlendirme çalışmalarına yasak mantığıyla yaklaşılmaması gerektiğini kaydeden Taçoy, gençliğinde yasağın cazibesiyle sigaraya başladığını 3-4 pakete kadar çıktığını ama üç buçuk yıldır ağzına koymadığını anlattı.

   Taçoy, sigara kokusunun da kötülüğüne dikkat çekerek, insanların girdikleri ortamda parfüm kokmak yerine sigara kokmayı istememesi gerektiğini kaydetti.

   Taçoy, sigara paketlerinin üzerine yazılan uyarılar konusuna değinirken, uyarı olmayan paketlerin ülkeye girmesinin engellenmesi halinde ek maliyet gerekeceğini belirtti.

   Ülkede ekonomik sıkıntılar bulunduğunu, reklamcıların da önünün kesildiğini ifade eden Hasan Taçoy, bu yasadan zarar görecek insanlar bulunduğunu söyledi.

   Yasayla ilgili daha çok çalışma yapılması gerektiğini vurgulayan UBP Milletvekili Hasan Taçoy, bakkal ve diğer sigara satıcılarının yasadan çok etkileneceğini, sorumluluklarının ne kadar önemli olduğunun anlatılmasının şart olduğunu anlattı.

   Taçoy, yasanın Türkiye'yle de uyumlu olması gerektiğini belirterek, maliyetlerin basit tedbirlerle aşağıya çekilebileceğini, milli servetin de heba edilmeyeceğini kaydederek, yasada bu yönde düzenlemelere gidilmesini önerdi.

Vaiz: Yumuşak geçiş

   Konuşmacıları yanıtlamak için yeniden söz alan Sağlık Bakanı Eşref Vaiz, yasanın meclisten geçmesiyle propaganda kampanyası başlatılacağını söyledi. Bilinçlendirme çalışmalarının broşürlerle devam edeceğini ve yumuşak geçiş sağlanacağını belirten Vaiz, tütünün zararlarından tüm toplumu ama özellikle gençleri korumak amacıyla bu yasanın hazırlandığını bildirdi.

Kalyoncu:

   CTP Genel Sekreteri Ömer Kalyoncu, kimsenin bıçakla keser gibi sigaradan kurtulamadığına işaret etti.

   Kamu görevlilerini kapılar önünde yığılmış görmemek için yasada tedbir alınmasını isteyen Ömer Kalyoncu, "Aksi takdirde kamu görevlileri kapıların önünde sigara içerken göreceğiz. Sigara bıçakla keser gibi kesilmeyeceğine göre başka tedbirler de alınmalı" dedi.

   Komite Başkanı ve CTP Milletvekili Kadri Fellahoğlu, tasarı komiteye geldiğinde çok daha radikal düzenlemeler içerdiğini, şimdi daha yumuşak düzenlemeler bulunduğunu söyledi.

   Konuşmaların ardından oylamaya geçildi. Tasarı oybirliğiyle kabul edildi.