• 13 Nisan 2018, Cuma 8:26
AliBATURAY

Ali BATURAY

Geçmişten ders almadan geçmişseverlik anlamsızdır

Nostalji hem iyidir hem de kötü… Nostaljiyi iki anlamıyla ele alabiliriz; birincisi geçmişte kalan güzelliklere olan özlem duygusu ve bu duygunun baskın bir duruma gelmesidir. İkincisi ise değişime karşı duyulan korku sonucu geçmişe sığınma duygusudur. İki manası benzer gibi görünse de aslında aralarında bazı nüanslar vardır.

Evet, geçmişte kalan güzelliklere olan özlem duygusu ve bu duygunun baskın bir duruma gelmesi önemlidir, çünkü kişilerin, toplumun özünden kopmamasına, köklerine, bağlarına sahip çıkmasına, değerlerini kaybetmemesine katkı sağlar.  Toplumlar elbette çağın gereklerine uyum sağlamalıdır, gelişmelerden uzak kalmamalıdır ama onu var eden değerlerini de yok saymamalı, onları erozyona uğratmamalıdır. Bu söylediğim, bazı tatlı/ olumlu geleneklerden tutun da evlerimiz, şehirlerimiz, tarihi eserlerimiz ve daha bizi biz yapan onlarca değerimiz için geçerlidir.

Dünyanın birçok ülkesinde o bireyleri var eden değerlere sıkı bağlılık vardır ve onları korumak için çaba sarf edilir. Bu sahip olma sorumluluğu, hayvanları, bitkileri korumaya kadar varır. Hatta artık yalnızca endemik bitkiler ve hayvanlar değil, genel bir korumacılık vardır. Hem kendi ülkesi için hem de küresel değer olarak korumacılık ön plana çıkar…

Toplumlar tarihsel zenginliklerini, hem toplumu birbirine bağlı tutmak, günümüz popüler/ tüketim anlayışından, bireysellikten birazcık olsun uzaklaştırmak için kullanır, hem de turizm değerine dönüştürür. Toplumsal değer her zaman için bir tarihi eser olarak algılanmamalı, bazen ekonomik değerler, bazen dansınız, bazen şarkılarınız, yemekleriniz de bunun içindedir.

Tabii nostalji, ikinci anlamıyla yani “değişime karşı duyulan korku sonucu geçmişe sığınma duygusu” bazen tehlikeli oluyor, ilerlemeyi, çağdaş olmayı engelliyor, bu duygu istismar ediliyor ve eskinin aslında güzel olmayan yanlarına da tapmayı getiriyor, ki bu tehlikelidir. Toplumları var eden geçmişleri, onları bugünlere taşıdığını söylediği değerleri içinde mutlaka güzel olmayan, hem halkına hem dünyaya kötü izler bırakan, hatta yıllar sonra ülke yöneticilerinin, ataları adına özür dilemesini bile gerektirecek günahlar da vardır. İşte kimisinin günah gibi gördüğüne bazıları taparsa ve geçmişe dönmek isterse ki yakın zamanda, yakınımızda bunlara çokça tanık oluyoruz ki böyle nostalji korkutucudur. Evet biliyorum, nostalji ile korkunun aynı anda kullanılması pek hoşunuza gitmeyebilir ama tüm nostaljik beklentilerin sizinki kadar romantik olduğunu da zannetmeyin…

Peki daha masum görünen nostaljinin ilk anlamına, yani geçmişte kalan güzelliklere olan özlem duygusu ve bu duygunun baskın bir duruma gelmesi durumuna baktığımız zaman tehlike görmüyor muyuz? Var tabii ki… Evet masum gibi görünüyor ama bu duygu tam da Kıbrıslı Türklerin yaşadığı nostaljik duygudur. Hiçbir şey yapmadan yalnızca geçmişe özlem duyma… Bu da tehlikelidir, geçmişe ya da geçmişin güzelliklerine özlem duyuyorsan gereğini de yapman gerekir. Öyle her şeyini kaybetmiş, (af edersiniz ama bu kelimeyi kullanmak zorundayım, çünkü başka hiçbir anlam bu kadar anlatamaz) boka batmış durumdayken romantik geçmişseverlik bir fayda etmez. Zaten etrafını sarıp sarmalayan şeyler seni de kaptığında, içine aldığında nostalji yapacak halin bile kalmayacaktır.

