• 29 Kasım 2017, Çarşamba 8:54
AhmetTOLGAY

Ahmet TOLGAY

Merhum’un evrak-ı metrukesinden / “Enflasyon” dediğimiz…

RİFAT REİS’TEN ESKİ LEFKOŞA: Onu anmaya devam…1960’lı yılların vurgun yemiş, kuşatma alındaki kasvetli Lefkoşa’sına hadi ondan bir selam gönderelim… Nice kadim kültürden arta kalan bu antik kentin birkaç karanlık mahallesinde kum torbalı mevzilerden ve salaş meyhanelerden başka gidecek yerleri yoktu o yıllarda gençlerin...

Toplumsal bir hüzünle toprağa verdiğimiz hukuk camiamızın sevilen ismi Rifat Reis’in evrak-ı metrukesi arasında kalan şu dizeler bakın o günlerin Lefkoşa hallerini nasıl anlatır:

“Lefkoşa Sokakları (1965 – 1966) Kadınsız yaşantımızın fahişe çığlıklarında / Bir akşam senle ben / Lefkoşa’nın daracık sokaklarında… / Yağmur yağarken / Önce Yediler’de Dilber Abla’da / Az sonra Asmaaltı’nda Zarif Abla’da / Sonra Yurtbar’da Mustafa Dayı’da / En son  Ayluga’da Sağır’da… / İçip içip gecenin en karanlık saatlerinde / Kuruçeşme’de bir kadının / Sıcak yalnızlığına sığınıp / Ağlamalıyız… / Kana kana ağlamalıyız / Yalnızlığımıza…”

*             *             *

“ENFLASYON” DEDİĞİMİZ: Bize fazlasıyla yansıyan Türkiye’deki enflasyon ikili rakamların içinde ilerliyor. Resmi ağızlara göre şimdilik durum yüzde 12 imiş… Enflasyonun gayri resmi rakamsal etkisini ise dar gelirli halk iliklerine dek duymakta.  Ekonomistler gerek Türkiye’de, gerekse Türkiye hapşırsa zatürre olan KKTC’de 2018’in yüksek enflasyon yüzünden son derece bunalımlı geçeceğine vurgu yapıyorlar.

Madem ki konumuz enflasyon dilerseniz tarihin kaydettiği en yüksek enflasyonlara bir bakalım… Ve Tanrı’nın bizi beterinden korumasını dileyelim…

En yüksek aylık enflasyon oranlarından birini 1923’ün Ekim ayında yüzde 29 bin 500 ile Almanya yaşamıştı. Almanya’nın Weimar Cumhuriyeti döneminin son yıllarında karşılaştığı en büyük sorunlardan biri, bu hiper enflasyon olayıydı. Ekonomik felaket günlük yüzde 20.9’luk bir orana denk geliyordu. Ülkede fiyatlar her 3 gündebir  ikiye katlanıyordu. O korkunç enflasyon Weimar Cumhuriyeti’nin de sonunu getirdi.

Bir örnek: 1919’da “Bild” gazetesi 0.30 Reinchmark idi. 1922’de gazetenin fiyatı 2 milyon Mark oldu. Bara gidenler dört bira içecekse, dördünü birden satın alıyordu. Çünkü birinci birayı içip ikinciyi sipariş verdiğinde fiyat artıyordu.

1946’da aylık enflasyon Macaristan’da yüzde 13,600,000,000,000,000’e; yani 13 kentilyon 600 katrilyona yükseldi. Fiyatlar her 15saatte bir ikiye katlanıyordu. 1946’nın ilk yarısında Macaristan’ın tedavüldeki en yüksek parası 100 kentilyon Macaristan Pengosu idi. 1944’te Macaristan’da en değerli para birimi ise 1,000 Pengo idi. Bu ülkede enflasyonun rekor kırdığı dönemde günlük enflasyon yüzde 195 seviyesindeydi.

1994 Haziran’ında Yugoslavya’da aylık enflasyon oranı yüzde 313 milyona tırmandı. Fiyatlar her 34 saatte bir ikiye katlanıyordu. Bu durum günlük enflasyonun yüzde 64.6 olduğu anlamına geliyordu.

Yunanistan, en büyük enflasyon felaketini 1944’deki Alman işgalinden sonra  yaşamıştı.  Yunanlıların ülkelerini geri almalarından sonra fiyatlar bir ay içinde yüzde 13 bin 800’e katlanmıştı.

Kasım 2008’de Zimbabve’de enflasyon yüzde 79 milyon 600’e fırladı.

Fiyatlar her 24saatte bir ikiye katlanıyordu.

Enflasyonun tek bir ilacı vardır: Üretmek ve üretimden kazanmak…


MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


YAZARLAR

tümü
    Takımlar O G B M Av P
1 BAF ÜLKÜ YURDU 0 0 0 0 0 0
2 BİNATLI YSK 0 0 0 0 0 0
3 CİHANGİR GSK 0 0 0 0 0 0
4 ÇETİNKAYA TSK 0 0 0 0 0 0
5 DOĞAN TÜRK BİRLİĞİ SK 0 0 0 0 0 0
6 ESENTEPE KKSK 0 0 0 0 0 0
7 GENÇLİK GÜCÜ TSK 0 0 0 0 0 0
8 GİRNE HALK EVİ 0 0 0 0 0 0
9 GÖNYELİ SK 0 0 0 0 0 0
10 KÜÇÜK KAYMAKLI TSK 0 0 0 0 0 0
11 L. GENÇLER BİRLİĞİ SK 0 0 0 0 0 0
12 LEFKE TSK 0 0 0 0 0 0
13 MAĞUSA TÜRK GÜCÜ 0 0 0 0 0 0
14 MERİT ALSANCAK YEŞİLOVA SK 0 0 0 0 0 0
15 TÜRK OCAĞI LİMASOL 0 0 0 0 0 0
16 YENİCAMİ AK 0 0 0 0 0 0
yukarı çık