Yangınlara karşı her şeyimiz eksik!

banner37

Ülkede 1995’ten beri meydana gelen büyük orman yangınlarında ihmal olup olmadığını araştırmak üzere 4 Haziran 2020’de oluşturulan Cumhuriyet Meclisi’ndeki özel komitenin raporu nihayet çıktı. Rapora göre, ne yangınlara karşı ekipmanlarımız tamam, ne de kullanılan araçlar günümüz teknolojisine uygun

Yangınlara karşı her şeyimiz eksik!
banner90
banner8

Ceren ÖZBİL

20 YILDA BİN 83 YANGIN… Ülkede 1995’ten itibaren meydana gelen büyük orman yangınlarında ihmal olup olmadığını araştırmak üzere oluşturulan Cumhuriyet Meclisi’ndeki özel komitenin raporunda, geçtiğimiz 20 yıl içerisinde 1083 yangın çıktığı, bunların 16’sının yıldırım düşmesi sonucu gerçekleştiği, 46’sının kasıtlı olarak çıkarıldığı ve 139’unun da çıkış kaynağının bilinmediği yer alıyor. Ayrıca raporda, arazilerde çalışan iş ve tarım araçlarının egzozlarından çıkan kıvılcımların otları tutuşturup yangın çıkarabildiği gibi önemli bulgular da yer alıyor

YANGIN MÜHENDİSİ KADROSU YOK… Söz konusu raporda, yangına müdahale eden ekiplerin yaşadığı araç ve teçhizat sıkıntısı yanında, Orman Dairesi teşkilat kadrolarında yangın mühendisi kadrosunun olmadığı, yangınlara müdahale amacıyla özel ve tüzel kişilerden temin edilen araçlarda meydana gelen hasarların telafisi konusunda ciddi sıkıntıların yaşandığı belirtiliyor

300 BİN FİDANIN YÜZDE 25’İ EKİLDİ… Yine aynı rapordageçtiğimiz yıl ülkemizde çıkan orman yangınının telafisi ile ilgili çalışmaların henüz tamamlanmadığı, yeniden dikilmiş olması gereken 300 bin fidan hedefinin ise henüz sadece yüzde 25’nin ekildiği ifade ediliyor. Raporda, yangın sahasındaki temizlik faaliyetlerinin ise hâlâ devam ettiğini belirtiliyor

Ülkede 1995’ten itibaren meydana gelen büyük orman yangınlarında ihmal olup olmadığını araştırmak üzere oluşturulan Cumhuriyet Meclisi’ndeki özel komite, nihayet çalışmalarını tamamlayıp raporunu hazırlandı.

1995 Yılında Meydana Gelen Beşparmak Dağları Yangınından İtibaren Ülkemizdeki Orman Yangınlarında Alınan Önlemlere İlişkin Yönetici ve Diğer İlgililerin İhmali Olup Olmadığına, Gereken Önlemlerin Alınıp Alınmadığına İlişkin Meclis Araştırma Komitesi’nden geçen rapor, Meclis Genel Kurulu’na sevk edildi.

Söz konusu raporda, yangına müdahale eden ekiplerin yaşadığı araç ve teçhizat sıkıntısı yanında, Orman Dairesi teşkilat kadrolarında yangın mühendisi kadrosunun olmadığı, yangınlara müdahale amacıyla özel ve tüzel kişilerden temin edilen araçlarda meydana gelen hasarların telafisi konusunda ciddi sıkıntıların yaşandığı, arazilerde çalışan iş ve tarım araçlarının egzozlarından çıkan kıvılcımların otları tutuşturup yangın çıkarabildiği gibi önemli bulgular yer alıyor.

Aynı raporda, geçtiğimiz yıl ülkemizde çıkan orman yangınının telafisi ile ilgili çalışmaların henüz tamamlanmadığı, yeniden dikilmiş olması gereken 300 bin fidan hedefinin ise henüz sadece yüzde 25’nin ekildiği ifade ediliyor.

20 yıl içinde 1083 yangın

Raporda yer alan bulgular ve tespitler şöyle:

“Komitemiz 1995 Yılında Meydana Gelen Beşparmak Dağları Yangını’ndan İtibaren Orman Yangınlarından Alınan Önlemlere İlişkin Yönetici ve Diğer İlgililerin İhmali Olup Olmadığına, Gereken Önlemlerin Alınıp, Alınmadığına dair bir takım bulgu ve tespitler elde etmiştir.

