banner6

29 Artı'nın hikayesi: Denktaş kabul etti, Kiprianu imzalamaktan kaçındı

banner37

BM Genel Sekreteri Perez De Cuellar’ın 10 Eylül 1984’te New York’ta başlattığı ilk görüşmeler, 17 Ocak 1985 tarihinde son buldu

29 Artı'nın hikayesi: Denktaş kabul etti, Kiprianu imzalamaktan kaçındı
banner150 banner151 banner143

İsmail VOLKAN

KKTC'nin 1983'te kurulmasından sonra, o dönemin Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Perez de Cuellar’ın çabalarıyla 10 Eylül 1984’te New York’ta ‘dolaylı görüşmeler’ başladı.

10 gün süren dolaylı görüşmelerin ardından, ikinci turun ‘doğrudan görüşmeler’ şeklinde yapılmasına karar verildi. 15-26 Ekim 1984’te ikinci tur gerçekleştirildi.

Görüşmelerin son turu ise, 26 Kasım 1984’te yapıldı. Görüşmeler sonunda BM Genel Sekreteri, taraflara bir belge sundu ve 17 Ocak 1985 tarihinde New York’ta bir araya gelmelerini sağladı.

Perez de Cuellar’ın, her iki tarafın görüşlerini alarak masaya getirdiği belgeyi Denktaş kabul etmesine rağmen, Kiprianu imzalamaktan kaçındı ve anlaşma gerçekleşmedi.

Halkın Sesi gazetesi, konuyla ilgili 22 Ocak 1985 tarihli haberinde şu ifadelere yer verdi:

“Rauf Denktaş, söz konusu metni imzalamak üzere New York’ta bulunduğunu açıklamış, ancak dolaylı görüşmeler sonrasında Yunanistan’a giden Kiprianu, dönemin Başbakanı Andreas Papandreou’nun talimatıyla taslağı imzalamak yerine kesinleştirmek ve belirli maddeleri tekrar görüşmek üzere ABD’ye geldiğini beyan etmiştir.

New York görüşmelerinde herhangi bir anlaşmaya varılamamıştı

Genel Sekreter’in hazırladığı taslak doğrultusunda, ABD’nin baskıları, Türkiye’nin uluslararası arenadaki konumu ve çözüm için dönemin Başbakanı Turgut Özal’ın ısrarlı davranışları çerçevesinde Denktaş, toprak konusunda yüzde 30’un altına inmiş, rotasyonlu cumhurbaşkanlığı uygulamasından vazgeçmiş ve Türkiye’nin güvencesi yerine uluslararası garantiyi kabul etmiştir. Ancak, Kiprianu’nun taleplerinde direterek konuyu kasıtlı olarak uzlaşmazlığa sürüklemesi sonucu New York görüşmelerinde herhangi bir anlaşmaya varılamamıştır.”

Denktaş: Cuellar memnun ve mesut; beni kutladı!

Ocak 1985 New York Görüşmeleri hakkında haber 22 Ocak 1985 tarihli Halkın Sesi Gazetesi’nde. (Denktaş burada verilen tavizler artık geçerli değil diye bir açıklama yapmış fakat bu tavizlerin neler olduğundan söz etmemiştir.)

Haberde, “BM Genel Sekreteri Perez de Cuellar zamanında BM Planı’nı imzalamak üzere New York’a davet edilmiştik. Toprak talebimiz yüzde 30 idi. Cuellar bana ‘Lütfen bu konuda esneklik göster ve bu işi artık burada bitirelim’ dedi. ‘Pekalâ’ dedim ve Cuellar’ın önünde duran kâğıdı alarak ‘)+’yı yazdım. Cuellar memnun ve mesut; beni kutladı!”

Denktaş, 1989 yılında yüzde 29 toprak oranın artık geçersiz olduğunu bildirdi

Denktaş’ın 1989 yılında de Cuellar’a mektup göndererek 29 Mart belgesindeki ) toprak oranın artık geçersiz olduğunu bildirdiği Prof. Dr. İlhan Uzgel tarafından iddia edilmektedir.

Buna karşılık Soyalp Tamçelik, şöyle demektedir:

“Türk heyeti, gerek 29 Mart 1986 tarihli anlaşma taslağında, gerekse Haziran-Kasım1992’de New York’taki görüşmelerde, Türklere kalacak toprak oranının ) (+) olmasını kabul ettiklerini açıklamıştır (Kıbrıs’ın Dünü-Bugünü-Yarını, 1995: 86).

Bunun içindir ki Türk tarafı, toprak konusunda vereceği tavize karşılık, ‘anayasa’ ve ‘merkezî hükümetin yetkileriyle’ ilgili olarak Rum tarafından taviz alabileceğini düşünmüştür. Özellikle Türk tarafı, toprak düzenlemelerinin karşılığında ‘dönüşümlü başkanlığı isterken, aynı zamanda meseleye taraftar olan diğer aktörlerin de aynı konuda çaba harcadıkları görülmüştür.”

Eroğlu: Rum tarafının reddi yüzünden anlaşmalar yürürlüğe girmemiştir

Cumhurbaşkanı Derviş Eroğlu, 07 Haziran 2014 tarihinde Sivas’ta, Sivas Cumhuriyet Üniversitesi’nde “Kıbrıs’ın Dünü Bugünü Yarını” konulu konferansında şöyle demişti:

“1986 Çerçeve Anlaşma Taslağı’nın sunulduğu dönemde ben KKTC Başbakanıydım ve anlaşmayı Meclis’ten geçirmek suretiyle Kıbrıs Türk tarafının iki toplumlu, iki kesimli federasyona olan bağlılığını bir kez daha ortaya koymuş oldum. Ama Kıbrıs Rum tarafının reddi yüzünden bu anlaşmalar yürürlüğe girmemiştir.”

Güncelleme Tarihi: 31 Ocak 2017, 09:14
YORUM EKLE
banner140
SIRADAKİ HABER

banner111

banner34

banner75

banner88

banner110