“Kalınan yerden yola devam edilmeli”

Siyaset bilimcilere göre, müzakerelerin yeniden başlaması için önce doğalgaz aramaları nedeniyle taraflar arasında yükselen tansiyonun düşürülmesi ve Guterres çerçevesinin dışına çıkılamayacağının kabul edilmesi gerekiyor

“Kalınan yerden yola devam edilmeli”
  • 22 Mart 2018, Perşembe 10:02

Tünay MERTEKCİ

Siyaset bilimciler, kopan müzakere sürecinin başlaması ve bunun sağlıklı bir şekilde sonuçlandırılabilmesi için tarafların öncelikle, Crans- Montana’da çöken görüşmeler sonrasında doğalgaz aramaları çalışmaları nedeniyle taraflar arasında yükselen tansiyonun düşürülmesi ve Guterres çerçevesinin dışına çıkılamayacağının kabul edilmesi gerekiyor. Siyaset bilimciler, bunun için de liderlerin bir araya gelerek bir çözüm yolu bulması gerekiyor.

Görüşme sürecinin akıbetinin ne olacağı veya ne olması gerektiği ile ilgili KIBRIS’a değerlendirmelerde bulunan siyaset bilimcilerden Doğu Akdeniz Üniversitesi (DAÜ) Uluslararası İlişkiler Bölüm Başkanı Prof. Dr. Ahmet Sözen, geçen yıl bütün enerji ve dikkatlerin Cenevre, Mont Pelerin ve sonrasında da Crans- Montana’daki görüşmelere odaklandığını ifade ederken, Prof. Dr. Niyazi Kızılyürek, Guterres çerçevesinde kalınan yerden yola devam etmek gerektiğini, siyaset bilimci Salih Egemen ise müzakereler başlamadan niyetlerin iyi görülmesi ve elde somut verilerin olması gerektiğini savundu.

Sözen: Yaşananlar sürpriz değil

Doğu Akdeniz’de doğalgaz aramalarıyla ilgili faaliyetlerden dolayı yükselen bir tansiyonun bulunduğunu belirten DAÜ Uluslararası İlişkiler Bölüm Başkanı Prof. Dr. Ahmet Sözen, bunun bir sürpriz olmadığını, tarafların çok önceden, aylar ya da yıllar öncesinden bu konudaki pozisyonlarını ortaya koyduklarını kaydetti.

Tarafların ortaya koydukları pozisyonları destekleyecek şekilde adımlar attığını söyleyen Sözen, Kıbrıs Rum Yönetimi’nin lisans dağıtma yoluna gittiğini, Kıbrıs Türk tarafının ise 2010’un başlarında Türkiye ile kıta sahanlığı kısıtlama anlaşmaları yaptığını dile getirdi.

Sözen, geçen yıl bütün enerji ve dikkatlerin Cenevre, Mont Pelerin ve sonrasında da Crans- Montana’daki görüşmelere odaklandığını ifade etti.

Crans- Montana’da müzakerelerin çöküşüyle birlikte bugün yaşananların sürpriz olmadığını kaydeden Sözen, o görüşmelerde çözüm bulunamadığından dolayı günümüzde bu konularda, krizleri yaşadığımızı belirtti.

“Hiç istenmeyen sonuçlar doğabilir”

Günümüzde yaşanan krizlerden dolayı bugüne kadar herhangi bir sıcak çatışmanın yaşanmadığını dile getiren Sözen, tarafların bugünkü pozisyonlarında devam ettiği sürece hiç istenmeyecek sonuçların da doğabileceği uyarısında bulundu.

Bu gelişmelerin sonucunda taraflar arasında daha ciddi çatışmaların meydana gelebileceğine dikkat çeken Sözen, “O yüzden gerçek devlet adamlığının da gerektirdiği gibi, bugün yapılması gereken, iki liderin koşulsuz bir şekilde bir araya gelip tekrardan görüşmesi gerektiğini dile getirdi.

