Surlar içinde, tarihi Lefkoşa'nın İdadi Sokağı'nda, tarihi mekanında tarihi belgeleri ve objeleri içinde oturan bir tarih adam... Emektar fotoğraf sanatçısı Mehmet Şık!...

   Bir zamanlar Lefkoşa'nın en lüks, en şık ve en teknolojik fotoğraf atölyesiydi ünlü Foto Şık... Şimdi ise iç içe geçmiş iki odadan ibaret minik bir müze görünümünde orası... Mehmet Şık, iş yerinin faal ve çok popüler olduğu günlerde, geniş vitrinli ön bölümü bürosu, arkadaki bölümü ise siyah-beyaz fotoğraflarını çektiği stüdyosu olarak kullanmaktaydı. Şimdi Sosyal Sigortalardan aldığı emekli maaşı ile geçinmekte Mehmet Şık... Kirasını düzenli ödediği bu dükkandan artık hiçbir gelir elde edemiyor. Ama yine de her gün disiplinli bir yaşam tarzıyla Ayluga Mahallesi'ndeki evinden yürüyerek gelmekte, dükkanını açmakta ve ziyaretçilerine bıkmadan, usanmadan yakın tarihimize ilişkin fotoğraflarını, belgelerini ve objelerini göstermekte, dileyenlere ise ayrıntılı açıklamalarda bulunmakta... Meraklılarıyla uzun sohbetler yapmaktan büyük keyif almakta Mehmet Şık... Yakın tarih üstüne birikimleri ve gözlemleriyle konuşmalar yaparken, açıklamalarını tozlu raflardan indirdiği, çekmecelerden çıkardığı belgeler ve objelerle desteklemekte...

   Pek çok araştırmacının ve belgeselcinin yolu İdadi Sokak'ta Mısırlıoğlu apartmanının zemin katındaki bu dükkandan geçmekte genellikle... Oradan geçmeyi ihmal etmeyenler Mehmet Şık'ın gönüllü bir içtenlikle sunduğu belgeler ve bilgilerle araştırmalarına ve belgesellerine zenginlik katmakta. Ne var ki bu araştırmacıların ve belgeselcilerin pek çoğunun ürettikleri yapıtlarda Mehmet Şık'ı kaynak bile göstermemeleri bu gün görmüş Lefkoşa ve tarih sevdalısı beyefendiyi en fazla üzen konulardan biri... Yine de bu tür vefasızlıklar onun şevkini asla kırmıyor... Kapısına gelen araştırmacılara elinden geldiğince yardımcı olmakta berdevam...

   Lefkoşa'nın yaşayan anıtlarından biridir Mehmet Şık... 22 Aralık 1928'de Lefkoşa ilçesine bağlı Çukurova (Kurumanastır) köyünde doğdu. Fotoğrafçılık merakı onu küçük yaşlarda sarmalına aldı. Eline geçirdiği kutu şeklindeki ucuz bir kamerayla ilk fotoğraflarını köyünde çekti. Daha sonra ünlü fotoğraf ustaları yanında mesleğin inceliklerini ve stüdyo fotoğrafçılığının tekniklerini öğrendi. 1947-49 yılları arasında Foto Diana'nın, 1949-53 yılları arasında "Foto Smart" olarak ünlenen Rum fotoğrafçı Fani'nin ve Foto Bedros'un yanında çalıştı. 1953'te İdadi Sokağı'ndaki kendi fotoğraf stüdyosunu açtı.

   Evet; İdadi Sokağı... Lefkoşa'nın tarihi dokusu içinde önemli bir anter olan İdadi Sokağı üzerinde biraz durmalı... Bu sokak, Lefkoşa'nın surlar dışına taşmaya başladığı 70'li yılların ortasına dek, kentsel yaşamda çok hareketli bir konuma sahipti... Eski dilde lise düzeyindeki okullara verilen addır "idadi." Ve gerçekten bu sokak, başkentin ilk ve ortaokulları ile liselerine uzanan anterdi. Günün her saatinde öğrencilerle cıvıl cıvıldı. Selimiye Camii ile kapalı belediye çarşısına (Bandabuliya) ve Bedestene çok yakın bu sokakta sayısız ticari kuruluş da kümelenmişti. Köylerden gelen otobüsler arka sokaktaki Han'da toplanır, köylüler de oradan İdadi Sokağı'na akın ederdi. Lefkoşa Türklerinin ilk apartmanı Mısırlıoğlu da bu sokak üzerinden inşa edilmişti. Ki, apartman dükkanlarından birinin ilk kiracısı işte Mehmet Şık olacaktı... 

