Bu yıl ekranları başında olimpiyatları izleyenler uzun yıllardır görülmemiş bir başarı öyküsüne şahit oldular.

Jamiaka'dan gelen 21 yaşındaki Usain Bolt adlı uzun, genç adam olimpiyatlarda kırılmaz denen tüm rekorları yerle bir etti. 100 ve 200 metre koşuda rüzgar gibi esen bu sempatik atletin finişlere yaklaşırken adeta kameralara poz vererek rekorları kırması ilgili ilgisiz herkesi hayrete düşürdü.

Bu genç adamın başarısı için çeşitli teoriler öne sürüldü ayakları büyük, boyu uzun, adımları geniş dendi...

Bunlardan daha da ilginci -kendisi gibi mizah yeteneği yüksek- babasının açıklamalarıydı... Bolt'un babasına göre oğlunun bu insan-üstü performansının nedeni küçüklükten beri yedikleri "tatlı patatesler" idi !

Biz de -meraktan- şu tatlı patateslerin içeriğine bir bakalım dedik... İşte rekorlar kırdırdığı iddia edilen pek de yakından tanımadığımız tatlı patatesler hakkında ilginizi çekeceğini düşündüğüm bazı notlar:

> Tatlı patatesler bundan 5000 yıl önce yetiştirilmeye başlanan Güney Amerika orijinli bir patates türüdür.

> Yetişebilmesi için ortalama 24 derece ısıya ve yüksek oranda neme ihtiyaç duyarlar

> Dünyada en fazla tatlı patates üretim ve ihracatı yapan ülke sanıldığı gibi Güney Amerika veya Afrika ülkeleri değil Çin'dir.

> Çin'de üretilen tatlı patateslerin en çok ilgi gördüğü ülkeler Japonya ve ABD'dir.

> Kendi ülkesinde üretilen tatlı patateslerin büyük bir bölümü Çinli domuzlara yem olarak verilmektedir.

> Bunun aksine Uganda gibi ülkelerde bir yılda kişi başına ortalama 100 TON tatlı patates tüketilmektedir.

> Tatlı patatesler anti-oksidan olarak bilinen (A, C ve E) vitaminlerinden zengindir. Bu nedenle kalp hastalıkları, damar tıkanıklıkları, göz hastalıkları, astım, romatizma ve cilt sorunları olan kişilerde fayda sağlar.

> Bol miktarda nişasta, karbonhidrat ve lif içerdiğinden patatesteki şeker kana yavaş karışır ve uzun süre enerji sağlar, kan şekerini dengelemeye de yardım eder.

> İçerdiği A vitamininin yanı sıra Lutein maddesi gözleri güçlendirir.

> Tatlı patates yapraklarının şeker hastalığı ve barsak parazitlerinin tedavisinde kullanıldığı bilinmektedir.

> Özellikle Amerikan ve Japon mutfağında kullanılır. Genellikle kızartma, fırınlama veya şekerleme şeklinde servis edilir.

Bu bilgilerin ışığında Bolt'un muhteşem performansının sırrının tatlı patates olduğunu söylemek pek mümkün değil. Öyle olsa Çin ve Uganda'dan daha pek çok rekortmenler çıkacak ve de Çin'de yaşayan domuzlar tazılar kadar süratli koşuyor olacaktı!

********* 

Haftanın Sorusu

Hava değişimleri erken doğumlara neden olabilir mi?

Geçtiğimiz hafta içinde erken doğumların sayısında normalin üzerinde bir artış yaşandı. Gününden haftalar önce dünyaya gelen bebekler kimi ailelere neşe kaynağı olurken kimilerine de sağlık sorunları nedeniyle sıkıntılı dönemler yaşattılar.

Tam da bu döneme çöl sıcaklarını yaşarken yazın ortasında Kıbrıs'ta yağmur yağıyordu. Hal böyle olunca erken doğumların hava değişikliklerine bağlı olup olmadığı merak konusu oluverdi.

Önceki yazılarımızı takip edenlerin bildiği bu sorunun cevabını bir kez daha tekrar edelim.

Gelişmiş ülkelerde yapılan istatistiki ve bilimsel çalışmalar doğum amacıyla hastaneye yatışların hava koşulları ile ilişkili olduğunu göstermiş.

Buna göre hava basıncında ani düşüş görülen dönemlerde doğum sıklığı önemli bir oranda artmakta...

Kadın rahmi bir barometre gibi çalışmakta ve özellikle hamilelik döneminde çevresel basınçlardan etkilenmektedir. Hamilelik kesesi içindeki amnios sıvısı (bebeği besleyen sıvı) hava basıncının ani düştüğü durumlarda genişleyerek suların gelmesine (membran rüptürü) neden olur. Bu da erken doğumları tetikler. İkiz ve üçüz gebeliklerde bu etki daha da belirgindir.

************

Bunları biliyor muydunuz?

Yüzde 95'inden fazlası su olsa da içerdiği A, C vitamini, folik asit  ve Lutein maddesi nedeniyle marul'un uykusuzluk çekenlere, talasemi taşıyıcılarına ve hamile kalmak isteyen hanımlara çok faydalı olduğunu biliyor muydunuz?