Cyprus Today sol
  • 25 Mayıs 2017, Perşembe 8:58
AhmetTOLGAY

Ahmet TOLGAY

Avustralya’dan Lurucinalı mektubu…

Hüseyin Paça 39 yıldır Avustralya’nın Sidney kentinde yaşayan 57 yaşında bir Akıncılar (Lurucina) kökenlimiz. 14 Mayıs Pazar gün gazetemizde “Tarihle Muhabbet” dizisinde yayımladığım “Kaderini Değiştirme Sürecindeki Akıncılar” başlıklı yazımı internetten okuyunca aşağıdaki mektubu yine internet üzerinden adresime ulaştırdı. Ta oralardan içtenlikle yazılmış, eski Akıncılar’a dair duygu ve bilgi yüklü bir mektup. Hüseyin Paça’ya teşekkürlerimi sunarak paylaşacağım bu içerikli metnin de toplumsal belleğimize yeni bir katkı oluşturacağı kesindir:
“Sayın Ahmet Tolgay; ‘Kıbrıs’ Gazetesi’nde 14 Mayıs Pazar gün yayınladığınız Lurucina hakkındaki yazınızı okudum. Gerçekten iyi bir yazıydı. Köyüm Lurucina’yı ve Lurucina halkını okuyucularına özetle de olsa tanıtmaya çalıştın. Çok teşekkürler. Yazınızda bahsettiğiniz o zekâ özürlü 2 kardeşin öyküsünü ve idamlarını babam bize anlatırdı. 1908’de doğan babam bu iki kardeş idam edildiğinde 15 yaşındaydı…  Rum papazı kimlerin öldürdüğü köyde bilinirdi. Bunlardan bir tanesi 1980’de öldü. Papazın öldürülmesini köyün muhtarı ile muhtarlık azaları planladı. Sebebi de o papazın köyün ahalisini kiliselere gitmeye teşvik etmesiydi… Lurucina’da o zamanlar üç kilise vardı. Bunların üçü de Latin kilisesi idi. Bu kiliselere gidenler çoğunlukla kadınlardı. O zamanın anlayışına göre bu da çok tehlikeli bir durumdu. Çünkü çocuklarını kilisenin etkisiyle ‘Hıristiyan’ olarak yetiştirirlerdi.
O çocuklardan birisi benin babam, öteki de annem idi. Çünkü ninelerim kiliseye giderdi. Türkçe bilmezlerdi. Allaha Rumca ibadet ederlerdi. Rumlaşmaya doğru giderlerdi. Cehalet bu ya, nereye sürüklendiklerinin farkında değillerdi. Onun için köyün o zamanki ileri gelenleri bu gidişatın önünü kesme kararı aldılar. Aldığınız bilgiye dayanarak, sizin yazınızda belirttiğiniz gibi, papazı kafasını keserek öldürmediler. Onu ne de kuyuya attılar. Kafasına nacakla vurdular. Adam öldükten sonra cesedini bir bağlamanın altına sakladılar. Babamın anlattığına göre İngilizler o zamanlar köylülere büyük baskı yaparlardı. Cinayet üzerine baskılarını daha da artırdılar. Muhtar ve azalar düşündüler ki, zekâ özürlü iki kardeşi (Yusuf – Bekir Bayramoğluları) olayın faili olarak İngilizlere verirlerse onlara bir şey yapılmayacak. ‘Nasıl olsa bunlar akıl hastasıdır, suç sorumlulukları olmaz’ dediler. O kardeşler de bu minval üzere ikna edilerek suçu kabullendiler. Bir hayvan kesildi, kanı kardeşlerin elbiselerine bulaştırıldı. Laboratuar mı var? O zamanın doktorları rapor verip bunu ‘insan kanı’ olarak onayladılar. Onları tutuklayıp hapse koydular. 5 gün sonra mahkemeye çıktılar ve hakim idam kararı verdi. Kardeşler idam kararını duyunca ‘u banayiyamu, Hristo’mu’ diye ağlamaya ve yalvarmaya başladılar. Ama iş işten geçmişti. O iki masum ve zavallı kardeş için bu akıbet çok acı bir şeydi. O zavallılar idam edildiler ve unutulup gittiler. Eğer Lurucinalılar tümden Rumlaştırılmamışlarsa, Türk ve Müslüman olarak kalmışlarsa bunu o insanlara borçludurlar. Bu olaydan sonra Türklerin kiliseye akması durdu.
Ben 1960 doğumluyum. Lurucina’nın geçmiş tarihini çok araştırdım. Bu köyü Lüzinyanlar döneminde, 1450’lerde Kuzey İtalya’dan gelen ‘Lorenjiya’ adlı kadın kurdu. Onun için biz Lurucinalıların konuştuğu Rumca içinde çok sayıda İtalyanca sözcük vardır. Sözünü ettiğim o üç kilise Latin’di. Kayıtları aradığımda gördüğüm diğer gerçekler: 1800’den önce köy sakinlerinin hiçbir kaydı yoktu. Büyük dedem 1819’da doğduğu için onun ve neslinin kayıtlarına rastlayabildim... İslamlaştırılan Latin Hıristiyanlar olmaları ihtimali yüksektir. Lisanları da Rumca idi. Lurucina bölgede en büyük araziye sahip köy idi. Larnaka’ya ve Lefkoşa’ya 4 mil yaklaşan muazzam bir araziden söz ederim. Toplam 810 mil karelik bir arazi… Osmanlı döneminde bu araziler Venediklilerden alınıp Müslümanlara verilmiş olabilir. Böyle bir Rum iddiası hep olageldi zaten… Lurucina’ya komşu üç Türk köyü, iki de Rum köyü vardı. O zamanlar çok nefret ettiğim bir şeyden de söz etmeliyim: Türk köylerine gittiğimiz zaman bize ‘murtad’, Rum köylerine gittiğimiz zaman ise ‘Linobambagi’ derlerdi. Kendimizi beyaz pamuk tarlası içinde değişik çiçekler olarak hissederdik. Yani ne Türk, ne de Rum olarak görürlerdi bizi. Buna çok kızardım. Bizim köyde 1970’lerde 50 yaşından yukarı olanların yüzde 90’ı Türkçe bilmezdi. Annem ve babam da Türkçe bilmezdi. Evde ben ve kardeşlerim hep Rumca konuşurduk. Türkçeyi okulda öğrendik. Türkçe konuşmayı çok severdim. Biz çocuklar mahallede kendi aramızda Türkçe konuşurduk ve yaşlılar konuştuklarımızı anlamadıkları için bize kızarlardı.
Ben 39 yıl önce Kıbrıs’tan ayrıldım. Avustralya’nın Sidney şehrinde yaşıyorum. Bir işletmenin müdürüyüm. Beş ay önce, iki haftalığına Kıbrıs’ta idim. Tepelere çıkarak köyüme baktım. Aklıma 1970’li yıllar geldi. O zamanlar geceleri bu tepelere çıktığımda kulaklarıma sinemada gösterilen filmlerin sesleri, parkta verilen konserlerin müzikleri çalınırdı. Lurucina o zamanlar gerçekten küçük ve çok canlı bir kasaba idi. Aklıma bunlar geldiğinde gözlerimden yaşlar aktı. Keşke köyüm bu durumlara hiç gelmeseydi. Sağlıcakla kalın…”
 