Sözen, belki Birleşmiş Milletler (BM) gözetiminde olacak olan bu görüşmelerde, tercihen tarafların BM’nin de dışında bir süre baş başa görüşmesinde, bu tansiyonu ne derecede düşürebileceklerinin tartışılmasının büyük yararı olduğunu kaydetti.

Tüm bunların ilk olarak dolaysız bir şekilde, doğrudan bir iletişimle olması gerektiğine vurgu yapan Sözen, iki tarafın bugünlerde yaptığı, bu konularda birbirlerine basın üzerinden mesaj vermek yerine, doğrudan bir iletişimle bu konuların ele alınması lazım olduğuna değindi.

Burada iki ayaklı bir sürecin gitmesi gerektiğini söyleyen Sözen, ayaklardan bir tanesinin şu anda yaşadığımız tansiyonun pratik olarak en hızlı şekilde nasıl düşürülebileceği, ikinci ayağın ise Kıbrıs konusuna bir çözüm bulmak için nasıl bir yol izleneceği olduğuna dikkat çekti.

Bunun yapılması gerektiğine vurgu yapan Sözen, “maalesef hâlâ bu eksik” dedi.

“Kıbrıs sorunun çözümü, sıkıntıların anahtarıdır”

Kıbrıs meselesine bulunacak olan bir çözümün, bütün bu sıkıntılı konuların çözümünün anahtarı olacağını belirten Sözen, hem Kıbrıs’ta bugün yaşadığımız doğalgaz konularıyla ilgili gerginliğin ortadan kalkacağını hem de buna ek olarak daha geniş bölgesel işbirliğinin de kapısının açılacağını kaydetti.

Kıbrıs sorununun çözümünün sadece Kıbrıs’ın doğalgazıyla ilgili değil, daha geniş anlamda, içinde İsrail, Mısır ve Türkiye’den boru hattının geçmesini de kapsayacağı bir ortamın yaratılacağını belirten Sözen, sonrasında birçok bölge ülkesinin de katılıp, Doğu Akdeniz’i bir enerji havasına dönüşebileceğini kaydetti.

Sözen, bununla birilikte Kıbrıs sorununun çözümünün, bölgedeki diğer ülkelerin de faydalanacağı ve refah seviyesini yükselteceği bir ortamın anahtarı da olacağını belirterek, tarafların bunun bilincinde davranması gerektiğini sözlerine ekledi.

Kızılyürek: Kalınan yerden devam edilmeli

Prof. Dr. Niyazi Kızılyürek, müzakerelerin durumunun ne olacağıyla ilgili, gelinen aşamada liderlerin yemek yemesinin, bir araya gelmesinin, bir biriyle karşılıklı suçlamalar içerisinde olmasının hiçbir anlamının bulunmadığını söyledi.

Kızılyürek, “Çünkü Crans- Montana zirvesi yaşanmıştır” diyerek Antonio Guterres’in bu görüşmelerde bir çerçeve ortaya koyduğunu söyledi. Bu saatten sonra Guterres çerçevesi dışına çıkmanın söz konusu olamayacağını ifade eden Kızılyürek, “maalesef Türk tarafı bu konuda hiçbir şey söylemiyor. Durumu, doğalgaz gibi meselelere kaydırıyor. Rum tarafından da başka sesler geliyor” şeklinde konuştu.

Liderlerin bu saatten sonra birlikte yemek yemeleri gibi konuların önemsiz olduğunu dile getiren Kızılyürek, liderlerin Guterres çerçevesini ön şartsız kabul etmeleri gerektiğini ve Crans-Montana’da kalınan yerden devam edilmesi gerektiğine dikkat çekti.

Onun dışındaki tüm gelişmelerin manevra olduğunu ve bir işe yaramayacağını söyleyen Kızılyürek, bunun kendimizi aldatmaktan başka bir şey olmadığını vurguladı.

Kızılyürek, Guterres çerçevesinde kalınan yerden yola devam etmek gerektiğini söyleyerek bundan başka çıkar yol görmediğini vurguladı.

