banner6

Gözler New York zirvesinde

banner37

1975’ten bu yana 5 BM Genel Sekreteri, Kıbrıs sorununu çözmek için mesai harcadı. Ancak pek başarılı olunamadı. Son olarak bayrağı devralan Ban Ki-moon, 2010 yılında ilk kez liderlerle biraya geldi. Ban, 6 yıl içinde 6 kez liderlerle görüşme fırsatı buldu. 25 Eylül’de, New York’ta, yeniden iki tarafın liderleriyle bir araya gelmeye hazırlanan Ban, görev süresi sona ermeden Kıbrıs’ta bir anlaşmanın sağlandığını görmek istiyor.

Gözler New York zirvesinde
banner151 banner143

Emine DAVUT YİTMEN

Kıbrıs sorununa çözüm bulma yönünde yürütülen müzakerelerde, her iki toplumun liderleri bugüne kadar 5 Birlemiş Milletler (BM) Sekreteri’yle görüşme yaparken, 30’dan fazla üçlü zirve gerçekleştirdi.

Kıbrıs Türk toplumu liderleri Rauf Denktaş, Mehmet Ali Talat ve Derviş Eroğlu, Kıbrıs sorunu için mesai harcarken, Makarios, Spiros Kiprianu, Glafkos Klerides, Yorgo Vasiliu, Tassos Papadopulos ve Dimitris Hristofyas, Kıbrıs müzakere tarihinde adı geçen Rum liderler oldu. Ancak, neredeyse 50 yıllık olan bu sorunu, kimse çözemedi veya çözmek istemedi.

2015 yılından bu yana ise Mustafa Akıncı ve Nikos Anastasiadis, 1968’den bu yana devam eden görüşmelere son noktayı koymaya çalışıyor. Bu çerçevede Akıncı ve Anastasiadis, 25 Eylül 2016 tarihinde, BM Genel Merkezi’nde, Genel Sekter Ban ki- moon’la görüşerek, ileriki aylarda nihai çözüme ulaşmayı hedefliyor.

5 Genel Sekreter soruna çözüm bulmaya çalıştı

BM Genel Sekreteri Kurt Waldheim döneminde, 1975-1979 yılları arasında, liderler Genel Sekreter’le 4 kez biraraya geldi. Bu görüşmelerden Doruk Anlaşmaları ortaya çıktı.

Perez De Cuellar’ın BM Genel Sekreterliği’ni yürüttüğü sürede ise liderler, 1984-1989 arasında 4 kez görüştü.  Butros Gali döneminde ise liderler, Genel Sekter’le pek çok kez buluştu. Bu dönemin sonunda Gali Fikirler Dizisi oluştu.

Sıra Kofi Annan’a geldiğinde takvimler 1997 yılını gösteriyordu. Annan’ın görevde olduğu sürede liderler 8 kez Genel Sekter’le görüştü. Bu döneme Annan Planı damgasını vurdu. İki tarafta eş zamanlı referanduma götürülen plan, Rum toplumunca kabul görmedi.

Kıbrıs sorunu bayrağını devralan Ban Ki-moon, 2010 yılında ilk kez liderlerle biraya geldi. Ban, 6 yıl içinde 6 kez liderlerle görüşme fırsatı buldu.

25 Eylül’de New York’ta yeniden iki tarafın liderleri ile bir araya gelmeye hazırlanan Ban, görev süresi sona ermeden Kıbrıs’ta bir anlaşmanın sağlandığı görmek istiyor.

Toplumlararası görüşmeler 1968’de başladı

Toplumlararası görüşmeler, 3 Haziran 1968’de Rauf Denktaş ile Glafkos Klerides arasında Lübnan'ın başkenti Beyrut’ta başladı. Beyrut’ta, 5 Haziran 1968’de tamamlanan görüşmelerin devamı Lefkoşa’ya taşındı.  Denktaş ve Klerides’in evinde yapılan görüşmeler, 20 Eylül 1971’de başarısızlıkla son buldu.

Dönemin Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Kurt Waldheim, toplumlararası görüşmelerin yeniden başlaması için taraflar ile görüşmeler yaptı. 8 Haziran 1972’de Türkiye, Yunanistan, Kıbrıs Türkler, Rumlar ve Birleşmiş Milletler’in katılacağı beşli görüşmelerin açılışı yapıldı. Toplumlararası beşli görüşmeler, 3 Temmuz 1972'de Lefkoşa’da başladı ve Haziran 1974’e kadar sürdü.