   Mehmet Şık, stüdyosunu açtığı yıl, Kıbrıs'ta çekilen Hollywood yapımı EXODUS filminin set fotoğrafçılığını yaptı. Yahudi yazar Leon Uris'in çok satan romanından uyarlanan bu filmi Otto Preminger yönetmekteydi. Başrol oyuncuları ise Paul Newman, Eva Marie Saint, Sal Mineo ve Peter Lawford idi. Mehmet Şık, İkinci Dünya Savaşından sonra dünyanın her tarafından İsrail Devletini kurmak üzere Filistin'e akan Yahudilerin öyküsünü anlatan bu filmin muhteşem setlerinde, dev spotların ışığı altında, fotoğrafçılık deneyimini artırma fırsatını yakalar... EXODUS filminin setinde çektiği fotoğrafları hala büyük özenle saklamakta.

   Bu olaydan on yıl sonra da, Kıbrıs'ta çekilen Yeşilçam filmi HANCI'NIN KIZI'nın setinde yine fotoğrafçılık sanatını konuşturur. Osman Nuri Ergün'ün yönettiği filmin başrol oyuncuları Eşref Kolçak, Evrim Fer, Reha Yurdakul ve Kadir Savun Foto Şık Stüdyosuna kadar gelerek fotoğraf çektirirler... O fotoğraflar, hala Mehmet Şık'ın minik müzesinin duvarlarını süslemekte...

   Kıbrıs'ta sinemanın bir fenomen olduğu günlerde, Foto Şık sinemaseverlerin vazgeçemedikleri uğrak yeriydi. Çünkü Mehmet Şık ünlü sinema yıldızlarının portelerini sinema afişlerinden ve film karelerinden çıkarmakta ve bunları kartpostallara dönüştürüp satmaktaydı. Gençler, kartpostallarını kapıştıkları sinema yıldızlarına öykünmekte, Foto Şık kameraları önüne geçip artistik pozlar vermekteydiler... O günlerden kalma birçok fotoğraf yığınlar halinde bu müzede meraklılarını belemekte... Bir zamanların ünlü yazarı merhum Altan Yavuz'un sinema yıldızlarına taş çıkartan yakışıklı bir posteri, hala Foto Şık'ın İdadi Sokağına bakan vitrininde oradan gelip geçenlerin dikkatini çekmekte...

   Daha kimlerin, hangi olayların ve durumların fotoğrafları yok ki içeride... Her biri derinliğine tarih, her biri geçmişi günümüze taşıyan anı... Dr. Fazıl Küçük'ün ve Rauf Denktaş'ın gençlik fotoğrafları, Kıbrıs'tan gelip geçen nice ünlünün fotoğraflarıyla yan yana Foto Şık ziyaretçilerine yılların gerisinden gülümser... 50'lerden kalma bir fotoğraf, Lefkoşa'daki ortak belediyenin yönetim kadrosunu yansıtmakta... Rum Belediye Başkanı Dr. Dervis'in sağında belediyenin Rum meclis üyeleri, solunda ise Türk meclis üyeleri... Ülkemize tek-tük arabaların gelmeye başladığı günlerden kalma bir Sarayönü görüntüsü... Meydan ne kadar da tenha ve otantik o günlerde... Bir başka belge Türk siyasi liderlerinden Faiz Kaymak'la ilgili... 50'li yıllarda uçakla Atlantiği aşmak çok önemli bir olay... Uçak şirketleri bu yolculuğa çıkabilen ender kişilere gösterişli birer sertifika vermekte... İşte Faiz Kaymak da o sertifikalardan birine hak kazananlardan birisi... Trans America Uçak Şirketi tarafından Faiz Kaymak'a verilen tarihi sertifikanın orijinali, Mehmet Şık'ın elinde... Kaymak Ailesi'nin bile elinde bulunmayan bir belge...

   Mehmet Şık, resmi yazışmaların posta zarflarını da saklamaya meraklı. Ta İngiliz Sömürge Yönetiminden başlayıp günümüze dek gelen yazışmaların resmi ve antetli zarflarından oluşan koleksiyonu özenle saklamakta.

   Yaşı ilerlemekte olan Mehmet Şık, devletin ya da üniversitelerimizden birinin elinin altındaki bu değerli tarih hazinesiyle ilgilenmesi beklentisinde. "Çocukluk günlerimden beridir bu ülkenin kültürü ve tarihiyle ilgili olarak topladığım, ürettiğim ve biriktirdiğim bu belgelerin, fotoğrafların ve objelerin heba olmadan gelecek nesillere intikal etmesi en büyük arzumdur" diyor.