Grivas’a ABD desteği belgelere yansıdı

banner37

Kıbrıs Cumhuriyeti’nin İçişleri ve Savunma Bakanı Polikarpos Yorgacis, 21 Haziran 1964 tarihli “ÇOK GİZLİ” belgede EOKA lideri Grivas ile ilgili çarpıcı bilgiler verdi

banner87
Grivas’a ABD desteği belgelere yansıdı
banner90
banner99

ABD, GRİVAS’IN ADADA BULUNMASINDAN MEMNUNDU… Kıbrıs Cumhuriyeti’nin 1964 yılındaki İçişleri ve Savunma Bakanı Polikarpos Yorgacis Yunanistan’a gönderdiği “çok gizli” belgede, görüştüğü ABD’li yetkililerin EOKA lideri Grivas’ın Kıbrıs’ta bulunduğunu Atina’dan öğrendikleri ve kendisinden memnun olduklarının kendisine bildirildiğini vurguladı

TÜRKİYE’NİN TEPKİSİNİ ÖNLEMEK İÇİN BİZE HABER VERİN… Amerikalıların kendisine Grivas’ın Kıbrıs’ta bulunmasının kamufle edilmesinin istendiği durumda ABD Ankara Büyükelçisi’ne bilgi verilmesinin yeterli olduğu söylemini Yunanistan’a ileten Yorgacis, “Türk hükümetinin göstereceği herhangi bir tepkiyi önlemesini sağlamaları için zaman tanımak amacıyla 24 saat önce haber vermemizi rica ettiler” şeklinde ABD’nin son mesajını iletti

1964 yılında Yunanistan’daki yetkililere EOKA lideri Grivas’ın Kıbrıs’ta bulunmasından rahatsızlık duyan 2 mektup gönderilir. Biri dönemin İçişleri ve Savunma Bakanı Polikarpos Yorgacis, diğeri de General Grivas ile anlaşmazlığa düşüp istifa eden Milli Muhafız Ordusu Komutanı General Karayannis olmuştu.


İçişleri ve Savunma Bakanı Polikarpos Yorgacis, Yunanistan’a gönderdiği gizli ibareli mektupta hem EOKA lideri Grivas’ın adadaki faaliyetlerinden duyduğu rahatsızlığı aktardı hem de adadaki ABD yetkilileriyle ilgili yaptığı görüşmenin ayrıntılarıyla ilgili bilgi verdi.


1964 – 1974 “KRİTİK BELGELER” başlığıyla yazı dizisi şeklinde 1982 yılında Agon gazetesinde yayınlanan gizli belgeler. Kıbrıs Türk basınında o dönemlerde yayınlanmamış ancak KKTC’nin I. Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş’ın danışmalarından Said Terzioğlu’nun arşiviyle bugünlere gelen belgelerde 1964 yılında Kıbrıs’ta, Yunan ve Kıbrıslı Rum askeri yetkililer arasındaki çatışma ve anlaşmazlıklar net olarak görülebiliyor.

Yorgacis: Kıbrıs’a Yunan askeri geliyor, haberimiz yok


Agon gazetesinde 27 mart 1981 tarihinde yayınlanan belgede ise bu kez, Yorgacis Grivas’ı şikayet eden bir mektubu Yunan yetkililere gönderdi.


Gazete belgenin, Grivas’ın 20 Haziran 1964 tarihinde Yunanistan Başbakanı, Milli Savunma Bakanı, Dışişleri Bakanı ve suretini de Kral’a gönderdiği rapor olduğu ve bunun, AGON’da diziyi tanıma sırasında yayınlandığını belirtiyor. Gazeteye göre bu rapor, Yunanistan’a geri dönmesi için Andreas Papas’ın Kıbrıs’a gönderilmesiyle ilgili.


25 sayılı belge, “Kıbrıs İçişleri ve Savunma Bakanı Polikarpos Yorgacis’in 21 Haziran 1964 tarihinde “ÇOK GİZLİ” kaydıyla Yunanistan Savunma Bakanı Petros Garufalyas’a gönderdiği mektuptur.


Yorgacis’in mektubu şöyle:

ÇOK GİZLİ-KİŞİYE ÖZEL:


“Çok iyi bilmiş olacaksınız ki, Komutan Yorgo Grivas – Digenis Kıbrıs’ta bulunmaktadır. Onun Atina’ya geri dönmesi için yapılan gayretleri de bildiğinize inanıyorum. Papas’ın buraya gönderilmesi ve ona verilen somut görev de, muhakkak ki sizce bilinmektedir.


Bu konuda görüşlerimizi belirtecek değilim. Fakat üzülerek belirtmek isterim ki, başka tehlikesi olmasa bile, Komutanın Kıbrıs’a hareketi iyi etüd edilmiş bir davranış olmamıştır.


