“Kültürümüz sadece nostaljik öğe olmamalı, her zaman yaşamalı”

Şifa Alçıcıoğlu, nenesi Şifa Sofu’nun anlattıklarından ilham alarak kaleme aldığı Kıbrıs kültürünü anlatan yazılarını, “Nenemin Deyişiynan” adlı kitapta topladı

“Kültürümüz sadece nostaljik öğe olmamalı, her zaman yaşamalı”
  • 07 Kasım 2018, Çarşamba 16:47

Aliye ÖZENCİ


7’den 70’e tüm insanları etkisi altına alan teknoloji, bugün insanlar arası iletişim yok olmasında büyük rol oynuyor.


Örneğin, bayramlarda sevdiklerimizi, büyüklerimizi ziyaret etmek yerine sosyal medya üzerinden kutlama mesajları göndermeyi tercih eder olduk. Hal böyle olunca da çocuklar sokağa çıkmak yerine anne babaları gibi teknolojiye ayak uydurup, kendilerine bu küçük ekranlarda yeni bir dünya yarattı.


Bu yaşayış şekli de günden güne kendi kültürümüzü unutmamıza neden oluyor.


Bugün insanoğlunun yeniliklere erken zamanda adapte olmasına şahitlik ederken, bir kültürün yok olmasını da görmezden geliyoruz.


Şifa Alçıcıoğlu, işte tam bu acı gerçeğe parmak basan yazılar kaleme aldı… Unutulan, unutulmaya yüz tutan Kıbrıs kültürümüzü yeniden hatırlatmak için kolları sıvadı.


“Kültürümüz sadece nostaljik bir öğe olmamalı, her zaman yaşamalı” diyen Alçıcıoğlu, kültürümüzü gelecek nesillere akatarmanın en büyük sorumluluğumuz olduğunu vurguladı. Argasdi dergisinde yazılar yazan Şifa Alçıcıoğlu, geçtiğimiz eylül ayında da bu makalelerini “Nenemin Deyişiynan” adlı kitabında topladı.


Kitabı okuduğumda Şifa nenenin nasıl bir kadın olduğunu gördüm, yaşadıklarını dinledim sanki… Güçlü ve cesur bir kadın vardı karşımda…


Kitap, Kıbrıs kültürünü, geçmişte yaşanılan mutlu günleri anlatarak, okuyucuyu geçmişin güzelliklerine götürüyor. Ama ne yazık ki, kültürümüzün de günden güne yok olduğu, hatta unutulduğu acı gerçeğiyle de yüzleştiriyor.


Şifa Alçıcıoğlu, “O dönemleri yaşayanların ‘evet bu böyleydi’, yaşamayanların ise ‘gerçekten böyle miydi?’, diyeceği bir kitap oldu” dedi.


Argasdi yayınlarından çıkan kitap, okuyucuyu çok uzaklara götürecek. “Nenemin Deyişiynan” adlı eser, Mehmet Altuner ve Mustafa Korkut’un arşivinden eski Kıbrıs fotoğraflarıyla da zenginleştirildi.


Yayına hazırlanmasında emeği geçen, Aziz Güven ve Nazen Şansal’ın üstlendiği kitabın kapak ve sayfa tasarımı Mustafa Batak ve Erkal Tülek’e ait. 112 sayfa olan eser, Argasdi Yayınları’nın da dördüncü kitabı.


Alçıcıoğlu, “Nenemin Deyişiynan” kitabını 10 Kasım, cumartesi saat 15.00’te Lefkoşa Tango Cafe’de nenesi Şifa Sofu’yla birlikte tanıtacak.

 

“Bizim evde kültürel değerler hiç bitmezdi”

 


Şifa Alçıcıoğlu, 1983 Lefkoşa doğumlu.