 


MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


YAZARLAR

tümü
    Takımlar O G B M Av P
1 YENİCAMİ AK 30 18 7 5 30 61
2 DOĞAN TÜRK BİRLİĞİ SK 30 17 6 7 19 57
3 GAÜ ÇETİNKAYA TSK 30 16 7 7 15 55
4 BİNATLI YSK 30 14 8 8 15 50
5 MERİT ALSANCAK YEŞİLOVA SK 30 12 12 6 11 48
6 BAF ÜLKÜ YURDU 30 12 9 9 20 45
7 LEFKE TSK 30 13 5 12 16 44
8 CİHANGİR GSK 30 12 7 11 4 43
9 KÜÇÜK KAYMAKLI TSK 30 13 3 14 -1 42
10 MAĞUSA TÜRK GÜCÜ 30 11 8 11 7 41
11 TÜRK OCAĞI LİMASOL 30 13 2 15 2 41
12 L. GENÇLER BİRLİĞİ SK 30 10 7 13 -8 37
13 GENÇLİK GÜCÜ TSK 30 10 4 16 -25 34
14 YALOVA SK 30 6 7 17 -23 25
15 YENİ BOĞAZİÇİ DSK 30 5 9 16 -35 24
16 OZANKÖY SK 30 4 7 19 -47 19
yukarı çık