Dün akşam Amerikalılarla görüştüm. Komutan Yorgo – Grivas Digenis’i Kıbrıs’a geldiğini Atina’dan öğrenmişler. Bu konuda daha önceki olumlu tutumlarını devam ettirip ettirmediklerine ilişkin sorularıma müspet cevap verdiler. Konuyu Güvenlik Konseyi’nde ve beklenmekte olan Papandreu – Johnson görüşmesinde ortaya koymayacakları konusunda bana güvence verdiler… Çünkü General’in burada bulunmasının Kıbrıs’a birçok avantaj sağlayacağına inanıyorlar. Ancak, buradaki varlığını kamufle etmeyi istememiz halinde, kendilerine Ankara’daki Büyükelçiliklerine bilgi vermeleri ve Türk hükümetinin göstereceği herhangi bir tepkiyi önlemesini sağlamaları için zaman tanımak amacıyla 24 saat önce haber vermemizi rica ettiler.


Bu gelişmeler ışığında, Komutan Yorgo Grivas – Digenis’in Kıbrıs’tan uzaklaştırılması nedenleri – ki bunlar bana Papas tarafından bildirilmişti – ortadan kalkmış oluyor sanıyorum.


Hükümetinizin ve Bakanlığınızın Kıbrıs’a Yunan askeri birlikleri gönderme kararı aldığı anlaşılıyor. Bunun büyük bir bölümü zaten adaya gelmiş bulunuyor. Maalesef bu konuda bize kimse bilgi vermemiştir. Burada büyük bir yetki uyuşmazlığı bulunduğu için, bu birliklerin gelişi bizi çok güç duruma düşürmüştür. Benim kanaatime göre bu birlikler Kıbrıs Askeri Komutanlığı emrine verilmelidir. Kıbrıs Askeri Komutanlığı’nda Yunanlı üç general görev yaparken, gizlice buraya gönderilen birliklerin Kıbrıs’taki yasal Yunan kuvvetlerinin emrine verilmesi, özellikle bir Türk istilâsı halinde bunların Kıbrıs Askeri Komutanlığı emrine geçeceği için anlaşılacak bir hareket değildir.


Bu birliklerden bir bölümü bugün Kıbrıs’ın Kuzeyi’ndeki sıradağlarda bulunan Bufavento Kalesi’ne gönderilmiştir. Ancak bunların komutanı Tuğgeneral Perides bana bu konuda bilgi vermek gereğini duymamıştır. Kıbrıs’taki Birleşmiş Milletler Barış Gücü’ndeki Kanada kontenjanı kaleyi ziyaret etmek isteğinde bulununca Tuğgeneral oldukça zor durumda kalmış, o zaman benimle temasa geçip, yasa dışı birliklerin kamufle edilmesi için oraya polis göndermemi istemek zorunda kalmıştır.


Yukarıda belirtilen nedenlerle, bu birliklerin Kıbrıs Askeri Komutanlığı’nın emrine verilmesi konusunda derhal açık ve kesin emir verilmesi gerekmektedir. Bugünkü yetki uyuşmazlığının yarattığı karışıklığın bertaraf edilmesi, bu askerlerin taktik ihtiyaçlara göre dağıtılması ve muhtemel bir istilaya karşı koyabilecek biçimde kullanılabilmeleri için bu gereklidir. Şunu belirtmeliyim ki, bize kimse bir şey sormadığı için Lefkoşa’da yetersiz sayıda asker bulunmaktadır.


Bu yazdıklarımın Ulusal Merkeze karşı bir itaatsizlik olarak alınmamasını isterim. Fakat, düzenli çalışan bir askeri örgüt kurabilmemiz için karşılaştığımız güçlükleri ve Yunanistan’dan askerlerin bu biçimde gönderilmesi komuta ve taktik bakımından çıkan anlaşmazlıkları belirtmekte yarar vardır.

banner134

Yanlış anlaşılmayacağımı umar, daima işbirliğine hazır olduğumu bildiririm.”

İstifa eden General Grivas’ı şikayet etti


AGON gazetesi, “KRİTİK BELGELER – 1964-1974” seri yazısının 7 Mart 1981 tarihli bölümü özetle şöyle diyor:


1964 Ağustos ayında General Grivas ile anlaşmazlığa düşen Milli Muhafız Ordusu Komutanı General Karayannis istifa etmişti. General Karayannis, Kıbrıs’taki durum hakkında Yunanistan’a bir muhtıra gönderir. Muhtıra Yorgo Papandreu ile Garufalyas’a gönderilir. Kıbrıs hükümetine saldırır, ancak özellikle General Grivas’ı eleştirir ve Kıbrıs’tan geri çekilmesini önerir. Güney Kıbrıs’ta NATO’ya geniş bir üs verilerek ENOSİS’in derhâl ve dinamik bir şekilde ilân edilmesini ister.


