Çocuğun sağlıklı gelişiminde; sevgi, ilgi, beslenme, tutarlı bağlılık, kaliteli bir eğitim, dengeli ve yeterli bir aile yapısı gibi faktörlerin yanında uyku da büyük önem taşır. Bunların yetersizliği; çocuğun psikososyal, zihinsel ve fiziksel gelişimini yavaşlatır.

Çocuktaki düzenli uyku; her şeyin yolunda olduğunu gösteren çok iyi bir ölçüttür. Yaşamı doğru çalışan bir saat gibi zamana uygun olarak ilerlemekte ve psikososyal gelişimi ile bedensel sağlığı beklendiği gibi gitmektedir.

Uykusuzluk çocukların dünyasına çöktüğünde ve süreklilik kazandığında; çocuğun zihinsel, sosyal, bedensel gelişimi olumsuz etkilere maruz kalır. Bu zararlı durumu oluşturan nedenleri zaman geçirmeden belirlemek gerekir. Uykusuzluğu yaratan faktörleri anlamadan ve düzeltmeden uyku sorununu çözmek mümkün değildir. Örneğin ilkokul çağındaki çocuğunuzun gündüz uyumasında ısrar ediyorsanız; gece uyuması güçleşir. Çocuğunuz sizin istediğiniz kadar değil; gelişim seviyesinin ihtiyaç duyduğu kadar uyuyabilir. Okul öncesi dönemde ise çocuk; uykuya daha fazla ihtiyaç duyar. Büyüklerinden çok erken yatar; sabah erkenden kalkar ve öğlenden hemen sonra da uzun bir uyku ister. Sabah geç uyanmasını sağlamak amacı ile onu sizinle aynı saatte yatırmaya kalkışırsanız; ihtiyaç duyduğu bu uyku düzenini bozmuş olursunuz. Anne babanın, çocuğun gelişim seviyesine uygun olan uyku miktarını bilmeleri gerekir.

Ebeveyn yanında uyumaya alışmak da uyku bozukluğuna neden olabilir. Yatağına götürüleceği korkusu çocuğun kaygısız bir uykuya dalmasını engelleyebilir. Bunun yanında; çocuğun gelişimsel dönemlerinin hiçbirinde anne baba ile yatmaması gerekmektedir. Bu alışkanlık doğar doğmaz, çocuğa verilmelidir.

Korku ve endişeler de çocuk için önemli engellerdir. Çocuklar; yetişkinlere oranla pek çok şeyden korkarlar. Bize saçma gelen pek çok imge, durum ve düşünce onlar için karabasan olabilir. Hayaletler, dev adamlar, öcüler, karanlık onların dünyasının kâbusu olabilir. Korku ile yatağında büzüşen bir çocuk; kesintisiz ve dinlendirici bir uyku uyumakta zorlanır. Anne babaya düşen; bıkmadan, usanmadan açıklama yapmak ve çocuğa, ihtiyaç duyduğu güveni vermektir. Çocuk için ciddiyet taşıyan bu durumu şakaya vurmak ya da dalga geçmek sakıncalı ve sorunu çözmekten uzak bir davranıştır.

Anne babanın uyku saatini belirlemedeki kararsızlığı da uyku bozukluğunu artıran bir faktördür. Çocuklar; değişken saatlerde yatırılırlarsa; buna uyum gösteremezler. Ailenin ısrarla sabit bir yatma zamanı belirlemesi ve kararından ödün vermemesi gerekir.

Uykudan önce televizyon ve bilgisayar gibi araçlarla vakit geçiren çocuğun, uykusunun zarar göreceği, kalitesinin düşeceği unutulmamalıdır. Aile üyeleri ile yapılan rahatlatıcı sohbetler, anne ya da baba tarafından okunan masallar veya gevşemeyi kolaylaştıran yaşına uygun kitaplar uykudan önce çocuğu destekleyen uyaranlardır. Ağır yemekler, kafeinli içecekler de aynı olumsuz etkiyi yapmaktadır. Hafif sütlü tatlılar ve meyveler çocuklar için uygun olan yiyeceklerdir.

Anne babası arasında geçimsizliği, gizli sürtüşmeleri hisseden çocuğun tedirginliği, uyku düzenini bozabilir. Kavgacı, huzursuz çiftlerin çocukları ise ne yazık, uyku sorunu yaşayan çocuklar arasında önemli bir oranı işgal etmektedirler. Bu çocuklar ihtiyaç duydukları uykuyu alamadıkları gibi; ileride ruhsal sorunlara yakalanma riski de taşırlar.

Her zaman, her konuda olduğu gibi çocuğun sağlıklı gelişim ve yetişmesinde en etkin rol ailenindir. Anne babanın ilgi, sevgi, tutarlı yaklaşımı ve dengeli iletişimi; her türlü ihmalin önünü kestiği gibi; ortaya çıkan sorunları zamanında görmeyi de sağlayan önemli bir güçtür.