1975 yılından günümüze kadar liderlerin BM Genel Sekreterleriyle yapmış oldukları belli başlı üçlü görüşmeler:

Waldheim Dönemi:

28 Nisan 1975: Rauf Denktaş- Makarios- Kurt Waldheim  (Viyana- Nüfus mübadelesi)

12 Şubat 1977: Rauf Denktaş- Makarios - Kurt  Waldheim ( UNFICYP -Lefkoşa Havaalanı)

15 Ocak 1978:  Rauf Denktaş -Spiros  Kiprianu  -  Kurt Waldheim

18 -19 Mayıs 1979: Rauf Denktaş -Spiros  Kiprianu  -  Kurt Waldheim  (Lefkoşa Havaalanı - Doruk Anlaşmaları)

Cuellar Dönemi

10 Eylül 1984: Rauf Denktaş- Spiros Kiprianu- Perez de Cuellar (New York- Dolaylı görüşmeler başladı)

17 Ocak 1985: Rauf Denktaş- Spiros Kiprianu- Perez de Cuellar  (New York)

25 Ağustos 1988: Rauf Denktaş- Yorgo Vasiliu-  Perez de Cuellar   (Cenevre BM Binası)

28- 29 Haziran 1989: Rauf Denktaş- Yorgo Vasiliu- Perez de Cuellar (New York)

Gali Dönemi

18 Haziran1992:Rauf Denktaş -Yorgo Vasiliu-  Butros Gali (New York- Gali haritası sunuldu)

15 Temmuz - 14 Ağustos:  Rauf Denktaş -Yorgo Vasiliu-  Butros Gali (Dolaylı görüşmeler başladı)

26 Ekim - 11 Kasım 1992: Rauf Denktaş- Yorgo Vasiliu –Butros Gali (New York -Gali Fikirler Dizisi)

31 Mart 1993: Rauf Denktaş- Glafkos Klerides - Butros Gali (New York)

Annan Dönemi

9- 12 Temmuz 1997: Rauf Denktaş – Glafkos Klerides- Kofi Annan  ( New York- Doğrudan görüşmeler başladı)

14-16 Mayıs 2002:  Rauf Denktaş- Glafkos Klerides- Kofi Annan (Lefkoşa)

06 Eylül 2002: Rauf Denktaş- Galfkos Klerides - Kofi Annan ( Paris)

3-4 Ekim 2002: Rauf Denktaş - Glafkos Klerides - Kofi Annan (New York- Bu görüşmelerin hemen ardından Rauf Denktaş New York’ta kalp ameliyatı geçirir)

26 Şubat 2003: Rauf Denktaş- Tassos Papadopulos - Kofi Annan (Lefkoşa- Annan Planı’nın üçüncü versiyonu taraflara verildi)

10 Mart 2003: Rauf Denktaş- Tassos Papadopulos- Kofi Annan (Lahey)

10 -13 Şubat 2004, Rauf Denktaş- Tassos Papadopulos-  Kofi Annan (New York)

24-31 Mart 2004 Rauf Denktaş - Tassos Papadopulos- Kofi Annan (Burgenstock- Annan Planı’nın finalize edildi)

08 Temmuz 2006: Mehmet Ali Talat- Tassos Papadopulos- İbrahim Gambari (BM Genel Sekreter Siyasi İşler Yardımcısı –Lefkoşa- Gambari süreci)

Ban Dönemi

1 Şubat 2010: Mehmet Ali Talat- Dimitris Hristofyas- Ban ki moon (Lefkoşa)

18 Kasım 2010: Derviş Eroğlu- Dimitris Hristofyas- Ban Ki moon (New York)

2 Ocak 2011: Derviş Eroğlu- Dimitris Hristofyas- Ban ki moon (Cenevre)

7 Temmuz 2011: Derviş Eroğlu- Dimitris Hristofyas- Ban ki moon (Cenevre)

23 Ocak 2012:  Derviş Eroğlu- Dimitris Hristofyas- Ban Ki moon ( Green Tree)

21 Ocak 2016 : Mustafa Akıncı- Nikos Anastasidis- Ban ki moon (Davos)

 

 

Güncelleme Tarihi: 24 Eylül 2016, 12:58
YORUM EKLE
banner140
SIRADAKİ HABER

banner111

banner34

banner75

banner88

banner110

banner104