• 31 Temmuz 2017, Pazartesi 11:09
GökselSAYDAM

Göksel SAYDAM

Neden siyasiler koltuklarını bırakmak istemezler?

Son haftalarda KKTC’nin gündemini, Asgari Ücret ve 2017 yılının ilk altı ayında KKTC’de meydana gelen Tüketici Fiyatları Endeksi’nde meydana gelen değişimin halkın satın alma gücünde oluşturduğu ve “Hayat Pahalılığı” olarak anılan oransal kaybın maaşlara yansıtılması konusu oluşturmaktadır.

Devlet Planlama Örgütü’nün (DPÖ) 5 Temmuz 2017 tarihli “Tüketici Fiyatlar Endeksine” göre Resmi Gazete’de yayımlanmış olan 6 aylık (Ocak-Haziran 2017) ayına göre mal ve hizmet ana gruplarında %7.68 değişim oranı hesaplanmış olduğunu görmekteyiz. Diğer bir ifade ile halkı 31 Aralık 2016 ile 30 Haziran 2017 ayları arasındaki dönemde hayat %7.68 oranında pahalılaşmış veya bir başka ifade ile halkın satın alım gücü bu oran kadar gerilemiştir.

Yürürlükteki mevzuata göre kamudan maaş alanların gerileyen bu satın alma gücünün telafisi için “Hayat Pahalılığı” olarak anılan bu gerileme 6 aylık dönemlerde maaşlara ilave edilmektedir. Hesaplanan Tüketici Fiyatları Endeksi, yani Hayat Pahalılığı oranının maaşlara yansıtılması esas, kıstas ve yöntemlerini tartışmayacağım.

Öte yandan, geçen hafta Asgari Ücret Saptama Komisyonu’nun almış olduğu karara baktığımız zaman söz konusu Hayat Pahalılığı oranının asgari ücretlilere de uygulandığını görmekteyim. Bu durumda 30 Haziran 2017 tarihinde 2.020 TL olan aylık brüt asgari ücretin %7.68 karşılığı olan 155 TL eklenmesi suretiyle 1 Temmuz 2017 tarihinden itibaren aylık brüt 2.175 TL olarak saptanmıştır.

Maliye Bakanlığının yayımlamış olduğu Genelgeye istinaden kamudan maaş alanların maaşlarına 1 Temmuz 2017 tarihinden itibaren brüt  %7.68 Hayat Pahalılığı ödeneği ilave edilmesine karar verilmiştir.

Pek tabidir ki bu artış kapsamına siyasal kamu görevlilerinin maaşları da girmekte olup Müsteşar maaşının en üst baremine endeksli brüt aylık maaşlarına ek olarak ve Gelir Vergisi’nden muaf tutulan “Temsil Ödeneği” ismi altında aldıkları bu ödeneğe yansıyacak olan %7.68 Hayat Pahalılığı net olacaktır.

Yani diğer tüm ücretlilere uygulanan Hayat Pahalılığı siyasilerin ile % arası değişen Temsil Ödeneklerine net olarak yansıyacaktır. Kanımca Anayasa’nın eşitlik ilkesine ters düşen bu vergi avantajına ilaveten siyasal kamu görevlilerinin maaşlarına ek olarak aldıkları “Temsil Ödenekleri”, değiştirilmiş ve birleştirilmiş şekliyle 26/1977 sayılı Emeklilik Yasası’nın 4. maddesine istinaden emeklilik maaşı hesaplanması bakımından da dikkate alınmaktadır. Diğer bir anlatımla, bu tahsisatların brüt miktarları da siyasilerin emekli ikramiyeleri ile emekli maaşlarının hesaplanmasında dikkate alınmaktadır.

Ancak, önemli olan ve Anayasa’nın “Eşitlik” kuralına ters olan husus siyasal kamu görevlilerine maaşlarına ek olarak ödenen ve yukarıdaki mukayeseli Tablo’da(örnek2) belirtmiş olduğum “TEMSİL ÖDENEĞİNİN” Gelir Vergisinden muaf tutulmuş olmasıdır. Bu düzenleme adı edilen Yasa’nın 7(4). maddesinde açıkça belirtilmiştir. Ayrıca, aynı muafiyet kuralı 24/1982 sayılı Gelir Vergisi Yasası’nın 6(1). maddesinde de tekrarlanmıştır ki kazaen bu muafiyet herhangi yasal bir değişiklik sonucu kazaen kurban gitmesin!!!

