KTV
  • 20 Ağustos 2017, Pazar 13:28
AkayCEMAL

Akay CEMAL

Arap Uşağı Muhammet ve Kıbrıslı Ayşe Hanım…

Değerli dostumuz Ahmet Sanver, ‘Eski Kıbrıs Eski Lefkoşa Anılarım’ adlı kitaplarının altıncısını yayımladı. Allah kalemine güç versin, eserlerini fabrika gibi üretiyor. Hem de orijinal resimler ve belgelerle…

Son kitabını imzalayıp verirken, ön kapağa ‘Şamlı Muhammet ile Kıbrıslı Ayşe’nin fotoğrafını koymuş… ‘Yahu Ahmet’ dedim, “Bir zamanlar bu benim ustamdı, yanında çalışırdım. Tatillerde harçlığımı çıkarmak, ev kirasını ödeyebilmek ve geçimimi sağlayabilmek için bırakın tatilleri, hafta sonları bile çalışmak zorundaydım.”

Ahmet Sanver “Biliyorum” dedi ve kitabını verdi.

Kitap 114 sayfa. Arka kapaktaki fotoğrafta, eserin yazarı Hıristiyan mezarlığında dua ederken görülüyor. Hemen altında da yazılanlar şöyle:

“Bu kitapta, 1940’lı-50’li-60’lı ve 70’li yılların Kıbrıs’ına ait özellikle de Lefkoşa’nın kişilerini ve yaşantılarını anlatan gerçek öyküleri, ayrıca Kıbrıs dışındaki gezi anılarımı bulacaksınız. Okuyanlar, şimdilerde var olmayan, o dönemin adet, gelenek, görenek ve kültürünü anımsayacak, bilmeyenler ise öğreneceklerdir. Bu öykülerde her yaştan herkesin kendinden bir şeyler bulacağına inanıyorum.”

Kitabın ‘İçindekiler’ bölümünde Özgeçmiş ve Önsöz’den sonra yer alan konu başlıkları şöyle:

“Çocukken Nasıl Yandım?, Ortaokul Anılarım, Türkiyeli ve İngiliz Hocalarım, Çocukluk Hastalıklarımız ve Eski İlaçlar, Arabuşak Muhammet’in Maceraları, Suzan’ı Kocasının Üzerine Gömdük, Beyrut, Londra ve Çiğ Et, Ense Yakanlarımız, Yaramazlıklarımız, Portakal Hırsızlıklarımız.”

Kitapta eski Lefkoşa’ya ait fotoğraflar yanında, Dr. Küçük ve babasının, sınıf arkadaşımız Prof. Dr. Derviş Oral, Kara Yusuf Salih, İsmet Vehit Güney, Suphi Demirel, Emir Ali Başar, Prof. Rıza Akbora’nın fotoğrafları da var.

Evet; gelelim ‘Arabuşak Muhammet’in maceralarına… Özellikle 1960’lı yılların renkli simasıydı Muhammet. Halk genelde kendisini ‘Arap Uşağı’, ‘Fesli Arap’ diye bilir, fesi başından hiç eksik etmezdi… Asıl adı Muhammet Enis Abu El Zahab idi. Suriye’nin başkenti Şam’dan 1930’larda Kıbrıs’a gelip yerleşen bir tüccardı. Onun Kıbrıslı olmasına neden bir kız idi, Ayşe… Arap Uşağı Muhammet, Ayşe’yi pazarda görür, beğenir… Annesinden, babasından ister ve evlenirler. O artık Kıbrıslıdır. Lefkoşa’da dükkân açar ve Şam’a yalnız mal almaya gider.

Yazarın konuya ilişkin anlatımları şöyle devam ediyor:

“Ben onu tanıdığımda dükkânı Baf Sokağı’nda, yani şimdiki Lokmacı Kapısı’nın az batısında idi. Sonra onu yazlık sinema işletirken gördüm. Tek seansta iki film gösterilen Beyrut Sineması’na giriş yarım şilindi. Bir tane de gazoz beleş (bedava). Sinemanın menüsünde baklava bile olurdu. Muhammet, başından hiç çıkarmadığı kırmızı renkli siyah püsküllü fesi ile sinemanın kapısı önünde oturur, bilet kesip girenlere hediyeler de dağıtırdı. Bazen metal bir yüzük, bazen bir tırnak makası, bir kolye veya bir cüzdan…”