2005 yılından bu yana ilkokul öğretmeni olarak görev yapan Alçıcıoğlu, Baraka Kültür Merkezi’nde 10 yılı aşkın süre boyunca amatör tiyatro oyunculuğunu deneyimledi. Alçıcıoğlu, yazar, sanatı ve kültürü içinde barındıran, aynı zamanda ülke sorunları ve toplumsal konular hakkında fikir beyan eden Argasdi dergisinin editöryal işlerinin yapıldığı Hammaliye Kurulu’nda çalışıyor. Alçıcıoğlu, ayrıca Baraka yaz kurslarında ve Kadın Eğitimi Kolektifi’nde de gönüllü eğitmenlik yapıyor.


Alçıcıoğlu, 2012’den bugüne kadar 3 ayda bir çıkan Argasdi dergisinde kültür yazıları yazmaya başlama sürecini şöyle anlattı:


“Bu yola nerden ve nasıl başlayacağımı bilmiyordum. Halbuki beni, kitapta da bahsettiğim gibi nenem Şifa büyüttü ve bizim evde kültürel değerler hiç bitmezdi. Yalancı dolma zamanı asmadan yapraklar toplanır, nor zamanı nor yapılırdı. Ben bu kültürü yaşayarak büyüdüm.


Arkadaşımla sohbet ederken kendisine çocuk yaşta öğrendiğim “Minallayalar”ı anlattım. Beni şaşkınlıkla dinledi.


Kıbrıs’a has çiftçilerin Ağustos ayında havaya bakarak o yılın yağışlımı yoksa kurak mı geçecek diye hesapladıkları zamandı.  O da bana bu konuyu yazmam gerektiğini, çünkü kendisinin bilmediği gibi birçok insanın da bu konuda bilgi sahibi olmadığını söyledi. Ne yazık ki kültür dendiği zaman sadece “halk dansları” akıllara geliyor. Halbuki kültür yemek yeyişimizden, tutunda yaşayış biçimlerinin hepsidir. Ben de kültürümüzü tanıtmak ve yaşatmak için yazmam gerektiğine karar verdim”.

 

Kitabın içeriği

 


Kolektif bir çalışma olan Argasdi dergisinde çıkan kültürel yazılar, okuyucu tarafından yoğun ilgi ve beğeni topladı.


“Söz uçar yazı kalır” sözüyle yola çıkan ekip, Alçıcıoğlu’nun kaleme aldığı yazıların, kitaplaştırılması yönünde hemfikir olur.


Proje olarak sunulan “Nenemin Deyişiynan” güzel sanatlarla ilgili Derneklere Yardım Tüzüğü kapsamında Kültür Dairesi’nden alınan maddi katkıyla basıldı.


Alçıcıoğlu, kitabın nenesinin ağzından dinledikleriyle şekillendiği söyleyerek okuyucunun kitapta neler bulacağını anlattı.


“Kitap, 1900’ün başlarından 1950’li yıllara kadar yaşanılanların kültürel yansımasıdır. Çocuk oyunlarımızdan ovalarımızda yetişen yabani bitkilere, özgür Kıbrıs eşeklerinin tarihinden goncoloz hikayelerine, değişen ölçü birimlerinden kaybolan mesleklere kadar çok çeşitli temalar yer alıyor.


Masallar, bayramlar, sözcüklerimiz, unutulan meslekler, değişen ölçü birimleri sinema, 30’lu yıllarında tren yolu, kendi yıllarımıza ait olan merak ettiğim konuları da araştırdım. Ve daha birçok konu ana başlıklar altında anlattım”.

 

“Nenem Şifa”

 


Kitabın kahramanı olan nene Şifa Sofu, KKTC kimliğinde 1929, İngiliz kimliğinde ise 1930 doğumlu olarak kayıtlı. Kendisinin iddiası ise 1930 doğumlu olduğu.


Alçıcıoğlu nenesini, “Zor bir yaşamı oldu. Eşini erken yaşta kaybetti bir tek oğlu olan babamla kaldı ve ona sımsıkı sarıldı. Engelli bir kardeşi vardı. Kurumanastır’da (Çukurova) onlara baktı ve ben doğduğum zaman bize yerleşti. Babam rahmetli olunca da bizle yaşamaya devam etti” şeklinde anlattı.

