Cyprus Today sol
  • 25 Mart 2018, Pazar 11:24
AkayCEMAL

Akay CEMAL

“Niyazi Efendi ile gelen İngiliz Kumandanı nasıl şaşırtmıştık?”

Pazar oldu mu, siyasetten uzak kalmak gerek diye düşünüyoruz. Bugün geçmişten günümüze eski meslekler, eski ustalar ve bazı olayları irdeleyeceğiz. ‘Kimler geldi, kimler geçti?’ derler ya…

Eski meslekler deyince akla gelen, örneğin keçeciler, ipçiler, saraçlar… Kısa adı Ok-Der olan Otantik Kıbrıs Ürünlerini Yaşatma ve Tanıtma Derneği Başkanı Halil Erdim arkadaşımız da, kitabının adını ‘Eski Meslekler, Eski Ustalar’ koymuş. Genişletilmiş 2. Baskı kitabının ön kapağında da keçeciler, ipçiler ve saraçlara ait siyah – beyaz fotoğraflar var.

Şimdilerde bu meslekler yok. Veya Lefkoşa’da halk arasında adı ‘Mücahitler Sitesi’ diye bilinen bölgede hisarın üzerinde zamanında ipçilik yapıldığını kaçımız bilir?  Merhum Halil Hammal’ın (Berber Halil) bu konudaki sözleri şöyle aktarılıyor:

“Eskiden Site’nin olduğu yörede bayram yeri düzenlenirdi… İpçiler hisarın üzerinde ip yapardı. İpi ketenden, kanavdan yapardık. Peristerona taraflarında ekerlerdi. Buğday gibi ekilir, biçilir, bize getirirlerdi. Mıhlı taraklarla inceltir, çıkrığa benzer kollu dolapların üzerine geçirirdik. Dolabın üzerinde de 6 tane mıhlı makara vardı. Bir kişi dolabı kolundan çevirir, iki kişi de işlerdi. Sicim yapacağımızda 4’lü makaraya asardık. Makara döndükçe iplikler birbirine dolanır ve ip şeklinde örülürdü. Bakkallara götürürdük. Kulaç hesabı satılırdı. İp işi 1960’a kadar sürdü. O sıralar ortaya çıkan kombaylar bala bağlarken bizim ipleri kullanıyordu. Sonra Avrupa’dan plastik ipler geldi, ipçilik mesleği öldü. İpçilerden hayatta kimse kalmadı.”

Kitapta çeşitli mesleklerde ün salmış kişilerin fotoğrafları yer alırken, Ciğerci Ahmet’ten tutunuz da, geçenlerde kalp krizinden ölen matbaacı Biray Canateş, sünnetçi Kemal Şah, helvacı Ahmet Yağcıoğlu, fırıncı Olgun Şah, Hüseyin Şişman, tenekeci Mustafa Rende, matbaacı Hasan Özarın, şoför eğitmeni Hasan Yusuf Orhon, Halil Bolan, Mustafa Erk, Boyacı Rauf, Zafer Büyükalsancak, Berber Semih Giray, sandalyeci Mustafa Keser ile Nevzat Öke, Tahsin Özler, döşemeci Halit Karabina, bisikletçi Kemal Köse, kurukahveci Çetin Şadı, yoğurtçu Erol Tütengil ve gazeteci Sadi Togan’a varıncaya kadar daha neler ve kimler yok ki!..

Halil Hammal, İngiliz döneminde Girne Caddesi’ni bayraklarla süslerken başından geçen olayı şöyle anlatıyor:

“O zamanlar kâğıt bayraklar ince ipe tutturulur ve bayramlarda sokaklara asılırdı. Dr. Küçük’le görüştüm ve gidip Boyacı’dan kırmızı, beyaz ve sarı olmak üzere 3 top kumaş aldım. Evde eşim kumaşları biçti, iplerin üzerine dikti. O günlerde Amerika’da Kıbrıs konusu görüşülüyordu. Dr. Küçük beni aradı ve Sarayönü’nden Girne Kapısı’na kadar caddeyi süslememizi istedi. Fuat Veziroğlu da oradaydı. Onları asarken, Polis Kumandanı Niyazi Efendi, ‘Kırmızı bereliler’ ile geldi ve aralarında bir şeyler konuştular.

