Cümbez’e yazık ediyoruz!

Yenierenköy turizm gelişme alanı olarak bilinen eski liman bölgesindeki Cümbez ağacı, koruma altına alınmayı beklerken ilgisizlik nedeniyle kurumaya başladı

Cümbez’e yazık ediyoruz!
  • 27 Ağustos 2018, Pazartesi 9:17

Ayşe BULUT

Kıbrıs’ta çok az sayıda bulunan ve ülkemiz kültür mirası çatısı altında korunan Gazimağusa’nın ünlü Cümbez Ağacı’nın (tropikal incir) bir benzeri Yenierenköy’de görenleri hayrete düşürüyor.

Heybetli görüntüsü ve gövdesi üzerine verdiği incire benzeyen meyveleriyle dikkat çeken ve ülkemizde az sayıda olan Cümbez ağacının yetkililer tarafından bir an önce koruma altına alınması gerekiyor.

Yenierenköy’de eski liman bölgesinde, turizm gelişme alanı olarak da bilinen bölgede yabancı bir yatırımcıya ait arazideki Cümbez ağacının yüzyıllık olduğu tahmin ediliyor. Ancak Cümbez ağacının altında çıkan hurma ve kamışlar ağacın nefes almasını önlüyor. Bakımsız olması nedeniyle de Cümbez ağacının batı kısmındaki dalları kurumaya başladı.

Yenierenköy Belediyesi tarafından 2013 yılında boyu, kök çevresi ve gölgelik genişliği ölçülen ağacın yetkililer tarafından koruma altına alınması gerektiğini belirtmişti. Ancak aradan 5 yıl geçmesine rağmen ağaç koruma altına alınmadı.

Belediyenin ağaç üzerinde yaptığı ölçümlerde 12.5 metre uzunluğu olan Cümbez ağacının kök çevresinin 365 santim, ağacın gölgelik alan genişliğinin ise yaklaşık 400 metrekareye vardığı belirlenmişti.

Yenierenköy’deki ağacın yaklaşık yüz yıllık olduğu tahmin edilirken, fiziksel büyüklüğünün ise Gazimağusa’daki Cümbez ağacıyla aynı, hatta daha büyük olabileceği düşünülüyor.

Botanik ismi Ficus Soycomorus veya Minimal Deciduos olarak bilinen Cümbez ağacının ada genelindeki en büyük cümbezler arasında ilk sıralarda yer alabileceği ifade ediliyor.

Yılda yedi kez verdiği meyvelerinin incire benzemesi ise ağaca ayrı bir özellik katıyor.

Bölge halkı tarafından çok fazla bilinmeyen cümbez ağacının meyveleri ağaç çevresine dökülürken, az şekerli olan ve yararlı olduğunu bilen ve tadına varanlar içinse vazgeçilmez bir meyve olarak tüketiliyor.

Mağusa’nın cümbezi

Ülkemizde ender bulunan ağaçlar arasında yer alan ve özellikle Gazimağusa’da Lala Mustafa Paşa Camii’nin avlusundaki Cümbez Ağacı’nın köklerinin Doğu Afrika’ya dayanan tropikal incir ağacının bir çeşidi olduğu belirtiliyor. Gazimağusa’daki Cümbez ağacı, çevresinin: Tabandan 1.30 metre yükseklikte 4.95 metre, boyunun 15 metre ve tahmini yaşının ise 715 olduğu kayıtlara geçti.

Lala Mustafa Paşa Camisi’nin (St. Nikolas Katedrali) ana girişinde bulunan Cümbez ağacının, katedralin inşaatına başlanan 1298 yılında dikildiği söyleniyor. Kıbrıs’ta yaşayan en yaşlı ve canlı ağaç olarak biliniyor.

Yılda yedi kez meyve veren Cümbez ağacı, eski Mısırlılar döneminden beri hem sıcak yerlerde sağladığı gölge hem de kerestelerinin değeri nedeniyle önem taşıyor. Halk arasında meyveleri “Firavun Meyvesi” olarak da biliniyor.

Ağacın gövdesi, ana gövdeden büyüyen daha küçük dallarla çevrili olup, bunlar ağaca ilave destek veriyor. Oldukça büyük bir kök sistemden yayılmış görüntüsü taşıyor. Gövde, 2.70 metreden sonra 7 dala ayrılıyor. Ana gövdesinin çevresinde bulunan her bir dalın, bir yüzyıla denk geldiği söylenmektedir. Şubat ayında yapraklarını döktüğünde ortaya çıkan manzara, ağacın öldüğü izlenimi verir. Ancak yaklaşık bir ay sonra yaşlı Cümbez ağacı canlı yeşil yapraklarına tekrar kavuşuyor.

Gazimağusada’ki Cümbez ağacı, Kültür Bakanlığı’nın ulusal miras listesinde yer alıyor ve koruma altında.

Beğendim 0 Muhteşem 0 Haha 0 İnanılmaz 2 Üzgün 0 Kızgın 0

SEN DE DÜŞÜNCELERİNİ PAYLAŞ!

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


yükleniyor

BU HABERİ OKUYANLAR BUNLARI DA OKUDU

YAZARLAR

tümü
    Takımlar O G B M Av P
1 YENİCAMİ AK 8 8 0 0 18 24
2 MAĞUSA TÜRK GÜCÜ 8 6 1 1 10 19
3 BAF ÜLKÜ YURDU 8 5 2 1 12 17
4 CİHANGİR GSK 8 4 2 2 2 14
5 TÜRK OCAĞI LİMASOL 8 4 1 3 8 13
6 GÖNYELİ SK 8 4 1 3 2 13
7 DOĞAN TÜRK BİRLİĞİ SK 8 4 0 4 6 12
8 BİNATLI YSK 8 3 1 4 -3 10
9 GENÇLİK GÜCÜ TSK 8 2 3 3 -2 9
10 LEFKE TSK 8 2 3 3 -4 9
11 ÇETİNKAYA TSK 8 2 3 3 -6 9
12 MERİT ALSANCAK YEŞİLOVA SK 8 2 2 4 -4 8
13 KÜÇÜK KAYMAKLI TSK 8 1 5 2 -8 8
14 GİRNE HALK EVİ 8 2 0 6 -5 6
15 ESENTEPE KKSK 8 1 1 6 -13 4
16 L. GENÇLER BİRLİĞİ SK 8 0 3 5 -13 3
yukarı çık