Anayasamızın “Vergi Ödevi” başlıklı 75(1). maddesi kuralları, “herkesin” kamu giderlerini karşılamak üzere, “mali gücüne” göre vergi ödemekle yükümlü olduğunu en açık şekilde belirtmiştir. “Mali güç” kavramının en belirgin göstergelerinden bir tanesi toplam gelir miktarı, diğeri ise servet miktarıdır.“Herkes” ne demek? Herkes, KKTC’de yaşayan tüm kişiler demektir. Bu amir kurala ilaveten 24/1982 sayılı Gelir Vergisi Yasası’nın 2(1).maddesi kuralları da “KKTC’de yerleşmiş kişilerin, bir takvim yılında KKTC sınırları içinde ve dışında her türlü kaynaktan elde ettikleri gelirlerin gelir vergisine bağlı tutmuş olmasına” rağmen, bahse konu yasalara özel kurallar konmak suretiyle siyasilerin maaşları içinde yer alan ve “Temsil Ödeneği” olarak isimlendirilen miktar vergiden muaf tutulmuştur.

Tüm maaş veya ücret geliri elde edenlerin toplam ödenekleri gelir vergisine tabi tutulurken, siyasal kamu görevlilerine yapılan ve bugün itibarıyla aylık 3.638,33 TL ile 1.746,40 TL arasında değişen Temsil Ödeneği ismi altındaki gelirlerin Gelir Vergisi’nden muaf tutulması hangi adalet ilkesi veya kuralı ile bağdaşır? Bir de bazılarının yasak olmasına rağmen ikinci iş yapmalarına ne demeli? Ayrıca ülkenin yüzlerce çözüm bekleyen acil yasal düzenlemeleri varken yılda iki aylık tatil avantajına ne demeli?

Tabi ki siyasal kamu görevlilerinin hakkını yememek gerekir. Nasıl olsa “eşitlik kuralı” gereği kamu görevlilerine her yıl ödenen 13’ncü maaş ikramiyesinden siyasal kamu görevlilerinin de yararlanmaları en doğal anayasal haklarıdır da kamu görevlilerinin maaşları ve ücretleri ile diğer toplam gelirlerinin tümü vergiye tabi tutulurken bu kesime sağlanan söz konusu vergi muafiyeti avantajı neden? Çünkü, önce can sonra canan gelir de ondan dolayı!!!

Yukarıda belirtmeye çalıştığım eşitsizliğin bir kısmını göstermek amacıyla hazırlamış olduğum Tablolar örnek olarak aşağıdadır:

ÖRNEK 1:

Temmuz-Aralık 2017 tarihlerindeki
Kamu Görevlileri Üst Kademe Yöneticilerinin Aylık Maaşları

Mevkii

30 Haziran 2017'deki
Hayat Pahalılığı dahil Aylık Maaş

Hayat Pahallılığı Tahsisatı

Temmuz 2017 ayı Toplam Aylık Maaş

Müdür (18A/10)

11.479,44 TL

881,62 TL

12.361,06 TL

Müdür (18B/10)

9.600,15 TL

737,30 TL

10.337,45 TL

Müsteşar(19/10)

13.515,36 TL

1.037,98 TL

14.553,34 TL

ÖRNEK 2:

Temmuz-Aralık 2017 tarihlerindeki
Siyasal Kamu Görevlilerinin Hayat Pahalılığı Dahil Aylık Maaşları

 

Makamlar

Temsil Ödemeği Oranı

30 Haziran 2017'deki
Aylık Toplam Maaş (Temsil ödeneği dahil)

30 Haziran 2017'deki Asli Maaşın (31.515,36 TL) Hayat Pahalılığı (%7.68)

Aylık Temsil Ödeneğinin HP Artışı *

Toplam Aylık HP Artışı

Toplam Aylık Maaş

 

Cumhurbaşkanı

25%

16.894,20 TL

1.037,98 TL

259,49 TL

1.297,47 TL

18.191,67 TL

 

Cumhuriyet Meclis Başkanı

19%

16.083,28 TL

1.037,98 TL

197,22 TL

1.235,20 TL

17.318,47 TL

 

Başbakan

19%

16.083,28 TL

1.037,98 TL

197,22 TL

1.235,20 TL

17.318,47 TL

 

Cumhuriyet Meclisi Bşk. Yrd.

15%

15.542,66 TL

1.037,98 TL

155,70 TL

1.193,68 TL

16.736,34 TL

 

Bakanlar

15%

15.542,66 TL

1.037,98 TL

155,70 TL

1.193,68 TL

16.736,34 TL

 

Meclis Divan Katibi

13%

15.272,36 TL

1.037,98 TL

134,94 TL

1.172,92 TL

16.445,27 TL

 

Meclis İdare Amirleri

13%

15.272,36 TL

1.037,98 TL

134,94 TL

1.172,92 TL

16.445,27 TL

 

Milletvekilleri

12%

15.137,20 TL

1.037,98 TL

124,56 TL

1.162,54 TL

16.299,74 TL

 

* Aylık Temsil Ödeneği ile buna ilişkin Hayat Pahalılığı Ödeneği Gelir Vergisinden Muaftır.

