Görüşmelere bir sempati yüklemesi yapılması gerekiyordu.

Çünkü taraflar ilan etmekten şiddetle kaçınıyorlardı (suçlu görünmemek için)  ama yirmi konu başlığından sadece yedisinde anlaştıkları, anlaştıkları konuların da Avrupa Birliği müktesebatının amir hükümleri olduğunu çok iyi biliyorlardı.

Meselenin, daha başında çıkmaza sürüklendiğini çok iyi biliyorlardı.

Birleşmiş Milletler de bunu çok iyi biliyordu ve özel temsilci Downer büyük bir panik yaptı.

Önce medyaya yönelik "buyurun gelin izleyin" diyerek gazeteciler yatıştırıldı.

Sonra Downer tarafları dolaşarak  "çıkmaza girildi" görüntüsünün yaratacağı zararları anlattı.

Elder grubunun yaptığı ziyaret tesadüfi olmasına karşın ilaç gibi geldi.

Ve karşımıza dünkü manzara çıktı.

İki lider buluştular, konuştular, bazı konularda anlaştıklarını açıkladılar ve kısa bir süre sonrasına birbirlerine randevu verdiler.

Hangi konularda anlaştıklarını kamuoyu ile paylaşmadılar.

Hangi konularda anlaşamadıklarını da kamuoyu ile paylaşmadılar.

Bir taraf tüm, nerdeyse tüm yetkileri merkezi devlette toplamaya çalışırken, diğer taraf da buna kontra, kurucu devletlere yetkilerin bırakılmasını isterken nasıl uzlaşacakları merak konusudur.

Bu pazarlığa çıkarlar değil korkular karışmıştır.

Rum tarafı merkezi devletin ağır basmasını istemektedir ki ileride işler yürümezse yasal bir ayrılık olmasın.

Türk tarafı, 1963 acısından ve Kıbrıs Cumhuriyeti deneyiminden yola çıkarak kurucu devletlerdeki yetkilerin, çatışmayı önleyeceğini düşünmektedir.

Korkular ağır basınca da taraflar pazarlık yapmayı değil karşı tarafı kollama yolunu seçmektedir.

Sanırız görüşmelerin önündeki en büyük engel budur.

                                                      ***

Rum Yönetimi Başkanı Dimitris Hristofyas realiteyi tamamıyla göz ardı eden ve maalesef sloganlara dayanan bir politika tercih ediyor.

Sloganların arkasına sığınıp çeşitli şeyler söylüyor fakat söyledikleri yaşamın pratiğinde değer bulmadığından öte taraflar arasındaki ayrılığı da körüklüyor.

Hristofyas'a en güzel yanıtı Rum tarafında yayınlanan Politis gazetesinden Kiriakos Cambazis verdi.

Aynen yayınlıyorum:

Kıbrıs sorunu 'Kıbrıs' sorunu mudur?" (Kiriakos Cambazis)

"D. Hristofyas'ın iktidara seçildiği günden beri şunu sık sık duyuyoruz: 'Kıbrıs sorunu Kıbrıslılar tarafından çözülsün'. Bu, diğer bütün herkesin söz hakkı olmadığı anlamına gelmektedir. Bu tezin analiz edilmesi, modern verilere yanıt verdiğinin teyit edilebilmesi için bu tezin tüm parametrelerinin incelenmesi gerekmektedir. Gelin tezden başlayalım: Sorunlarının çözümünde başlıca söz hakkı Kıbrıslılara aittir ve hiçbir üçüncü devletin, Kıbrıs Cumhuriyetinin iç meselelerine müdahale etme hakkı yoktur. Uluslararası Hukuk ilkelerine ve BM Şartına yanıt veren doğru bir tez... Ancak bu doğru tez, kendi kendini çürütecek unsurlar da içermektedir. Bu unsurlar nelerdir:

a) 1963'ten beri Makarios hükümeti bu sorunu uluslararası soruna dönüştürmüştür. Çünkü Kıbrıs Cumhuriyetinin yükümlülük altına girdiği uluslararası sözleşmelerden kurtulmaya çalıştı ve bunların bir bölümünü iç hukukun parçasına dönüştürdü.

b) Güvenlik Konseyi ve BM Genel Kurulu, sorunla birçok kez meşgul oldular ve Kıbrıs sorununun çözümüne ilişkin bir dizi ön koşula (Kıbrıs hükümeti bunlara atıfta bulunmaktadır) 'kilit vurdular' (eğer bu terimin kullanılmasına izin verilirse).

c) Kıbrıs sorununa, hükümet yetkililerinin isteğiyle veya isteği olmaksızın, üçüncü ülkeleri de dahil etmektedir, çünkü garantörlük sistemi geçerli olmaya devam etmektir.

d) Kıbrıs Cumhuriyeti, AB üyesi olarak, egemenliğinin bir bölümünü AB'ne devretmiştir, dolayısıyla AB ilgili tarafı teşkil etmektedir. Üçüncü taraflardan Kıbrıslıları sorunlarını çözmeleri için yalnız bırakmalarını istememiz, güzel bir şeydir, ancak onlardan iyi niyet sergilemesi için Türkiye'ye baskı uygulamalarını istediğimiz andan itibaren, ister kabul edelim, ister etmeyelim, onları sorunlara doğrudan dahil etmekteyiz ve onları ilgili taraf haline getirmekteyiz. Uluslararası Hukukta ve BM Şartında en azından 'ilgili taraf' bu şekilde açıklanmaktadır. Kıbrıs hükümetinin istediği şey belki de o kadar da gerçekleşebilir değildir. BM tarafından hakemlik yapılması fikri reddedilmektedir. Hem de öyle sert bir politikayla reddediliyor ki, gelecekte gerekli olduğu zaman, bugünkü tutum yüzünden gerçekleşebilir olmayacak. BM'den 'iyi niyet misyonu' çerçevesinde kalmasını istiyoruz. Ancak hiç kimse, askıda kalacak olan meselelerin kesin olarak çözülmesi için temsilcileri tarafından öneri sunulmasının gerekli olmayacağını garanti edecek durumda değildir. Ancak bu 'arabuluculuk' anlamına gelmektedir. 'İyi niyet misyonu' çerçevesinin dışında olduğu için bunu ret mi edeceğiz? 'Bizi yalnız bırakınız' dememiz teorik açıdan doğrudur, ancak pratikte çözümün aleyhine dönmesi mümkündür. Diğer yandan AB üyesiyiz, AB'nin dış politikası ile ilgili tüm konularda, aynı zamanda Avrupa vatandaşlarının günlük hayatını ilgilendiren diğer önemli meselelerde söz sahibiyiz. Öte yandan onlardan bizi rahat bırakmalarını ve iç meselemizle ilgili olarak bizi rahatsız etmemelerini istiyoruz. Oysa bu mesele, üçüncü devletlerle ilişkileri ve içteki fonksiyonları etkilemektedir. Politikada mutlak yoktur, sadece doğru kararların alımı konusunda gelecekte zorluklar yaratmaktadır. Peki Kıbrıs sorunu 'Kıbrıs' sorunu mudur?"