• 27 Ağustos 2017, Pazar 12:32
Vet. Hek. KeremGÜNEŞER

Vet. Hek. Kerem GÜNEŞER

Ne yiyeceğiz arkadaş?

Bugünlerde kafam çok karışık. Sanırım sadece benim değil, sağlığına dikkat etmek isteyen ve biraz okuyup karıştıran herkesin kafası karışık. Nasıl beslenmeliyiz? Ne yiyip ne içmeliyiz? Sağlıklı beslenelim derken daha kötü sonuçlara neden olabilecek hatalar yapar mıyız?
Hafta içi bir belgesel izledim. Vegan beslenmeyle ilgili bir belgeseldi. Vegan beslenmenin faydalarından bahseden, savunduklarını doktor, diyetisyen, onkolog gibi bilirkişilerle destekleyen Amerikan yapımı bir belgesel.

Vegan beslenme; yeni gelişen bir kavram olup tamamen hayvansal ürünlerden ve hayvansal ürünlerin içinde bulunduğu gıdalardan tam anlamıyla uzak durmayı benimseyen bir beslenme şekli. Sadece bir beslenme şekli değil hayat felsefesi olduğunu savunuyorlar. Olayı sadece beslenme üzerine değil çevre ve etik açıdan da (hayvan hakları) ele alarak bir hayat tarzı olduğunu öğrendim. Etik açıdan konuyu başka bir yazıda bilimsel olarak inceleyebiliriz. Fakat çevre ve sağlık açısından konu oldukça karmaşık.

Çevre açısından incelediğimizde hayvan yetiştiriciliğinin dünyada yarattığı çevre kirliliği ön plana çıkıyor. Onların ürettiği metan gazları, gübre oluşumları, ahırların mandıraların bulunduğu bölgedeki çevresel kirlikler ve buna bağlı olarak bölgede oluşan hayvan popülasyonları (fare, sinek, bit, pire vb.) ve bunların insan sağlığı üzerine oluşturdukları zararlı sonuçlar ele alınıyor. Bu konulara daha önce ben de çok defa değindim. Dünyada bunlara çözüm yolları yaratılmaya çalışılıyor. Fakat artan insan nüfusuna bağlı olarak, gereksiniminde artmasıyla beraber yeterli düzeyde çevrenin korunduğundan bahsedemeyiz. Dolayısı ile bu yönden vegan hayat tarzını biraz daha dünya dostu olarak buldum.
Gelelim işin daha karmaşık olan ve bence şu anda hiç kimsenin kesin sonuçlarını bilmediği, anlamadığı insan sağlığı ve beslenme kısmına. Vegan beslenmeyi savunan kişiler, bu şekilde beslenmeyle insanların daha sağlıklı olacağını savunuyorlar. Kalp hastalıkları, kolestrol, yüksek tansiyon, tip 2 diabet, damar tıkanıklıkları gibi kronik hastalıkların bu şekilde beslenmeyle azalacağını savunuyorlar.

Hatta yapılan çalışmalara baktığımız zaman ciddi oranda vegan beslenmenin bu tarz hastalıklar üzerinde önleyici etkisi olduğunu gördüm. Bu hastalıklar insanların ömür boyu ilaca bağlı kalmasını sağlayan kronik hastalıklardır. Tabii ki bu durumda dünyada çok büyük bir sektör olan ilaç piyasasının devamı anlamına geliyor.

 

Hayvanların ilaçlardan arınması için gerekli süre beklenmeli

 

Üretilen ilaçların neredeyse yüzde 70’i hayvanlar için üretilip kullanılıyor. Hayvanların ilaçlardan arınması için gerekli süre beklenmeden kesime gönderilmesi durumunda bu ilaçları ve katkı maddelerini insanlarda almış oluyor. Bunların dışında soya, mısır gibi GDO’lu yem maddeleri hayvanlara verildiğinde insanlar da bu durumdan etkileniyor. Amerika gibi fast-food’un aşırı tüketildiği ülkelerde yukarıda bahsettiğimiz hastalıklar ve bunun yanında dünyanın en büyük problemlerinden olan obezite artış gösteriyor.

