Kriz masası kurulmalı

banner37

Ekonomistler, uzun vadede ekonominin yeniden ayağa kalkması için, çalışan ve işyerlerini korumanın şart olduğunu belirterek kaybedilen alım gücünü yeniden kazanabilmek için de önlemler alınması gerektiğini vurguladı

Kriz masası kurulmalı
banner90
banner99

Eniz ORAKCIOĞLU

SAYDAM: ALIM GÜCÜ YENİDEN KAZANILMALI… Ekonomist Göksel Saydam, ekonominin iyileştirilebilmesi, alım gücünü kaybeden halkın yeniden alım gücünü kazanabilmesi için bir şeyler yapılması gerektiğinin altını çizerek, kriz masası oluşturulmasının öneminden bahsetti. Saydam, her gün artan mal ve hizmet fiyatlarının sabitlenebileceğini, Türkiye ile istişare ederek oradan ithal edilen malın Türk Lirası olarak bedelinin ödenmesinin sağlanabileceğini söyleyerek, ithalatta yapılan gümrük gibi ödemeler için kurun da sabitlenebileceğine dikkat çekti.

DENİZ: ÇALIŞAN VE İŞYERLERİ KORUNMALI… Ekonomist Derviş Kemal Deniz, ekonomiyi canlandırmanın uzun vadeli bir çalışma gerektirdiğine ve pandemi bitmeden ekonomiyi yeniden ayağa kaldırmanın mümkün olmadığına işaret ederek, günü kurtaracak önlemler alınabileceğini, önceden alınan tedbirlerin devamı sağlanarak çalışan ve işyerlerinin korunabileceğine dikkat çekti. Deniz, Türkiye ile istişare edilip ek katkılar alınabileceğini belirterek, Avrupa Birliği’nden katkı alabilmek için projeler hazırlanabileceğini söyledi.

Ülkemizde pandemi ile başlayan ve dövizin yükselişiyle devam eden ekonomik kriz, vatandaşın alım gücünü düşürürken, birçok insanın işsiz kalmasına, birçok işletmenin de kapanmasına neden oldu.

Geçmiş hükümet pandemi ile birlikte sigorta ve ihtiyat sandığı indirimi, kredilerin ertelenmesi, çalışana ve işverene katkı gibi bazı önlemler alarak ekonomiyi ayakta tutmaya çalışsa da, uzun süre yaşanan hükümet boşluğu yeni önlemlerin alınmasının da önünü tıkadı.

Yeni hükümetin kurulmasının ardından KIBRIS’a konuşan ekonomistler, ekonomik krizle ilgili alınabilecek önlemler konusunda değerlendirmelerde bulundu.

Ekonomist Göksel Saydam, her gün artan mal ve hizmet fiyatlarının sabitlenmesi, Türkiye’de üretilip ülkemize ihraç edilen mallarla ilgili hükümetin Türkiye Hükümeti ile bir protokol imzalaması ve malın bedelinin TL olarak ödenmesi, gümrük ve diğer vergiler için kur sabitlemesi, borçların yeniden yapılandırılması, kriz masası kurulması gibi önlemlerden bahsetti.

Ekonomist Derviş Kemal Deniz ise ekonomiyi canlandırmanın uzun vadeli bir çalışma gerektirdiğine ve ekonomiyi ayağa kaldırmanın ancak pandemi sonrası olabileceğini vurgulayarak, günü kurtarmak için pandemi döneminde alınan ekonomik tedbirlerin devamının sağlanabileceğini, istihdamı artıracak ve işletmeleri koruyacak önlemlerin de önemli olduğunu belirtti.

Saydam: Fiyat sabitlemeye gidilmeli

Ekonomist Göksel Saydam, ekonominin iyileştirilebilmesi için öncelikle alım gücünü kaybeden halkın yeniden alım gücünü kazanabilmesi için bir şeyler yapılması gerektiğinin altını çizerek, bunun için de her gün artan mal ve hizmet fiyatlarının sabitlenmesi gerektiğini belirtti.

Bütün mal ve hizmet kalemlerinde sınırlama yapılamayacağını kaydeden Saydam, bazı gıda maddelerinin, sağlık için kullanılan ilaçların ve temizlik malzemelerinin zaruri olduğunu söyledi. Bu kalemlerin ithal olduğunu belirten Saydam, bu gibi mallarda fiyat dondurma yapılamayacağını anlattı.