Nostaljiye, “gündedün” de denilmektedir. Belki de gündedün bizi daha iyi anlatır… Yani bugünde dünü yaşamak, eski fotoğrafları sürekli ortaya çıkarmak ve sürekli anıları anlatmakla ya da onları sosyal medyada paylaşmakla bir yere varmamız mümkün değildir.

Bizler hep elimizdekini kaybettikten sonra akıl koyuyoruz. Bir zamanlar Lefkoşa surlar içini bırakıp, şehrin yeni yaratılan, sözde daha modern bölgelerine gidenler, şimdi eski evine, mahallesine dönüyor ya da dönmeye çalışıyor. Doğduğu, büyüdüğü, değerlerinin olduğu ve oralarda Kıbrıslı olduğunu ona hatırlatan her şeyi artık bırakmak istemiyor. Bugün birçok kişi yaşadığı bölgedeki yeşili korumaya çalışıyor, ya da yanı başına dikilmek istenen dev apartmanları engellemek için uğraşıyor… Birçok kişi tarih öncesinden günümüze kadar değişik çağların ve uygarlıkların kültür değerlerini temsil eden eser veya kalıntıların yer aldığı sit alanlarını kaptırmamak için mücadele veriyor. Birilerinin o arsız kazanma arzusu çünkü her şeyimizi alıp götürüyor.

Tabii ki bir de Kıbrıs Türk Hava Yolları (KTHY) nostaljisi yaşanıyor şu günlerde. Göz göre göre, ahmakça ve aptalca batırdığımız KTHY’yi arıyoruz, değerini hiç bilemediğimiz hava yollarımızı. Neden, çünkü zaten dışa açılması sorunlu olan bir toplum, hem istediği zaman istediği yere uçak bulamayacak hem de bulduğunda astronomik rakamlar ödeyecek. Kıbrıs’a uçan hava yolu şirketlerinin ufacık tehdidi bile ödümüzü patlatıyor. Evet, şimdi aklımız başımıza geldi…

KTHY’yi batıran kimden hesap soruldu? Kimseden tabii ki… Sanki hiç kimsenin sorumluluğu yok, kendi kendine battı…  Kimlerin nasıl batırdığına, kimlerin ne sözler verip de KTHY’yi geri getiremediğine bakmadan, KTHY’yi neden yüzdüremediğimizi, neden ayağa kaldıramadığımızı ve kimlerin şimdiki durumdan fayda sağladığını tahlil etmeden, bugün batan, belediyeler ve kurumlar karşısında halen akıl koymadığımızı görmeden, bugün hükümet temsilcilerinin bile “devlet battı” dediğini göz ardı ederek nostalji yaşamak anlamsızdır ve faydasızdır… Geçmişten ders almadan geçmişi sevmek ahmaklıktır…


MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


YAZARLAR

tümü
    Takımlar O G B M Av P
1 BAF ÜLKÜ YURDU 0 0 0 0 0 0
2 BİNATLI YSK 0 0 0 0 0 0
3 CİHANGİR GSK 0 0 0 0 0 0
4 ÇETİNKAYA TSK 0 0 0 0 0 0
5 DOĞAN TÜRK BİRLİĞİ SK 0 0 0 0 0 0
6 ESENTEPE KKSK 0 0 0 0 0 0
7 GENÇLİK GÜCÜ TSK 0 0 0 0 0 0
8 GİRNE HALK EVİ 0 0 0 0 0 0
9 GÖNYELİ SK 0 0 0 0 0 0
10 KÜÇÜK KAYMAKLI TSK 0 0 0 0 0 0
11 L. GENÇLER BİRLİĞİ SK 0 0 0 0 0 0
12 LEFKE TSK 0 0 0 0 0 0
13 MAĞUSA TÜRK GÜCÜ 0 0 0 0 0 0
14 MERİT ALSANCAK YEŞİLOVA SK 0 0 0 0 0 0
15 TÜRK OCAĞI LİMASOL 0 0 0 0 0 0
16 YENİCAMİ AK 0 0 0 0 0 0
yukarı çık