Obezite beraberinde birçok hastalığı getiriyor ve insanlar ilaca, yatağa bağımlı hale geliyor. İşlenmiş et ürünleri (salam, sosisi, sucuk gibi) özellikle tütsüleme yapılan ürünlerin kansere yol açan kanserojenler içerdiği söyleniyor. Bu yüzden özellikle tütsülenmiş ve içeriğinden emin olmadığımız et ürünlerinden uzak durmamız gerektiği savunuluyor.

Bir inekten 1 litre süt almak için memeden 300-500 litre kan geçmesi gerekiyor. Buda kanın içinde taşıdığı tüm kimyasalların süte geçmesi anlamına geliyor. Dolayısı ile süt, bu açıdan kirlenerek insan sağlığını tehlikeye atıyor. Ayrıca sütün hijyenik koşullara dikkat edilmediği taktirde bakteriyel yükünün artacağı da aşikardır.
Tavuk ve balık ürünleri içinse yetiştirilmeleri sırasında katkı maddeleri ve hormonlar kullanıldığı savunuluyor. Tavuklarda kesim süresinin 5 haftaya kadar düştüğü söyleniyor ki, bunu gerçeklik payı oldukça yüksek. Daha 1-2 hafta önce Almanya da tavuklarda fipronil denilen parazit ilacının hayvanlarda kullanıldığı ve yüksek oranda kalıntı oluşturduğu skandalı ortaya çıkmıştı.
Evet buraya kadar veganların savunduğu ve zaman zaman haklı oldukları konulardan bahsettik. Şimdi 1 gece sonra izlediğimiz ve GDO’dan bahseden belgeselle konuyu birleştirelim. Genetiği değiştirilmiş gıdaların insan sağlığı üzerine olacak etkileri henüz tam anlamıyla anlaşılmış değildir.

Fakat özellikle çocuklarda artan gıdaya bağlı alerjik reaksiyonların sayısındaki artışın GDO’lu ürünlere bağlı olduğu düşünülmektedir. Ayrıca GDO’lu ürünlerin tek tip gen yapısında artışa sebep oluşu ileride bazı hastalıkların görülme sıklığının yükselmesine sebep olacağı düşünülmektedir. GDO ürünlerinde tohumun bir sefer kullanılması ve her zaman tohumun alınması sektörün tekele dönüşmesi anlamına geliyor. Bu da ilaç sektöründe olduğu gibi belli ülkelere ve kesimlere kapitalist düzenin devam etmesi anlamına geliyor.

Vegan beslenme

Vegan beslenen kişilerde  B12 vitamini eksikliği, kalsiyum, lizin denilen amino asit noksanlığı, iyot ve çinko noksanlıkları ortaya çıkıyor. Bunların dışardan alınması gerekli. Buda yine ilaç sektörüne bağlı bir yaşam demek oluyor. Ayrıca Bitkisel ürünlerin yetiştirilmesi için koruyucu amaçla kullanılacak insektisit pestisit gibi ilaçlarında zirai ürünlerde kalıntı yaptığı hepimiz tarafından bilinmektedir.

Ülkemizde yapılan denetimlerde tarımsal ürünlerin, meyvelerin ve sebzelerin ilaç kalıntısı içerdiği haberleri her hafta gazete manşetlerine düşmektedir. Peki bu durumda bitkisel beslenerek nasıl sağlıklı olacağız?

Eğer dünyada bitkisel ürünlerde tüketim fazlalığı oluşursa bu tip ilaçlar, hormonlar, bitkileri, böcek ve haşerelerden koruyacak olan ilaçların kullanım miktarı ürün fazlalığı oluşturmak açısından daha fazla kullanılmayacak mı?

