Vatandaşa yılbaşı jesti

banner37

Hükümetin, petrol ve dövize paralel olarak akaryakıt ürünlerine 18 ile 20 kuruş zam yapması beklenirken bunu yapmadı ve akaryakıtın üzerinde en büyük girdiyi oluşturan Fiyat İstikrar Fonu’nu (FİF) 20 kuruş düşürerek, vatandaşın cebinden çıkacak paraya engel oldu. Buna göre, gaz yağındaki Fiyat İstikrar Fonu 1.35’ten 1.15’e, Euro Dizel 1.31’den 1.12’ye, 95 oktan benzin 1.44’ten 1.26’ya, 98 oktan benzin ise 1.56’dan 1.38 TL’ye düşürüldü.   

Vatandaşa yılbaşı jesti
banner90
banner8

Ali CANSU

Hükümetin geçtiğimiz gün petrol ve dövize paralel olarak akaryakıt ürünlerinde 18 ile 20 kuruş arasında zam yapması beklenirken bunu yapmadı ve yılbaşı öncesi vatandaşa bir jest yaparak, akaryakıtın üzerinde en büyük girdiyi oluşturan Fiyat İstikrar Fonu’nu (FİF) düşürdü.

Hükümete yakın güvenilir bir kaynak, idarenin, petrol fiyatlarında ve dövizdeki artışa paralel olarak geçtiğimiz gün akaryakıt fiyatlarına 18 ile 20 kuruşluk zam yapması gerektiğini ifade etti.

Fakat hükümet uygulamada farklı davranarak, bu zammı vatandaşa yansıtmadı ve aradaki zam farkını akaryakıttaki FİF’i düşürerek vatandaşın cebinden çıkmasına engel oldu.

Hükümet, akaryakıt ürünleri üzerindeki fonu 95 oktan’da 18, 98 oktan’da 18, Euro Dizel’de 19 ve gaz yağında ise 20 kuruş oranında düşürdü.

Zam yapılsaydı fiyatlar ne olacaktı?

Hükümet akaryakıt ürünlerine zam yapsaydı 98 oktan benzinin fiyatı 4.01’e, 95 oktan kurşunsuz benzinin fiyatı 3.81’e, Euro Dizel’in 3.64’e ve gaz yağının ise 3.61 TL’ye yükselecekti.

Zam yapılmadığı için, 98 oktan kurşunsuz benzin 3.83, 95 oktan 3.63, Euro Dizel 3.45 ve gaz yağı ise 3.41 TL’ye satılmaya devam ediyor.

Ülkemizdeki akaryakıtta Fiyat İstikrar Fonu (FFİ), bir litre benzin fiyatının yarısı kadar bir girdiyi oluşturuyor. Akaryakıt fiyatında en yüksek maliyet unsuru olarak gösterilen FİF, akaryakıt ürünlerinin ülkemizde yüksek fiyattan satılmasının başlıca sebebi olarak değerlendiriliyor.

KKTC’deki akaryakıt fiyatları Fiyat İstikrar Fonu’nun yanı sıra gümrük vergisi, Turizm Teşvik Fonu ve Genel Tarım Sigortası fonlarının eklenmesiyle belirleniyor.

Hükümet bu kez kendi cebinden kesti

banner134
Hükümet, ülkemizdeki araçların en fazla kullandığı 95 oktan benzinin 13 Nisan 2016’da 1.28 TL olan Fiyat İstikrar Fonu’nu 17 Haziran’da yüzde 1.5 artırarak 1.30’a, 12 Temmuz’da yüzde 3.7 artırarak 1.35’e, 3 Ağustos’ta yüzde 5.59 artırarak 1.43’e, 24 Ağustos’ta 0.69 artırarak 1.44’e çıkardı. 11 Ekim’de ise 1.44’ten 1.4 düşürerek 1.42’ye, 1 Kasım’da ise yüzde 2.81 düşürerek 1.38’e geriletti. 