Sonra Niyazi Efendi, bana bayrakları asma nedenini sordu. “Eğlence olsun, halk eğlensin, diye” dedim. Tercüme etti ve İngiliz komutan beni tebrik etti, olay kapandı. Tahminim, Galatasaray renklerine benzesin diye araya serpiştirdiğimiz sarı bayraklar İngiliz’in kafasını karıştırmıştı… Çünkü Türk bayrağında sarı yoktu. Bayrakları asarak Dr. Küçük’ün kapısına kadar geldik. Doktorun yüzü gülüyordu. Bana “Allah müstahakını versin, o lafı nerden bulup da komutana söyledin?” diyor, bir yandan da kahkahalarla gülüyordu. Olay çok hoşuna gitmişti.”

***

Kalp krizi Çuvalcı’yı da götürdü

Ülkenin en başta gelen hastalıklarından biri kanser illeti ise, diğeri de kalp krizi… Genç, yaşlı demeden insanımız kalp krizine yenik düşüyor. Lefke Avrupa Üniversitesi (LAÜ) genel hizmetler müdürlüğü personeli Günay Çuvalcı’nın eşi İlker Çuvalcı’nın (58) kalp krizi sonucu Gemikonağı’ndaki evinde rahatsızlanarak yaşamını yitirmesi, ailenin yanı sıra, bölgede derin üzüntüye neden oldu. İlker Çuvalcı Lefke bölgesinin sevilen isimlerindendi.

Bu arada Sosyal Sigortalar Dairesi personeli Yelda Kali’nin babası Oktay Kali ile Kıbrıs Türk Mühendis ve Mimar Odaları Genel Sekreteri Sümer Kaya’nın kayınvalidesi Simzer Durmuş da son yolcululuklarına uğurlandılar. Dilek Beşe’nin eşi, saygıdeğer kişi Mehmet Sait Beşe de Lefkoşa’da toprağa verildi. Acapulco Otel çalışanlarından Fatma Benlioğlu’nun kardeşi, iyilik timsali İbrahim Benlioğlu da yaşama veda etti.

Tümüne Allah’tan rahmet, aileleri ve sevenlerine başsağlığı dileriz


MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


YAZARLAR

tümü
    Takımlar O G B M Av P
1 YENİCAMİ AK 30 18 7 5 30 61
2 DOĞAN TÜRK BİRLİĞİ SK 30 17 6 7 19 57
3 GAÜ ÇETİNKAYA TSK 30 16 7 7 15 55
4 BİNATLI YSK 30 14 8 8 15 50
5 MERİT ALSANCAK YEŞİLOVA SK 30 12 12 6 11 48
6 BAF ÜLKÜ YURDU 30 12 9 9 20 45
7 LEFKE TSK 30 13 5 12 16 44
8 CİHANGİR GSK 30 12 7 11 4 43
9 KÜÇÜK KAYMAKLI TSK 30 13 3 14 -1 42
10 MAĞUSA TÜRK GÜCÜ 30 11 8 11 7 41
11 TÜRK OCAĞI LİMASOL 30 13 2 15 2 41
12 L. GENÇLER BİRLİĞİ SK 30 10 7 13 -8 37
13 GENÇLİK GÜCÜ TSK 30 10 4 16 -25 34
14 YALOVA SK 30 6 7 17 -23 25
15 YENİ BOĞAZİÇİ DSK 30 5 9 16 -35 24
16 OZANKÖY SK 30 4 7 19 -47 19
yukarı çık
Pop Up ek