|
ABD'de başkanlık seçimlerine sayılı günler kaldı. ABD'deki seçimler sadece Amerikalıları değil, tüm dünyayı ilgilendiriyor. Bu çerçevede, The Economist dergisi ilginç bir uygulama yaptı. Dünyanın neresinde olursa olsun, The Economist web sitesine kayıtlı olan herkesin (kayıt yaptırmak ücretsiz) Barack Obama veya John McCain'e oy vermesini istedi. Global bir seçim gerçekleştirdi. Ben oyumu Barack Obama'ya verdim. Global oylamada Obama önde.
Elbette, Beyaz Saray'ın yeni sahibi, 4 Kasım'da Amerikalı seçmenler tarafından belirlenecek. Amerikan halkının yapacağı tercihin önemini bilen herkes, "Obama kazanacak mı?" sorusunun cevabını merak ediyor. Obama lehinde güçlü bir eğilim var. Anketler Obama'nın önde olduğunu gösteriyor. Yine de "Obama mutlaka kazanacak" demek zor. Kazanma şansı oldukça yüksek. Ancak, sandık başına gidince Amerikalı seçmenlerin ne yapacaklarını bilemeyiz. Önemli bazı faktörler nasıl çalışacak? Irk, renk konusu ne kadar etkili olacak? Sadece siyah olduğu için Obama'ya oy vermeyecek insanlar var. Bunların oranı önemli. Obama'nın Müslüman olduğu söylentileri etkili olur mu? Ne kadar etkili olur? Cumhuriyetçi Parti seçim kampanyasını karalama üzerine kurdu. Bu karalamaların etkisi olur mu?
Bir siyasi gözlemci şöyle bir değerlendirmede bulundu. "Seçimlerin arifesinde Obama McCain'in en az yüzde 10 oranında önünde olmaya devam ederse, kazanabilir. Yüzde 10'nun altındaki bir fark başarı garantisi olmaz." Sanırım bu görüş doğrudur. Obama, şimdilik yüzde 10 oranında önde. Bunu son güne kadar koruyabilirse, kazanma olasılığı yüksek.
ABD, sekiz yıllık Bush dönemini geride bırakmaya hazırlanıyor. Bush yönetiminin mirası, devam eden iki savaş, yıpranmış bir uluslararası imaj, Katrina Fırtınası gibi doğal afetler karşısında, mali kriz nedeniyle evini, işini, tasarruflarını kaybetme tehlikesi karşısında vatandaşlarına yardım kabiliyeti azalmış, düşük gelirlilerin bütçesine uygun sağlık hizmetleri sunamayan bir hükümet. Bu değerlendirmeyi ben yapmıyorum. ABD'nin en önemli gazetesi The New York Times yapıyor. Gazete, yayınladığı başyazıda, Barack Obama'ya açık destek verdi. Obama ve McCain'i ekonomi, ulusal güvenlik, anayasa ve hukukun üstünlüğü konularında karşılaştırarak, Obama'nın daha iyi bir başkan olacağı sonucuna vardı. Sadece The New York Times değil, ABD'nin önde gelen aydınları arasında Obama'ya destek var. Cumhuriyetçi Partili Dışişleri eski Bakanı Colin Powell'in Obama'ya destek vermesi önemli bir gelişmeydi.
Hem ABD, hem de dünya açısından Bush döneminin yarattığı kabusun sona ermesi için Barack Obama'nın seçimleri kazanması gerekiyor. Başkan Bush, başarısızlıkları ile tarihte yerini alacak. Artık bu sayfanın çevrilmesi gerek. John McCain, Bush'tan farklı bir politikacı. Ancak gerisindeki muhafazakar güçler aynı. Başkan Yardımcısı adayı olarak Sarah Palin'i seçmesi büyük hataydı. McCain, hem ABD, hem de dünyanın ihtiyacı olan yeni bir vizyonu değil, Bush döneminin (bazı değişikliklerle) devamını temsil ediyor. Sınıfta kalmış bu politikaları yeniden denemeye gerek yok.
ABD'de, seçimler öncesinde adaylar, oy kaygısı ile güçlü lobi gruplarına, kulaklarına hoş gelecek şeyler söylerler. Bu her zaman tekrarlanan bir olay. Seçimler öncesinde adayların özellikle dış politika konusunda bu lobilere hoş görünme çabalarını anlayışla karşılamak gerek. Seçimleri kazanan aday, Beyaz Saray'a girince, seçim vaatlerine göre dış politika yürütmez. Bu, Barack Obama için de geçerli.
ABD tarihinin en ilginç seçim kampanyalarından biri sona yaklaşıyor. Amerikalı seçmenler kritik bir seçim yapmak durumunda. Yeni hükümetlerin, eski hükümetleri enkaz bırakmakla suçlaması, özellikle bizim bölgemizde yaygındır. Ancak, ABD'de seçimleri kazanacak aday gerçekten enkaz devralacak. Ekonomik kriz hızını kesmiyor. Borsalar çöküş yaşıyor. ABD ekonomisi, Avrupa ve dünya ekonomisini de peşinden sürükleyerek resesyona giriyor. Afganistan'daki savaş çok kötü gidiyor. Sadece Afganistan'ın değil, nükleer Pakistan'ın geleceği belirsiz. Küresel ısınma etkisini artırıyor. Yeni bir vizyona, yeni bir liderliğe gerek var. Barack Obama bunu vaat ediyor.
Dünyanın en iyi üniversitelerine sahip bir ülkenin Bush gibi kaba saba birini başkan seçmesini hiç anlayamamıştım. ABD'nin daha sofistike bir başkana ihtiyacı var.
|