Cyprus Today sol
  • 13 Mart 2018, Salı 7:56
AhmetTOLGAY

Ahmet TOLGAY

“Örtülü ödenek” kılığına sokulan şu ucube kalemler…

Devlet maliyesine yıllarını veren ve bütçe yasalarının hazırlanmasına da görevi gereği önemli katkılarda bulunan kıdemli bir bürokratımız tarafından arandım. Medyamızda, kimi siyasilerimizin söylemlerinde ve halkın konuşmalarında “örtülü ödenek” diye seslendirilen o ünlü bütçe kalemleri hakkında adının saklı tutulması koşuluyla bana açıklamalar yapmak istediğini söyledi. Koşuluna uyacağıma dair benden söz alınca ondan öylesine ilginç şeyler dinledim ki, “örtülü ödenek” konusunda şeffaflık adına yükseltilen tepkilerin ne denli haklılık taşıdığını bir kez daha anladım.
   Aldığım bilgiye göre, ilgili makamların bütçelerine asla “örtülü ödenek” başlığı altında değil, ama örneğin “hane halkına yardım” gibi başlıklar altında giren bu kalemlerin temel özelliği denetime tabi olmamalarıdır. Beni aydınlatan kıdemli bürokrat, bu kalemlerden yapılan harcamaların bugüne dek Sayıştay tarafından denetlendiğine ilişkin iddialara halkın inanmamasını istedi. Bu kalemlerin konulmasındaki esas amaç, devletin güvenliği ve istihbarat ihtiyacı için el altında bir kaynağın bulundurulmasıdır. Kıdemli maliyeci bürokrat bu konuda şu açıklamaları yaptı:
   “Oysa devletin güvenliğinden esas sorumlu olan güvenlik birimlerinin bu kaynağın nasıl harcandığına ilişkin hiçbir bilgileri yoktur. Zaten o güvenlik birimlerinin bütçelerine bu amaçlar için gerekli kalemler konulmuştur. Onlar gerektiğinde harcamalarını yaparlar ve raporlarını da güvenliğin üst birimlerine arz ederler.”
   Burada bir parantez açarak asker kökenli bazı emekli subay dostlarımın da örtülü ödeneğin bir devletin sadece istihbarat faaliyetlerinde kullanıldığını, geriye kalan ödemelerde ise şeffaflığın esas olduğunu tarafıma bildirdiklerini belirtmek isterim. Yıllar önce emekli olan bir subay dostum ise askeri dilde bu kalemlere “Filiz” adını verdiklerini açıkladı bana…
   Bu açıklamalardan da görülüyor ki, örtülü ödenek nitelikli bütçe kalemleri, güvenlikten sorumlu birimler için gereken elzem kaynaklardır.
   Öyleyse bu türden kalemlerin sivil siyasetçilerin makam bütçelerinde ne işi var?.. Denetime tabi olmadan kullanılabilen bu kaynaklar nedeniyle makam sahibi siyasetçi birtakım şaibeleri  üzerine çekmez mi?..
   Şaibelerden söz açılınca yine bu yazımın yazılmasına vesile olan kıdemli bürokratımızın bana dediklerini burada aynen aktarıyorum:
   “Denetleme hakkımız olmadığı halde bazı özel ve tüzel kişilerin bu özel kaynaktan nasıl yararlandırıldıklarını gözlemlemeyebildiğimiz durumlar oldu. Bütçesinde bu kalemler bulunan makamların sadece birinden değil, ötekinden de nemalanabildiklerini gördük. Çifte nemalanmalardır bunlar. Bu gözlemimiz bile o kaynakların adaletsizce nasıl istismar edilebildiğini anlamamıza yeterlidir.”
   Söz konusu bürokrat, denetime tabi olmayan o kalemlerin ilgili makama nasıl intikal ettirildiğine dair de şu bilgiyi aktardı:
   “Bütçedeki kaynak 12’ye bölünür ve bu bölümler her ay ilgili makamın adına çek olarak çıkartılır. Örneğin o kaynak 600 bin TL mi?.. 12’ye böldüğümüzde her ay çıkan çek 600 binin 12’de biridir. Vergiden muaf ve harcanması da denetimden azade net bir çek…”
   Kimilerinin başka ülkelerde ve hatta Türkiye’de de örtülü ödenek türünden kalemlerin bazı makamların bütçelerinde yer aldığını anımsattıklarına da değinen kıdemli bürokrat “Ama oralarda bu kalemler özel yasalarla düzenlenmiştir ve yapılan harcamalara dair devletin denetleyici birimlerine, hatta meclise ve senatoya gizlilik çerçevesinde raporlar verilir” dedi. 
   Cumhurbaşkanımız Mustafa Akıncı’nın, Cumhurbaşkanlığı seçim kampanyası sırasında örtülü ödenekleri kaldırtacağına ilişkin vurguları hâlâ belleklerde yankılanmaktadır. Akademisyen bir hukukçu olan Başbakanımız Tufan Erhürman da hukukun üstünlüğüne ve siyasal şeffaflığa azami özeni gösterecek bir hükümet icraatı içinde olacaklarını defaatle seçimden önce de, seçimden sonra da seslendirmiştir.
   Gerek Cumhurbaşkanımızın, gerekse Başbakanımızın “örtülü ödenek” nitelikli bütçe kalemleri konusunda net tavırlar göstermeleri gerektiğini işte bu yüzden düşünmekteyiz.
   Mustafa Akıncı’nın TKP Genel Başkanlığı döneminde bakanlık makamına tahsis edilen o tür bir kaynağı başka toplumsal ihtiyaçlara kaydırarak o günlerde büyük takdir topladığını da çok iyi anımsayanlar arasındayız.
               

 


MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


YAZARLAR

tümü
    Takımlar O G B M Av P
1 YENİCAMİ AK 30 18 7 5 30 61
2 DOĞAN TÜRK BİRLİĞİ SK 30 17 6 7 19 57
3 GAÜ ÇETİNKAYA TSK 30 16 7 7 15 55
4 BİNATLI YSK 30 14 8 8 15 50
5 MERİT ALSANCAK YEŞİLOVA SK 30 12 12 6 11 48
6 BAF ÜLKÜ YURDU 30 12 9 9 20 45
7 LEFKE TSK 30 13 5 12 16 44
8 CİHANGİR GSK 30 12 7 11 4 43
9 KÜÇÜK KAYMAKLI TSK 30 13 3 14 -1 42
10 MAĞUSA TÜRK GÜCÜ 30 11 8 11 7 41
11 TÜRK OCAĞI LİMASOL 30 13 2 15 2 41
12 L. GENÇLER BİRLİĞİ SK 30 10 7 13 -8 37
13 GENÇLİK GÜCÜ TSK 30 10 4 16 -25 34
14 YALOVA SK 30 6 7 17 -23 25
15 YENİ BOĞAZİÇİ DSK 30 5 9 16 -35 24
16 OZANKÖY SK 30 4 7 19 -47 19
yukarı çık
Pop Up ek