“Türkiye’den ithal edilen malların

TL olarak alınması sağlanmalı”

Kıbrıs’a gelen malların yüzde 85’inin ithal olduğunun altını çizen Saydam, getirilen mallar için stopaj, KDV ve fon ödendiğini, bunların yanında nakliye, gümrük kurtarma gibi masrafları olduğunu hatırlattı.

Saydam, bu masrafların malın bedelini artırdığını da sözlerine ekleyerek, ithal edilen malın gümrüğünün de döviz olarak günlük kurdan hesaplandığını kaydetti.

Türkiye’de üretilip ülkemize ihraç edilen mallarla ilgili hükümetin Türkiye Hükümeti ile bir protokol imzalama yoluna gidebileceğine dikkat çeken Saydam, bu malların Türk Lirası olarak alınmasının sağlanabileceğini ve her gün artan mal fiyatlarının önüne bir nebze olsun geçilebileceğini belirtti.

“Kur sabitlenmeli”

banner134
“Eğer Türkiye’den ithal edilen malların Türk Lirası olarak alınması imkansızsa” diyen Saydam, devletin vatandaşın temel ihtiyaçlarını sağlaması gerektiğini ve gıda, temizlik ürünü ve ilaçlar gibi zorunlu ihtiyaçların kurunun sabitlenebileceğini belirtti.

Saydam, tedarikçi firmanın getirdiği malı sterlin üzerinden aldığını ve yine döviz kurundan gümrük ödediğini söyleyerek, “Dövizdeki artış sebebi ile çok miktarda ürün getiremeyen firma 1-2 ay sonra yeniden aynı malı daha yüksek fiyattan alacağını düşünerek, yüzde 20’lik kâr marjını yüzde 35’e yükseltir. Bu nedenle de fiyatlar sürekli artış gösterir” dedi.

Bu yaşananların vatandaşın alım gücünü günden güne düşürdüğüne işaret eden Saydam, fiyat artışları sebebi ile vatandaşın 1 ayda tükettiği malı daha da özenle kullanarak bir buçuk ayda tükettiğini söyledi. Saydam, hükümetin kur sabitlemeye gitmesi gerektiğinin altını çizdi.

“Borçlar yeniden yapılandırılmalı”

Saydam, Fiyat İstikrar Fonu’ndan bahsederek, bu fonun vatandaşların temel gıda ihtiyaçlarına ve üreticiye katkı koymak için kurulduğunu ve ekonomiyi biraz olsun rahatlatmak için fonun kullanılabileceğine işaret etti.

Sterlin borçlanan ve yükselen kur nedeni ile borçlarını ödeyemeyenler olduğunu hatırlatan Saydam, bu borçların yeniden yapılandırılması için hükümetin çalışma yapması gerektiğine dikkat çekti.

“Kriz masası oluşturulmalı”

Saydam, yerli üretime destek olan otellerin kapalı olmasına, otel çalışanlarının ödeneksiz izne çıkarılmasına ve 80 bin civarı öğrencinin online eğitimden dolayı Kıbrıs’a geri dönmemelerine dikkat çekti.

Öğrenciler ülkemizde olsa, her biri günde bir ekmek bir de yoğurt alsa ekonominin bir miktar rahatlayacağından bahseden Saydam, otellerin aldığı yüklü miktardaki malın da durduğunu ve böylelikle ekonominin bir darbe de bu alandan aldığını söyledi.

İşsizliğe dikkat çeken Saydam, işten çıkarılan işçilerin sosyal sigortalardan işsizlik ödeneğine başvurduğunu, bunun da devletin bir cebinden girenin, diğer cebinden çıktığı anlamına geldiğini belirtti.

Öte yandan Saydam, işsizlik arttıkça mal alımının da yavaşladığına dikkat çekerek, bunun ekonomiye yansımalarının da olumsuz olacağını vurguladı.

Yeni hükümetin kriz masası oluşturması gerektiğinin altını çizen Saydam, bu masada akademisyenlerin ve uzmanların olması gerektiğini bu noktada da kararlar alınarak ekonominin canlandırılması gerektiğini belirtti.