EOKA ile mücadele eden 35 bin kadar İngiliz askeri 1958’den sonra ülkelerine dönerken, eşyalarını burada bırakırdı. Hurda da diyebileceğimiz bu mallar arasında neler yoktu ki? Motosikletler, arabalar, çadırlar, kamp malzemeleri, tamirci aletleri, yedek parçalar, elektronik eşyalar, askeri giysiler, palaskalar, mermi çantaları, telsizler, yastık, yorgan, şilteler ve daha pek çok çeşit. Daha sonra bunlar tasnif edilir ve üslerde açık artırmayla satılırdı. Rum tüccarların yanı sıra, Türk kesiminde bu malların en büyük müşterisi Arap Uşağıydı. Bu nedenle Baf Sokağı’ndaki dükkân sayısını artırmıştı. Bölgede 4-5 dükkânı, Lefkoşa ve bazı köylerde ambarları vardı…

1963 sonlarında Kıbrıs’ta savaş başladığında, Muhammet’in İngilizlerden alıp depoladığı askeri malzeme artıkları mücahitlerin işine çok yaramıştı… Ama Muhammet’e para veren yoktu… ‘Sonra getiririm’ diye gidenlerin çoğu gelmiyordu. Zaten o günlerde parasızdık. Nihayet uğraşa uğraşa bir yerden 100 lira aldım ve Muhammet’e götürdüm. O da bana kendine özgü şivesiyle “Güzel… Ben şimdi ambara gidejek ve ne istersa alajak” dedi.

Müsaadenizle bundan sonrakileri de yazmayalım. Yaşanmış, ilginç anılarla dolu bir kitap. Nostalji yüklü bir eser. Mutlaka elinizin altında bulunması lazım… Geçmişe ışık tuttuğun için eline sağlık Ahmet Sanver.

 


MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


YAZARLAR

tümü
    Takımlar O G B M Av P
1 BİNATLI YSK 9 5 3 1 9 18
2 GAÜ ÇETİNKAYA TSK 10 6 0 4 5 18
3 KÜÇÜK KAYMAKLI TSK 9 6 0 3 5 18
4 DOĞAN TÜRK BİRLİĞİ SK 9 5 2 2 4 17
5 BAF ÜLKÜ YURDU 10 5 1 4 12 16
6 L. GENÇLER BİRLİĞİ SK 9 4 4 1 5 16
7 YENİCAMİ AK 9 4 2 3 5 14
8 MERİT ALSANCAK YEŞİLOVA SK 9 3 5 1 4 14
9 LEFKE TSK 9 3 2 4 -6 11
10 YENİ BOĞAZİÇİ DSK 9 2 4 3 -2 10
11 TÜRK OCAĞI LİMASOL 9 3 1 5 -3 10
12 OZANKÖY SK 9 2 3 4 -8 9
13 YALOVA SK 9 2 2 5 -2 8
14 GENÇLİK GÜCÜ TSK 9 2 2 5 -9 8
15 MAĞUSA TÜRK GÜCÜ 9 1 4 4 -8 7
16 CİHANGİR GSK 9 2 1 6 -11 7

BURÇLAR

(21 Mart - 20 Nisan)

Koç Burcunun 25.11.2017 Günlük Yorumu

(21 Nisan - 21 Mayıs)

Boğa Burcunun 25.11.2017 Günlük Yorumu

(22 Mayıs - 22 Haziran)

İkizler Burcunun 25.11.2017 Günlük Yorumu

(23 Haziran - 22 Temmuz)

Yengeç Burcunun 25.11.2017 Günlük Yorumu

(23 Temmuz - 22 Ağustos)

Aslan Burcunun 25.11.2017 Günlük Yorumu

(23 Ağustos - 22 Eylül)

Başak Burcunun 25.11.2017 Günlük Yorumu

(23 Eylül - 22 Ekim)

Terazi Burcunun 25.11.2017 Günlük Yorumu

(23 Ekim - 21 Kasım)

Akrep Burcunun 25.11.2017 Günlük Yorumu

(22 Kasım - 21 Aralık)

Yay Burcunun 25.11.2017 Günlük Yorumu

(22 Aralık - 21 Ocak)

Oğlak Burcunun 25.11.2017 Günlük Yorumu

(22 Ocak - 19 Şubat)

Kova Burcunun 25.11.2017 Günlük Yorumu

(20 Şubat - 20 Mart)

Balık Burcunun 25.11.2017 Günlük Yorumu

yukarı çık
Skull King Popup