Daha fazla ürün için, daha fazla ilaç ve hormon

Ayrıca artan dünya nüfusunun ihtiyaç duyduğu protein miktarını karşılamak, bitkisel ürünlerle mümkün olacak mı? Daha fazla ürün elde etmek için, daha fazla ilaç, daha fazla hormon ve katkı maddeleri kullanılacak. Bu da insanlarda kanser, endokrinolojik hastalıklarda artış, üreme sistemi bozuklukları, yetersiz beslenmeye bağlı metabolik hastalıkların ortaya çıkışında artışa sebep olacaktır.
Konu çok uzun ve karmaşık. Anladım ki; bugün bilim dünyası otoriteleri bile henüz kendi içinde neyin doğru neyin yanlış olduğunu bilmemektedir. Ya da bunlar biliniyor ama insanların kafasında isteyerek kafa karışıklığı yaratılarak belirli kesimlere ve sektörlere ciddi kazanımlar sağlanmaktadır.

Dünyada bir milyarın üzerinde aç insan varken sadece Amerika’da 1 yılda çıkan gıda artıkları ile 800 milyon insanın doyabileceğinden bahsediliyor. Bir yanda açlık ve hayatta kalma mücadelesi yaşanırken diğer yanda bolluk ve müsriflik dünyada kol geziyor. Gıdaya ulaşamayan ve kaliteli, hijyenik gıda tüketemeyen bunca insan varken, belirli kesimlerin, bilim adamlarının, hatta saygın kuruluş diye nitelendirdiğimiz kurumların bu sektörlerin elinde oynatılması çok iç acıtıyor. Evet kafamız karışık. Bu denli çivisi çıkmış bir dünyada gerçekten sağlıklı olmak, sağlıklı beslenmek mümkün mü acaba?
 

 


MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


YAZARLAR

tümü
    Takımlar O G B M Av P
1 BİNATLI YSK 13 7 4 2 10 25
2 KÜÇÜK KAYMAKLI TSK 13 8 1 4 6 25
3 YENİCAMİ AK 13 7 3 3 12 24
4 L. GENÇLER BİRLİĞİ SK 13 6 6 1 10 24
5 GAÜ ÇETİNKAYA TSK 13 8 0 5 6 24
6 DOĞAN TÜRK BİRLİĞİ SK 13 7 3 3 5 24
7 BAF ÜLKÜ YURDU 13 5 3 5 11 18
8 TÜRK OCAĞI LİMASOL 13 5 1 7 1 16
9 MERİT ALSANCAK YEŞİLOVA SK 13 3 7 3 -1 16
10 MAĞUSA TÜRK GÜCÜ 13 4 4 5 -2 16
11 LEFKE TSK 13 4 2 7 -5 14
12 GENÇLİK GÜCÜ TSK 13 4 2 7 -12 14
13 CİHANGİR GSK 13 3 4 6 -9 13
14 YALOVA SK 13 3 3 7 -5 12
15 YENİ BOĞAZİÇİ DSK 13 2 5 6 -9 11
16 OZANKÖY SK 13 2 4 7 -18 10

BURÇLAR

(21 Mart - 20 Nisan)

Koç Burcunun 19.12.2017 Günlük Yorumu

(21 Nisan - 21 Mayıs)

Boğa Burcunun 19.12.2017 Günlük Yorumu

(22 Mayıs - 22 Haziran)

İkizler Burcunun 19.12.2017 Günlük Yorumu

(23 Haziran - 22 Temmuz)

Yengeç Burcunun 19.12.2017 Günlük Yorumu

(23 Temmuz - 22 Ağustos)

Aslan Burcunun 19.12.2017 Günlük Yorumu

(23 Ağustos - 22 Eylül)

Başak Burcunun 19.12.2017 Günlük Yorumu

(23 Eylül - 22 Ekim)

Terazi Burcunun 19.12.2017 Günlük Yorumu

(23 Ekim - 21 Kasım)

Akrep Burcunun 19.12.2017 Günlük Yorumu

(22 Kasım - 21 Aralık)

Yay Burcunun 19.12.2017 Günlük Yorumu

(22 Aralık - 21 Ocak)

Oğlak Burcunun 19.12.2017 Günlük Yorumu

(22 Ocak - 19 Şubat)

Kova Burcunun 19.12.2017 Günlük Yorumu

(20 Şubat - 20 Mart)

Balık Burcunun 19.12.2017 Günlük Yorumu

yukarı çık
Skull King Popup