“Tüketici standartlarından fedakarlık etmeli”

Saydam, tüketicilerin de Mart 2020 tarihinden başlayan pandemiden önceki hayat standartlarından fedakarlık yapması gerektiğine dikkat çekerek, tüketicilerin her yıl 2-3 kez tatile gitmeye, ya da her 2-3 yılda bir araba değiştirmeye ara vermelerinin önemli olduğuna işaret etti.

Vatandaşların borçlanmayı da sınırlaması gerektiğini ifade eden Saydam, kredi kartı harcamalarını da mümkün olduğunca azaltmaları tavsiyesinde bulundu.

Deniz: Ekonomiyi canlandırmak

uzun vadede mümkündür

Ekonomist Derviş Kemal Deniz, ekonomiyi canlandırmanın uzun vadeli bir çalışma gerektirdiğine dikkat çekerek, aksi halde ekonominin canlandırılmasının mümkün olmayacağını anlattı.

Deniz, UBP-HP hükümetinin pandemide aldığı sigortalar, ihtiyat sandığı, vergi geciktirme, banka kredilerini yapılandırma gibi ekonomik tedbirleri hatırlatarak, bu gibi önlemlerin günü kurtaracak önlemler olduğunu ama gelinen noktada bu önlemlerin devam ettirilmesi gerektiğini vurguladı.

Deniz, ekonomiyi ayağa kaldırmanın ancak pandemi sonrası olabileceğini vurgulayarak, şimdi yapılabilecekler arasında alınan önlemlerin çapının genişletilmesi olabileceğine dikkat çekti.

Eylül’e kadar pandeminin süreceğinin konuşulduğunu belirten Deniz, “Eylül’e kadar yapılabilecekler arasında işçiyi ve işletmeleri korumak, ayakta durmalarını sağlamak olmalıdır” şeklinde konuştu.

“İstihdamı artıracak ve işletmeleri

koruyacak projeler hazırlanmalı”

Deniz, ekonomik dengenin bozulmaması için Türkiye Cumhuriyeti ile ve Avrupa Birliği’nin belirli organları ile ekonominin önünü açabilecek projelerin konuşulup uygulanabileceğine dikkat çekerek, istihdamı artıracak ve işletmeleri koruyacak projelerin hazırlanması gerektiğini vurguladı.

Türkiye ile istişare edilip ekonominin canlandırılması ile ilgili hesaplamalar yapılması gerektiğinin altını çizen Deniz, böylelikle Türkiye den ek katkılar alınabileceğini belirtti.

Deniz, Avrupa Birliği’nin belirli organları ile istişarelerin öneminden bahsederek, üç dört ay içinde hızlıca hazırlanacak projelerle krediler alınabileceğini söyledi.

“Mal ve talep azaldı fiyatlar arttı”

Deniz, ilk aşamanın çalışanların ve işletmelerin korunması olduğunu yineleyerek, ikinci aşamanın ise planlamalar yapmak olduğunu ve 2’nci aşamada güçlü firmalara ihtiyaç olacağını belirtti.

Mal tedarik kanallarının da ekonomik krizle zayıflamaya başladığını belirten Deniz, vatandaşların alım gücü düşüp mal alımları azaldıkça, iş adamlarının da mal ithalindeki adet fiyatlarının azaldığını vurguladı.

Deniz, mal fazla talep az olunca fiyatın sabit kalacağından bahsederek, mal az, talep de az olunca fiyatların arttığını kaydetti. Pandemi nedeni ile kapanan otellerin ve üniversitelerin piyasaya ekonomik olarak yansımasına dikkat çeken Deniz, online eğitim sebebi ile gelmeyen öğrencileri, ürün almayan otelleri, özel sektörde çalışıp alım gücü düşen vatandaşları hesaba kattığımızda ülkeye gelen malın da kısıtlı olduğunu belirtti.

Deniz, ertelenen kredi taksitlerinin de ödeme zamanının geldiğini hatırlatarak, bunun da ayrı bir ekonomik sıkıntı yaratacağını vurguladı.

Hükümetin bu noktada da yeniden kararlar alması gerekeceğine dikkat çekti.

YORUM EKLE
SIRADAKİ HABER

banner75