Egemen: Somut veriler olmalı

Siyaset Bilimci Salih Egemen, daha önceden Cumhurbaşkanı Mustafa Akıncı’nın açıkladığı gibi, zihniyet dönüşümü hakkında somut göstergelerin olmaması halinde, aynı şekilde bir müzakere sürecinin başlamasının olumsuz sonuçlanacağının aşikar olduğunu belirtti.

Bu yüzden müzakereler başlamadan niyetlerin iyi görülmesi gerektiğini dile getiren Egemen, elde somut verilerin olması gerektiğini ifade etti.

Müzakere sürecinin de takvimsiz başlamaması gerektiğine dikkat çeken Egemen, “Yoksa yıllardır sürdürülen görüşmelerin benzeri bir süreç yaşanmış olur ki bunu da kimsenin isteyeceğini düşünmüyorum” şeklinde konuştu.

“Görüşme yapmak için görüşme yapılmaz” diyen Egemen, müzakerelerin de yapılsın diye yapılamayacağına dikkat çekti.

Bu çerçeveden bakıldığında elde somut verilerin olması gerektiğine dikkat çeken Egemen, Kıbrıslı Rumlar’ın özellikle güvenlik ve yönetim konularında Kıbrıs Türk tarafının haklı beklentilerini karşılaması gerektiğini söyledi.

“Yaşanılan somut tarihin bir ihtiyacıdır”

Kıbrıs Türk tarafındaki bu beklentilerin tarihin getirdiği bir şey olduğuna dikkat çeken Egemen, “aslında bu beklentiler, örneğin güvenlik ihtiyacı, psikolojik ihtiyaç değil yaşanılan somut tarihin bir ihtiyacıdır” şeklinde konuştu.

Güvenlik endişesinin psikolojik değil somut tarihin getirdiği bir ihtiyaç olduğunu vurgulayan Egemen, yönetim konusuyla ilgili olarak da, Kıbrıs Türkünün kurucu ortağı olduğu devletten dışlandığını ifade etti.

Bu konuda Kıbrıslı Rumların 50 yıldır zihniyet dönüşümünü gerçekleştirmediğini ifade eden Egemen, “Bu yüzden somut sonuç alınmak istenirse elde somut verilerin olması gerekiyor” dedi.

Sonuçta güneyin zihniyet dönüşümüyle toplumsal anlamda Kıbrıslı Türkleri eşit görmeleri gerektiğini belirten Egemen, bunun dışında müzakerelerin başlamasının anlamlı olamayacağını kaydetti.

Egemen son olarak, “müzakere yapmak için müzakere yapılmaz” diyerek sözlerini sonlandırdı.

Beğendim 1 Muhteşem 0 Haha 1 İnanılmaz 1 Üzgün 0 Kızgın 0

SEN DE DÜŞÜNCELERİNİ PAYLAŞ!

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


yükleniyor

BU HABERİ OKUYANLAR BUNLARI DA OKUDU

YAZARLAR

tümü
    Takımlar O G B M Av P
1 YENİCAMİ AK 30 18 7 5 30 61
2 DOĞAN TÜRK BİRLİĞİ SK 30 17 6 7 19 57
3 GAÜ ÇETİNKAYA TSK 30 16 7 7 15 55
4 BİNATLI YSK 30 14 8 8 15 50
5 MERİT ALSANCAK YEŞİLOVA SK 30 12 12 6 11 48
6 BAF ÜLKÜ YURDU 30 12 9 9 20 45
7 LEFKE TSK 30 13 5 12 16 44
8 CİHANGİR GSK 30 12 7 11 4 43
9 KÜÇÜK KAYMAKLI TSK 30 13 3 14 -1 42
10 MAĞUSA TÜRK GÜCÜ 30 11 8 11 7 41
11 TÜRK OCAĞI LİMASOL 30 13 2 15 2 41
12 L. GENÇLER BİRLİĞİ SK 30 10 7 13 -8 37
13 GENÇLİK GÜCÜ TSK 30 10 4 16 -25 34
14 YALOVA SK 30 6 7 17 -23 25
15 YENİ BOĞAZİÇİ DSK 30 5 9 16 -35 24
16 OZANKÖY SK 30 4 7 19 -47 19
yukarı çık