Komitemiz yangına müdahale edilirken yangın yönetiminin çok fazla bir konu olduğu, ilçelere kurulan kriz masasının başında kaymakam bulunduğu ve olay yerindeki kriz merkezlerinde Orman Dairesi Müdürlüğü’nün birinci dereceden sorumlu olduğu bulgularını elde ederken, dairenin özellikle yangınları önleyici faaliyetler bağlamında zafiyetleri olduğu tespitinde bulunmuştur.

Komitemiz geçtiğimiz 20 yıl içinde 1083 tane yangın çıktığı; bunların 16 tanesinin yıldırım düşmesi sonucu gerçekleştiği, 46 tanesinin kasıtlı olarak çıkarıldığı ve 139 tanesinin ise çıkış kaynağının bilinmediği bilgisini edinmiştir.

Ekipler yetersiz, teçhizat eksik

Komitemiz yangına müdahale eden ekiplerin yetersiz olduğunu ve bu ekiplerin tümünde de araç ve teknik teçhizat eksikliği olduğunu ve tam teşekküllü itfaiye aracı olmadığından dolayı orman ya da arazi şartlarında istenildiği gibi hareket edilemediğinden yangınlara müdahale esnasında çok büyük sıkıntılar yaşandığını tespit etmiştir.

2016 yılında Başbakanlık ve Sivil Savunma Başkanlığı’nın girişimleriyle Başbakanlık Afet ve Acil Durum Yönetimi Koordinasyon Komitesi kurulduğu, yangınlara müdahale eden ilgili tüm kurum temsilcilerinin bu komitede yer aldığı ve bu komitenin esas görevinin doğal afetlerde sorumlu kurum ve kuruluşların sorumluluklarını belirtmek olduğu bilgileri edinilmiştir.

Yetki karmaşası yaşandı

Afet Acil Durum Yönetimi Koordinasyon Komitesi’nin kurumsallaşmamasına bağlı olarak zaman zaman yangın söndürme esnasında yetki karmaşası yaşandığı tespit edilmiştir.

Komitemiz, Orman Dairesi teşkilat kadrolarında yangın mühendisi kadrosunun bulunmadığını, yangınların söndürülmesine ilişkin faaliyetlerin geçici memurlar tarafından yürütüldüğü, dolayısıyla da kendilerine yasada öngörülen görev, yetki ve sorumlulukların yüklenemediği tespitinde bulunmuştur.

Egzozlardan çıkan kıvılcım

Komitemiz, arazilerde çalışan iş ve tarım araçlarının egzozlarından çıkan kıvılcımların otları tutuşturup yangın çıkarabildikleri, bu durumun önlenmesi amacıyla araçların temizliğinin düzenli aralıklarla yapılması, ayrıca egzoz kısımlarına susturucu takılması ve yangın riskini azaltacak bir şekilde dizayn edilmesinin gerektiği tespitlerini elde etmiştir.

 Komitemiz, pandemi dolayısıyla kamu hizmetlerinde meydana gelen aksaklıklar arasında yangın söndürme ekiplerinin zamanında oluşturulmasının da yer aldığı, geçtiğimiz yıl meydana gelen yangınların hem tespiti, hem de bu nedenle zafiyet yaşandığı tespitinde bulunmuştur.

Araçların sahiplerinin zararları tazmin edilmiyor

Komitemiz, ormanlarda sürekli olarak yer alan ve yangın söndürme faaliyetlerine katılan personelin yangın söndürme ihtimalinin yüksek olduğu her noktayı bilmesinden ötürü nasıl organize olacağına ilişkin planın önceden hazırlanmış olması gerektiği tespitinde bulunmuştur.

Komitemiz, geçtiğimiz yıl ülkemizde çıkan orman yangınının telafisi ile ilgili çalışmaların henüz tamamlanmadığını, yeniden dikilmiş olması gereken 300 bin fidan hedefinin henüz yaklaşık yüzde 25’nin gerçekleştiğini ve yangın sahasındaki temizlik faaliyetlerinin hâlâ devam ettiğini tespit etmiştir.

Komitemiz, yangınlara müdahale amacıyla özel ve tüzel kişilerden temin edilen araçlarda meydana gelen hasarların telafisi konusunda ciddi sıkıntıların yaşandığı tespitinde bulunmuş ve yangına müdahalede kullanılan bu araçların sahiplerinin zararlarının tazmin edilmediği bilgisini almıştır.

Bu bilgi doğrultusunda komitemiz, tazmin edilmeyen araçların bir sonraki olası yangında kullanılamayacağı ya da sahiplerinin kullanıma verme konusunda isteksiz olabileceği tespiti yapıldı.

