• 18 Eylül 2017, Pazartesi 8:53
Derviş KemalDENİZ

Derviş Kemal DENİZ

KKTC serbest bölgeleri

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde 1983 yılında yasallaşan Serbest Liman Bölge Yasası ile Mağusa’da Serbest Ticaret Bölgesi uygulaması başlamıştır.1970’li yıllardan başlayarak dünyada büyük ilgi oluşturan Serbest Bölge uygulamasının KKTC’de uygulanmaya başlaması döneme göre iyi düşünülmüş bir uygulama idi. Bugüne kadar gelen süre içinde Serbest Bölgedeki uygulamalar zaman zaman sorgulansa da ülke için önemli bir aktivite merkezi olmaya devam etektedir.

Bugün itibarı ile Mağusa’da iki ayrı yönetim altında Serbest Bölge bulanmaktadır. Bunlardan biri devlete ait olup diğeri de bu konuda çok büyük uluslararası denetimi olan Port İsbi yönetimi altındadır.Ülke ekonomisine sağladığı avantajlara dayalı olarak ekonomik bir itici güç olan serbest bölgelerin ülke ekonomisine daha fazla kazanç sağlaması açısından bazı önlemlerin alınması gerekliliği vardır.Dikkat edilmesi gereken Serbest Bölgelerle ilgili önlemler alınırken bu bölgelerin çalışma usüllerine bir zarar vermemektir.

Serbest Bölgelerin bugünkü durumunu daha iyi anlamak açısından mevcut uygulamaları bakmakta fayda vardır.

KKTC Serbest Liman bölgesinde faaliyet gösteren şirketler faaliyetlerini bu bölgede bir işyeri (veya ofis) veya posta kutusu yolu ile yürütürler.

Serbest Liman bölgesi şirketleri vergi yönünden KKTC vergi yasalarına tabidirler. Ancak Serbest Liman bölgesi içerisinde faaliyet gösterdiklerinden vergi yasalarındaki bazı koşullara tabi değillerdir.

Serbest Liman bölgesi şirketleri kuruluştan sonra KKTC Maliye Bakanlığı Gelir ve Vergi Dairesine kayıt olurlar. Bu kayıt ile birlikte kullanacakları muhasebe sistemini bildirirler ve evrak bastırmak için izin alırlar.

Serbest Liman bölgesi şirketleri faaliyetlerini serbest liman bölgesi içerisinde ve yurt dışına yönelik yürütürlerse bu faaliyetlerinden doğan karlar üzerinden kurumlar vergisi ödemezler. Ancak serbest liman bölgesinden KKTC ne satış yaparlarsa bu satışlar dolayısı ile kazançlarından % 23.50 oranında kurumlar vergisi ödemekle yükümlüdürler.

Serbest liman bölgesi şirketleri yaptıkları faaliyetler dolayısı ile KDV ne tabi değildirler. KKTC’de faaliyet gösteren kişi veya kurumlardan aldıkları mal veya hizmetlerde bu şirketlere kesilen faturalar KDV’li olsa dahi bu ödenen KDV’sini gider olarak indirme hakkına sahiptirler.

Serbest Liman bölgesi şirketleri çalıştıracakları personelin vergi, sosyal sigorta ve ihtiyat sandığı primlerini hesaplayıp ilgili kurumlara yatırmaları gerekmektedir.

KKTC kurumlar vergisi oranı net kazançlar üzerinden dur. Net kazançtan kurumlar vergisi düştükten sonra kalan miktar oranında gelir vergisi stopajına tabidir. gelir vergisi stopajı dağıtılacak kurum kazancından kesilen stopajdır. KKTC vatandaşı hissedarlar temettü aldıklarında bu temettü kurumlar ve gelir vergisi stopajı düştükten sonra net rakamdır. Ancak aldıkları net temettü artı kesilen gelir vergisi stopajı toplanarak KKTC vatandaşı veya kurumları ile KKTC ne yerleşik kişi veya kurumların kazançlarına brüt olarak eklenir ve diğer kazançlar ile tekrar vergiye tabi olurlar. Toplam gelirler üzerinden hesaplanan vergiden daha önce kesilen stopaj düşülür ve kalan devlete ödenir.

KKTC’de faaliyet gösteren şirketlerde hissedar olan ve KKTC’de yerleşmiş sayılmayan yabancı uyruklu kişi veya kurumlarda temettü üzerinden tekrar vergilendirme yapılmaz. Sadece önceden kesilen ödenmiş olur.

Serbest Liman bölgesinde faaliyet gösteren şirketlerin yabancı uyruklu kişi veya kurumlarına ödedikleri temettü onlara net ödenir. Bu temettü üzerinden ilave stopaj kesilmez.

Burada görüleceği gibi Serbest Bölgeler şirketlere büyük oranda vergi avantajı sağlamaktadır.Yurt dışına yönelik faaliyet gösteren şirketler Kurumlar Vergisi ödememektedir.

Sağlanan vergi avantajı yabancı yatırımcılar için önemli bir çekim alanı oluşturabilmektedir.Yabancı yatırımcıyı çekmek açısından Serbest Bölgeler daha fazla tanıtılmalı ve avantajlar daha iyi anlatılmalıdır.Bunun dışında serbest bölgedeki şirketlerin yurt dışına yönelik faaliyetlerini %1 oranda Kurumlar Vergisine tabi tutulması burada faaliyet gösteren şirketlere fazla etki yapmaz.Üstelik vergi kapsamına giren işlemlere daha fazla yasallık kazandırır.

Serbest Liman Şirketleri denetlenmiş finansal tablolarını sunmaları dışında yurt dışına yaptıkları işlemlerden elde ettikleri karlar üzerinden %1 oranında Kurumlar Vergisi alınması da devlet için önemli bir kaynak oluşturacaktır.

Serbest Limanda faaliyet gösteren şirketlerin artması vergi sisteminin daha rasyonel hale gelmesi ile mümkündür. Bu nedenle hem bölgeye hem de KKTC Maliyesine fayda sağlayacak adımlar atmalıdır.


MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


YAZARLAR

tümü
    Takımlar O G B M Av P
1 YENİCAMİ AK 15 9 3 3 17 30
2 BİNATLI YSK 15 8 5 2 12 29
3 GAÜ ÇETİNKAYA TSK 15 9 1 5 8 28
4 DOĞAN TÜRK BİRLİĞİ SK 15 8 4 3 6 28
5 KÜÇÜK KAYMAKLI TSK 15 8 1 6 3 25
6 L. GENÇLER BİRLİĞİ SK 15 6 6 3 7 24
7 BAF ÜLKÜ YURDU 15 5 5 5 11 20
8 MAĞUSA TÜRK GÜCÜ 15 5 5 5 -1 20
9 MERİT ALSANCAK YEŞİLOVA SK 15 4 7 4 -1 19
10 LEFKE TSK 15 5 2 8 -5 17
11 GENÇLİK GÜCÜ TSK 15 5 2 8 -16 17
12 TÜRK OCAĞI LİMASOL 15 5 1 9 -4 16
13 CİHANGİR GSK 15 4 4 7 -5 16
14 YALOVA SK 15 4 3 8 -5 15
15 YENİ BOĞAZİÇİ DSK 15 3 6 6 -8 15
16 OZANKÖY SK 15 2 5 8 -19 11
yukarı çık
Skull King Popup