98 oktan benzinin ise 17 Haziran’da 1.41 TL olan Fiyat İstikrar Fonu’nu 1.42’ye, 12 Temmuz’da yüzde 3.4 yükselterek 1.47’ye, 12 Temmuz’da 1.47’ye, 3 Ağustos’ta 1.56’ya, 20 Eylül’de 1.57’ye yükseltti. 11 Ekim’de fon 1.54’e, 1 Kasım’da ise 1.51’e geriletildi. Ancak, 22 Kasım 2016’da fon yüzde 3.2 artırılacak 1.56 TL oldu 

Euro Dizel’de ise 13 Nisan’da 1.23 TL olan Fiyat İstikrar Fonu katkısı, 12 Temmuz’da yüzde 3.14 artırılarak 1.27 TL’ye, 3 Ağustos’ta 1.33 TL’ye çıkarıldı. 11 Ekim’de ise fon 1.27’ye ardından 1 Kasım’da ise 1.24’e düşürüldü. Son olarak 22 Kasım’da fon 1.24’ten 1.31 TL’ye yükseltildi.

Son olarak geçtiğimiz gün hükümet FİF’i düşürüp bu kez litre başına vatandaşının cebinden çıkacak parayı engelledi.

Buna göre gaz yağındaki 1.35 TL olan fon 14 Aralık itibarı ile 1.15’e, Euro Dizel 1.31’den 1.12’ye, 95 oktan benzin 1.44’ten 1.26’ya, 98 oktan benzin ise 1.56’dan 1.38’e düşüldü.   

Türkiye’de, güneyde ve dünyada durum farklı

Güney Kıbrıs’ta tamamen serbest piyasa ekonomisi koşullarına göre akaryakıtın fiyatı belirleniyor.

İstasyonlarda litre başına değişik rakamlar görmek mümkün. Türkiye’de 30’un üzerinde firma olduğu için durum farklı. Serbest rekabet koşullarından dolayı akaryakıt fiyatlarını devlet belirlemiyor. Devletin verdiği aralıklara göre fiyatlar değişebiliyor. Amerika Birleşik Devletleri’nde de devlet, akaryakıttan belirli bir miktar vergi alırken, gerisine karışmıyor. Amerika’da regular, plus, V- Pover ve dizel olmak üzere galon ile akaryakıt satışı yapılıyor.

Akaryakıtta fiyat nasıl belirlenir?

Ülkemizde akaryakıt sektöründe üç haftada bir fiyatlar değişiyor. Petrol istasyonuna verilen toptan fiyat ile istasyondan vatandaşa satılacak perakende satış fiyatları devlet tarafından belirlenirken, akaryakıt satışı yapan firmaların fiyat belirleme yetkileri bulunmuyor.

Petrolün bir borsası var ve borsada her gün fiyatlar açıklanıyor. Devlet bu fiyatlardan üç haftada bir dolar kurunu da dikkate alarak akaryakıtın fiyatını belirliyor.

Dünya piyasasındaki petrol fiyatları varili 50 dolar ise ton karşılığı 500 dolar geliyor. Akaryakıtın dünya piyasasındaki fiyatı litre başına 1.4 TL. Ülkemize gelene kadar ise rafinerinin aldığı kâr payı, taşımacılık yapan gemi şirketinin kârı ve tedarik eden firmanın kârı da dahil edildiği zaman fiyat 1.6 TL oluyor.

Ardından devlet kendi kârını da koyuyor. En büyük pay ise Fiyat İstikrar Fonu. Buna gümrük vergisi, Turizm Teşvik Fonu ve Genel Tarım Sigortası fonları ekleniyor. Toptancı firmanın da 10 kuruşluk brüt bir kâr marjı eklendikten sonra akaryakıtın fiyatı belli oluyor. Akaryakıt istasyonlarının litre başına kârı ise 30 kuruş.

 

Güncelleme Tarihi: 16 Aralık 2016, 09:48
YORUM EKLE
SIRADAKİ HABER

banner75