Ağaçlandırma ilkel yolla yapılıyor

banner134
Komitemiz, ülkemizde ağaçlandırmanın ilkel yollarla yapıldığı, dozerle sürülerek yapılan ekimin yağış azlığı nedeniyle olumlu sonuç vermediği ve yeşillendirme çalışmalarının yavaş seyrettiği bilgisini almıştır. Ülkemizin de kurak iklim kuşağında yer almasından dolayı dikilen fidanlardan çok azının tuttuğu, bunun da yeşillendirme şartında ciddi bir engel teşkil ettiği tespit edilmiştir.

Komitemiz, yangın söndürme helikopterinin, Türkiye Cumhuriyeti’ndeki ihalenin tamamlanması akabinde ülkemize ulaştırılacağı, ayrıca ülkemizde devletimiz uhdesinde 5 adet yangın izleme makinesinin mevcut olduğu bilgilerini edinmiştir.

Ayrıca belirtilen kameralardan birinin Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti komuta merkezinde, diğerinin ise Türkiye Orman Genel Müdürlüğü’nde takip edildiği bilgisi edinilmiştir.

Ülkemizde halihazırda on iki adet yangın gözetleme kulesinin bulunduğu, ancak orada yürütülen hizmetin günün her saatinde devam eder nitelikte olmasındandolayı personel görevlendirmede bir takım zorluklar yaşanabildiği bilgisi edinilmiştir.

Komitemiz, Türkiye Cumhuriyeti’nde dört adet İnsansız Hava Aracı (İHA) bulunduğu ve bunlardan iki tanesinin ülkemizdeki ormanları gözetlemek suretiyle Orman Dairesi Müdürlüğü’ne sürekli olarak bilgi akışı sağlama yoluyla, daire ile koordinasyon içerisinde olduğu; ayrıca İHA’ların eksiksiz görüş alanına da sahip olduğu bilgilerini edinmiştir.

Yangın hazır kuvvet ekibi yüksek performans gösteriyor

Komitemiz, ülkede orman yangınlarında kullanılmak üzere 14 tane arozöz, 7 tane tanker, 7 tane römorkör, 10 tane ilk müdahale amacı, 7 tane dozer, 2 tane TIR, 4 tane kepçe, 3 tane greyder ve 6 tane kamyon bulunduğu bilgisini almıştır.

Yangın hazır kuvvet ekibinin her geçen yıl daha yüksek bir performans göstererek çalıştığı bilgisini alan komitemiz, bu ekibin eğitim alanında Sivil Savunma Teşkilatı Başkanlığı ve itfaiye ile de bir program dahilinde koordineli çalıştığı tespitinde bulunmuştur.”

Yangın Protokolü hazırlanmalı

Komitenin değerlendirmesi, tavsiyeleri ve vardığı sonuç şöyle:

“Komitemiz, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde 1995 yılında meydana gelen Beşparmak Dağları yangınından sonra günümüze kadar meydana gelen yangınlar değerlendirildiğinde, alınan önlemlerin artırılması ve herhangi bir ihmale fırsat vermemek için ivedilikle bir Yangın Protokolü’nün hazırlanarak hayata geçirilmesi gerektiğini saptamıştır.

Komitemiz, orman yangınlarına erken müdahale edebilme ve yangınların önlenmesi yönünde gerekli kapasitenin ve kurumlar arası koordinasyonun sağlanması gerektiği hususunda hemfikir olup, Başbakanlık tarafından çıkarılan yangın yönetmelikleri ile uygulanmakta olan yetersiz olduğu kanaatine varıp, tüm yangın tipleriyle ilgili yasal bir düzenlemenin bir an önce hazırlanması ve hayata geçirilmesi gerektiğini ortaya koymuştur.

Komitemiz, orman yangınlarında birinci derece sorumlu bulunan Orman Dairesi’ndeki işleyişin yeniden ele alınarak yangın protokolünün hazırlanması, hiyerarşik düzenin sağlanması ve Tarım ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı’nın orman yangınlarına karşı daha duyarlı bir yaklaşım geliştirmesi gerektiği kanaatine varmıştır.

Orman Dairesi teşkilat kadrosunda iyileştirme şart

Komitemiz, Orman Dairesi’nin teşkilat kadrolarında iyileştirme yapılması ve kadrolara yangın mühendisi eklenmesi gerektiğini, ayrıca Türkiye Cumhuriyeti Orman Genel Müdürlüğü ile yapılan protokollerin devam ettirilmesi ve orman yangınları ile ilgili personel eğitimlerinin sürekliliğinin sağlanması tavsiye edilmiştir.