 
 

Bazı siyasilerin bu konudaki hukuki dayanaktan ve mantıktan uzak gerekçelerine göre siyasal kamu görevlileri makamları gereği kendilerinin halka hizmet vermek için özel harcama yapma zorunda olmalarıymış. Pekâlâ, Devlet Bütçesinden siyasal partilere sürekli yapılan yardımların amacı nedir? Yoksa kamu görevlileri ile tüm özel sektör çalışanlarının evlerinden işyerlerine gidiş-gelişlerinde ve geleneklerimiz gereği yaptıkları özel izaz-ikram harcamaları yok mu? Bunlar için neden vergilendirme amaçları için bu konuda özel bir indirim öngörülmemiştir?

Dikkatimi çeken bir diğer husus özellikle üst kademe yöneticilerine ilişkin maaş düzenlemeleri her zaman oybirliği ile yasalaşmaktadır. Çünkü maaşlarının hesaplanması belli katsayılara tabi olarak Müsteşar maaşının en üst basamağına endekslenmiştir.

Özetle, şimdi anladınız mı neden siyasilerin koltuklarını ve makamlarını bırakmak istemediklerini, hatta siyasal kamu görevini halka hizmet etme yerine bu görevi meslek haline getirmelerinin ve daha üst siyasal makamları talep etmek suretiyle temsil ödeneklerini artmak istemelerinin esas nedenleri bu değil mi? Çünkü bazılarının başka iş yapacak yetenek ve cesaretleri yoktur.

Yürürlükteki Hayat Pahalılığı ve Asgari Ücret hesaplaması ile uygulaması yerine hükümet edenler, özellikle temel gıda maddelerinin, akaryakıt, elektrik v.b. mal hizmet bedellerine ilişkin maliyetlerin düşürülmesine gerekli önemi vermeleri halinde, her yıl birkaç kez Hayat Pahalılığı ve Asgari Ücret hesaplamaları konusundaki tartışmalar asgariye inecek veya gerekli olmayacağı kanaatindeyim.

Maliyetlerin düşürülmesi, yani mal ve hizmet bedellerinin düşürülmesi ayrıca ekonomimizin rekabet edebilmesini ve yatırımların teşvikine de katkı sağlayacaktır. Popülizm uğruna yapılan bütçe harcamalarının karşılanması için KKTC’deki vergi, fon ve sosyal güvenlik primleri başka ülkelere oranla çok yüksektir. Özellikle halkın temel gıda maddeleri ile diğer zorunlu ihtiyaçların fiyat artışlarını önlemek amacıyla Fiyat İstikrar Fonu Yasası Amaçları doğrultusunda kullanılmalıdır ki halkın alım gücü çok düşmesin.

KKTC ekonomisinin bugün içinde bulunduğu dar boğazdan çıkmasına katkıda bulunmak ve fedakârlık yapmak için halka örnek olmak amacıyla birçok konuda olduğu gibi, en azından Siyasal Kamu Görevlilerinden bir kişi aylık Temsil Ödeneğinin vergiye tabi tutulması amacıyla neden yasa değişikliği önerisi sunmamakta, KKTC’nin “iki ayağı üzerinde” durmasından bahsetmeye devam etmektedirler.

 Halkımızın siyasilere olan güvensizliğinin nedenlerinden bir tanesi de bu ve benzeri durumlar değil mi?


MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


YAZARLAR

tümü
    Takımlar O G B M Av P
1 YENİCAMİ AK 15 9 3 3 17 30
2 BİNATLI YSK 15 8 5 2 12 29
3 GAÜ ÇETİNKAYA TSK 15 9 1 5 8 28
4 DOĞAN TÜRK BİRLİĞİ SK 15 8 4 3 6 28
5 KÜÇÜK KAYMAKLI TSK 15 8 1 6 3 25
6 L. GENÇLER BİRLİĞİ SK 15 6 6 3 7 24
7 BAF ÜLKÜ YURDU 15 5 5 5 11 20
8 MAĞUSA TÜRK GÜCÜ 15 5 5 5 -1 20
9 MERİT ALSANCAK YEŞİLOVA SK 15 4 7 4 -1 19
10 LEFKE TSK 15 5 2 8 -5 17
11 GENÇLİK GÜCÜ TSK 15 5 2 8 -16 17
12 TÜRK OCAĞI LİMASOL 15 5 1 9 -4 16
13 CİHANGİR GSK 15 4 4 7 -5 16
14 YALOVA SK 15 4 3 8 -5 15
15 YENİ BOĞAZİÇİ DSK 15 3 6 6 -8 15
16 OZANKÖY SK 15 2 5 8 -19 11
yukarı çık
Skull King Popup