Bu muhtıranın amacı, Kıbrıs sorununun içinde bulunduğu kritik noktayı Yunan hükümetine hatırlatmaktır.


1. Kıbrıs’a anavatan Yunanistan’ın kolları arasında özgürlük sağlamak toplumun arzusu ve Kıbrıs ve Yunanistan hükümetlerinin isteği olmakla birlikte, girişimleri sadece koordinesiz olmakla kalmamakta, yön verici önemli meselelerde birbirine ters düşmektedir.


2. Kıbrıs sorununun yürütülmesinde şu iki olumsuz unsur karşılanmalıdır:


- Kıbrıs ve Yunanistan hükümetleri arasındaki koordinasyon ve sıkı işbirliği yokluğu.


- General Grivas-Diğenis’in kasıtlı ve yersiz girişimleri.


Bunlar, kararlı biçimde şu şekilde karşılanabilir:


a) Makarios’un yanında, bütün sorunları bilecek, her iki hükümete de bilgi verecek ve aralarında işbirliğini sağlayacak bir sivil, bir de askeri kurmay heyeti yerleştirilmelidir.


Bu suretle sadece yanlış anlaşmalar değil, kasıtlı girişimler de önlenmiş olacaktır.


b) General Grivas-Diğenis’in ASDAK Komutanlığı görevinden alınması ve Kıbrıs’tan uzaklaştırılması. Yunanistan Milli Savunma Bakanlığı’nın bu konuda bir emir çıkarması bu işi daha kolay halledecektir. Çünkü Kıbrıs’ta Grivas’ın prestiji çok düşmüştür ve Yunanistan Milli Savunma Bakanlığı’nın böyle bir emrine itaat etmeme cesaretini göstermeyecektir.


3. Dış ülkelere, dünya kamuoyunu aydınlatmak için gönderilmesinin daha yararlı olabileceği gerekçesiyle de Kıbrıs’tan uzaklaştırılması da mümkündür.


Yunan hükümetinin, General Grivas-Diğenis’in yeteneklerini ve ihtilâlciliğini gereğinden fazla değerlendirdiği ve keyfi hareket etme arzusunun üstüne çıkarttığı kanısındayım.


Gerek Makarios’un, gerekse General Grivas’ın hatalarının bütün sorumluluğu Yunan Hükümeti’nin omuzlarına yüklenecektir. Çünkü Yunanistan halkı, Kıbrıs sorununun mutlu bir sonuca ulaştırılmasını Yunanistan hükümetinden beklemektedir.


4. Bugünkü koşullar altında, ulusal çıkarlarımızın tamamen tatmin edilebilmesi için aşağıdaki çözüm yollarını olası görüyorum:


Kıbrıs’ın Yunanistan’a derhal ilhakı. Buna paralel olarak, Güney Kıbrıs’ta NATO’ya, İngiliz üsleri de dahil olmak üzere geniş askeri üs verilmesi; bu üslere Birleşik Amerika, Büyük Britanya, Yunanistan ve Türkiye’nin de katılması. Bu çözüm Makarios tarafından kabul edilmemesi halinde, Kıbrıs’taki askeri liderliğin tarafından dinamik biçimde, ancak beceri ile empoze edilmelidir.


Şu veya bu nedenle bu çözüm mümkün olmazsa, üçüncü tarafların müdahalesine ve Türk tehditlerine aldırış etmeden, adayı, Kıbrıs halkının verdiği kararın sonucu olan bugünkü hükümetin idare etmesi kesin ve kararlı biçimde sağlanmalıdır.


Bu şekilde Kıbrıs’ta yaratılmış egemen durum, görüşlerini empoze edebilecektir.


Bu durumda en büyük tehlike, ulusal birliğin, özellikle Makarios’la Grivas’ın karşıt tutum içine girmeleri sonucu bozulması tehlikesidir. Fakat General Grivas’ın Kıbrıs’tan uzaklaştırılması halinde, Cumhurbaşkanı Makarios’un birliği koruyacağı konusunda esaslı ümitler vardır. Bu çok ciddi mesele Yunan Hükümeti’ni meşgul etmelidir.


4. Kıbrıs sorununun Kıbrıs’ın temelsiz politikası ve General Grivas’ın hayalleri doğrultusunda sürüklenmesine fırsat verirsek, korkarım ki, vatanımız Yunanistan’ın var olduğu bölgeler zayıf ve güçsüz duruma düşecektir.

YORUM EKLE
SIRADAKİ HABER

banner75