Komitemiz, Cumhuriyet Meclisi çatısı altında oluşturulan Çevre Komitesi’nin bir an önce faaliyete geçmesi, çevre ve ormanlarla ilgili yasal düzenlemelerde öngörülen cezaların günümüz koşullarına göre tekrardan ele alınarak revize edilmesi gerektiğine vurgu yapmıştır.

Komitemiz, her an yangın çıkabileceği ihtimalini göz önünde bulundurarak hazırlıklı olma konusunda idarece hiç zafiyet gösterilmemesi gerektiğine kanaat getirerek, devletin bu hususta acil durum planlarına sahip olmasının elzem olduğu, yangın önleme ve söndürme faaliyetlerinin de mutlak surette ertelenemez hizmetler arasında yer alması gerektiği sonucuna varmıştır.

Komitemiz, yangınların söndürülmesi hususunda alınması gereken en büyük tedbirlerden birinin toplumun alacağı yangınların çıkmasını engellemeye yönelik tedbirler olduğu önemle değinmeyi gerekli görmüştür. Bu çerçevede komitemiz yangınlar konusunda eğitime sahip ve çevre bilinci olan bireylerden oluşan bir sistemin yaratılması gerekliliğini de önemle vurgulamaktadır.

Cezalar artırılmalı

Komitemiz, yangına sebebiyet veren kişiler açısından caydırıcı nitelikte olabilecek cezaların getirilmesi veya yürürlükteki cezaların caydırıcı düzeye gelebilecek şekilde artırılması gerektiği sonucuna varmıştır.

Komitemiz, yangınların engellenmesi ve yönetimde günümüz teknolojik gelişmelerinden yararlanılarak erken uyarı sisteminin devreye girmesi gerektiğine, bunun yanında ilgili kurum ve kuruluşlardaki teknik kişilerin bir araya gelerek bu sistemin nasıl çalışacağı, gerekli ekipmanın nasıl sağlanacağı gibi konuları değerlendirebileceğine ve bürokratik bir engel olmadan gerekli bütçenin nasıl sağlanacağı konusunda fikir belirtileceğine vurgu yapmıştır.

Komitemiz, edinmiş olduğu bilgi ve belgeler ışığında, orman yangınlarına erken müdahale etmek amacıyla bir an önce bir koordinasyon merkezi kurulmasının önemine değinmiştir.

Komitemiz, devamla, bu merkezin yangınlar konusunda sorumluluk taşıyan kurumlar arasında gerekli koordinasyonu sağlayarak, var olan yetki karmaşasına bir son verilmesi gerektiği sonucuna varmıştır. Böylelikle yangınların yönetimi sırasında yangın söndürme operasyonu için verilecek talimatların yerinde ve doğru tarafları hedef alarak verilmesinin sağlanması gerektiğini değerlendirmiştir.

Ekipmanlar eksiksiz olmalı

Komitemiz yangınlara müdahale eden ekip ve ekipmanlarının tam ve eksiksiz olması gerektiğini, teknolojiyi kullanacak ekiplerin iyi bir donanıma sahip olması gerektiği ayrıca yangına müdahale eden araçların günümüz teknolojik koşullarına uygun olması gerektiği sonucuna varmıştır.

Komitemiz orman yangınlarıyla ilgili kurum olan Orman Dairesi Müdürlüğü, Karayolları Dairesi, Kıbrıs Türk Elektrik Kurumu ve belediyelerin görevlerini zamanında yerine getirmesi gerektiğini tavsiye etmiş ve özellikle anayol ve yol kenarlarının temizliğinin aksatılmaması hususunda önemini vurgulamıştır. Arazi ve orman sahası bölgelerinde, arpa, buğday veya benzeri ekim yapılırken yola ve orman sahasına sıfır noktasına kadar ekim yapılmasının engellenmesi gerektiğini belirten komitemiz, ayrıca çöplük içerisinde bulunan kâğıt parçalarının rüzgâr vasıtasıyla yangın başlatabilecek bir unsur olarak değerlendirilebileceğinden çöplüklerin yakılmaması ve yanmasını önleyecek tedbirlerinin alınması gerektiğine de vurgu yapmıştır.

Komitemiz, ülkemizin günlük risk haritasının çıkarılması hususunun önemine değinerek, yangın riski olan bölgelere yangın uyarı rehberi konması suretiyle renk kodları vasıtasıyla yangın riski konusunda vatandaşa bilgi verilmesi gerektiği sonucuna varmıştır.”

YORUM EKLE
SIRADAKİ HABER

banner111

banner34

banner75