Güngut
Vakıflar Sağ
Akacan Holding
Türem Delikurt  TUNÇALP

Türem Delikurt TUNÇALP

19.03.2017

  • Website
  • Google+
  • Instagram
  • LinkedIn
  • Email

"Aile öykünüzde hipertansiyon var mı?"

Değerli okurlar, aile sağlık öykümüzün kendi sağlığımızın ve genel olarak ailemizin sağlığının korunması açısından ne kadar önemli bir bilgi kaynağı olduğunu köşemizde sürekli olarak yineliyoruz.  Bugün aile öykümüzde hipertansiyon var ise, bunu ne şekilde değerlendirmemiz gerektiğini konuşacağız.

Sizlerin de bildiği gibi tansiyon, yani kan basıncı, kalbimizin kanı pompalarken damar duvarlarında yarattığı basınçtır. Hipertansiyon (yüksek tansiyon) bu basıncın normal değerlerin üzerinde olduğu durumu tanımlamaktadır.

Eğer bir bireyin kan bağı olan bir veya birden fazla akrabasında altmış yaşından önce yüksek tansiyon ortaya çıkmış ise, bu kişinin aile öyküsünde hipertansiyon vardır demektir ve kendisi için de bir risk söz konusudur. Ailede ne kadar çok altmış yaşın altında hipertansiyonu olan akraba var ise, ailevi risk bir o kadar daha güçlenir.  Yüksek tansiyon ailede birçok neden dolayı seyrediyor olabilir. Kan bağı olan kişiler bir çok ortak genleri paylaşır ki bunlardan bazıları onları yüksek tansiyona, kalp hastalığına veya felce yatkın kılabilir. Genleri vücudumuzun büyümesi ve işlevi için gerekli olan ve nesilden nesile aktarılan ‘talimatlar’ olarak düşünebiliriz. Genlerin yanı sıra akrabalar birçok ortak çevresel risk yükseltici faktörleri da paylaşıyor olabilir (örneğin sağlıksız beslenme, eksersiz yapmama, sigara içmek gibi).

Peki aile öykünüzde hipertansiyon olduğunu bilmek veya farkında olmak neden sizin için önemli? Aile öykünüzde hipertansiyon olması sizin için önemli bir risk faktörü olabilir; yani sizin de hipertaniyondan etkilenme riskinde olduğunuza bir işaret olabilir. Uzmanlara göre, üç veya daha fazla akrabasında 60 yaşından önce hipertansiyon görülen kişiler güçlü (yani risk teşkil eden) aile öyküsüne sahiptir. Ancak altını çizmemiz gereken önemli bir nokta, bir kişinin ailesel öyküsünde hipertansiyon olması, o kişinin muhakkak hipertansiyon hastası olacağı anlamına gelmemektedir. Güçlü aile öyküsü, bireyin hipertansiyondan etkilenme riskinin yükseldiğine işaret etmektedir.

Aile sağlık öyküsünde hipertansiyon olması kalp hastalığı, beyin kanaması ve felç gibi hastalıklar içinde önemli risk teşkil eder ve diğer çevresel risk faktörleriyle de bağlantılıdır. (Örneğin yüksek kolesterol, yüksek vücut yağı veya diyetteki tuzun kan basıncı üzerindeki negatif etkisi gibi.)

Peki aile sağlık öykümde hipertansiyon var ise ne yapmalıyım?

Öncelikle yılda en az bir kere tansiyonunuzun normal değerlerin içinde olduğundan emin olmak için tansiyonunuzu ölçtürünüz. Hipertansiyona neden olabilecek diğer risk faktörlerini azaltınız. Örneğin, daha sağlıklı beslenmeye özen gösteriniz, daha az tuz kullanınız, ideal kiloda olunuz ve sigara içmeyiniz. Eğer hipertansiyonunuz var ise ve size ilaç verilmiş ise, ilaçlarınızı düzenli ve istikrarlı kullanınız. Bunun yanı sıra doktorunuzun düzenli olarak takibinde olunuz.

Aile öykümde hipertansiyon, kalp hastalığı, beyin kanaması veya felç var mı nasıl öğrenebilirim?

Aileler birbirine ne kadar da yakın olsa da, çekirdek ve genel ailede hastalık ve sağlık gibi sorunlar paylaşılamayacak kadar özel ve zor konular olabiliyor. Dolayısıyla, saygı çerçeveleri içerisinde, aile sağlık öykümüzü belirlemek için diğer akrabalarımızı kırmadan düzgün bir üslûp ile aile sağlıklarını veya hastalıklarını sorgulayabilir, endişelerimizi dile getirebilir ve sorular sorabiliriz. Aile sağlık hikâyemizi oluşturmak için bir kaç öneride bulunabiliriz:

1. Tüm akrabalarınızı bir kağıt üzerinde sıralayınız. Önce size en yakın olanlardan başlayınız: anneniz, babanız, kardeşleriniz (daha sonra dede ve neneleriniz, teyze, hala, dayı, amca ve yeğenlerinizi ekleyebilir siniz).

2. Hipertansiyon hastası ve/veya kalp hastalığı olan ve/veya beyin kanaması ve felç geçirmiş olan aile bireyinin adının yanı bir √ işareti koyunuz.

3. Eğer bu aile fertlerinin kaç yaşında bu hastalıklardan etkilendiğini de biliyorsanız adlarının yanına not edin.

Eğer birden fazla aile bireyinde bu hastalıklar 60 yaşından önce ortaya çıkmış ise, sizin de ayni hastalıklardan etkilenme riskiniz olabilir. Bu durumda aile öykünüzü ve olası riskinizi daha detaylı konuşmak için muhakkak doktorunuza danışınız. Gerektiği takdirde doktorunuz sizleri genetik danışmanlığa da yönlendirebilir.    Oluşturduğunuz bu tabloyu mümkün olduğunca güncelleştirin ve  en önemlisi eğer bir risk söz konusu ise, diğer aile bireylerinizle paylaşınız ki onlar da daha bilinçli adımlarla gerekli önlemleri alabilsinler. Doktorunuza da bu tabloyu gösterebilir ve sorularınızı da bu şekilde sorabilirsiniz.

 

 

 

Yazıyı Paylaş:

YORUMLAR

    Köşe Yazısına Ait Yorum Bulunmamaktadır....

YORUM YAZIN

  • CAPTCHA security code
  • Yorumu Gönder

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Şahıs/Şahıslar’a aittir.