 

Kitap tasarımı ve ismi

 


Alçıcıoğlu, kitabın isminin basım aşamasına gelindiğinde tesadüf eseri ortaya çıktığını anlattı:


“Öyle bir isim seçmeliydik ki; bizim kültürümüze vurgu yapsın. Arkadaşımla sohbet ederken ‘nenemin deyişiyle bu da böyledir’ cümlesi bende bir etkileşim yarattı ve işte aradığım isim bu dedim. Kıbrıs kültürü üzerine yazılar başlığını da ekledik”.


Kitabın kapak fotoğrafını Alçıcıoğlu’nun annesi çekti. Kitabın hikayesi ise şöyle:


“Kapakta görüldüğü gibi nenem Şifa ve yeğenim molehiya ayıklıyor. Ayıkladığı molehiyanın ucu yeşilden küçük kıza gidip renkleniyor. Bunun sebebi de kültürün aslında geçmişten gelecek nesillere aktarımını betimleyen bir sahne oldu. Temennimizde nenelerden torunlara torunlardan onların çocuklarına kültürün yayılıp gelişmesi”.

 

“Kültür yaşayarak öğrenilir”

 


Alçıcıoğlu, nenesi ve küçük yeğeniyle birlikte aralarında geçen bir sohbeti de şöyle aktardı:


“Herşey değiştiği gibi dil de değişiyor. Basın yayın organlarında düzgün Türkçe kullanımı yeni nesli de etkiliyor.


Birkaç sene önce nenem yeğenime ‘gadehi’ getir dedi. Bizim ufaklık ise neneme ‘-o nedir’ diye sordu. Ve bunun üzerine nenemi düzeltme ihtiyacı hissederek ‘nene sen yanlış bilin o bardak’ dedi.


Yeni neslin bilmediği ve yabancı olduğu kelimelerin yeniden gün yüzüne çıkması ve hatırlanması gerektiği konusunda bende bir uyanış oldu.  Kültür yaşayan bir şey o yaşayışı değişimi birlikte görmek lazım. Kültürlerin bir birini beslemesi lazım. Bu şekilde kültür korunabilir”.


Özellikle ailelere ve okullara çok büyük görevler düştüğünü vurgulayan Alçıcıoğlu, “ama tabii ki kültürü yazarak okuyarak değil, yaşarak öğrenmek lazım” dedi.

Beğendim 0 Muhteşem 1 Haha 0 İnanılmaz 0 Üzgün 0 Kızgın 0

SEN DE DÜŞÜNCELERİNİ PAYLAŞ!

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


yükleniyor

BU HABERİ OKUYANLAR BUNLARI DA OKUDU

YAZARLAR

tümü
    Takımlar O G B M Av P
1 MAĞUSA TÜRK GÜCÜ 12 10 1 1 17 31
2 YENİCAMİ AK 12 9 2 1 18 29
3 DOĞAN TÜRK BİRLİĞİ SK 12 7 0 5 9 21
4 CİHANGİR GSK 12 6 3 3 2 21
5 TÜRK OCAĞI LİMASOL 12 6 2 4 9 20
6 MERİT ALSANCAK YEŞİLOVA SK 12 6 2 4 1 20
7 GÖNYELİ SK 12 6 1 5 4 19
8 BAF ÜLKÜ YURDU 12 5 3 4 8 18
9 LEFKE TSK 12 5 3 4 0 18
10 ÇETİNKAYA TSK 12 5 3 4 0 18
11 KÜÇÜK KAYMAKLI TSK 12 2 7 3 -10 13
12 GENÇLİK GÜCÜ TSK 12 2 4 6 -8 10
13 BİNATLI YSK 12 3 1 8 -10 10
14 GİRNE HALK EVİ 12 2 1 9 -9 7
15 ESENTEPE KKSK 12 2 1 9 -15 7
16 L. GENÇLER BİRLİĞİ SK 12 1 4 7 -16 7
yukarı çık