• 22 Mayıs 2017, Pazartesi 8:14
Av. HasanSÖZMENER

Av. Hasan SÖZMENER

Amaçlananın dışındaki suç

Geçen haftaki yazımda, suç ortaklığı konusunda yazmıştım. Bu yazımda yine bu konu üzerinde duracağım.

Birden fazla kişi, bir suç işlemeyi amaçlayarak hareket edebilirler. Örneğin, Ali ile Veli, kuyumcu olan Kaya’yı soymaya karar verirler ve Kaya’nın işyerine giderler. Kaya soyguna karşı çıkar ve Ali, Kaya’yı bıçaklayarak öldürür. Kaya’nın öldürülmesinden Ali’nin sorumlu olduğu kesin ancak, bu cinayet suçundan Veli da sorumlu tutulabilecek mi?

Düz mantıkla düşündüğümüzde, cinayeti işleyen Ali olduğuna göre, Veli, Ali’nin işlediği cinayetten sorumlu değildir neticesine varırız. Düz mantık bu neticeyi getirmekle birlikte, hukuk öyle dememektedir. Hukuk demektedir ki, ortaklaşa suç işlemek için hareket edenlerden bir tanesinin, amaçlananın dışında bir suç işlediği durumlarda, diğerleri, bu suçtan kolay kolay kurtulamaz. Hukuk, amaçlanan suçla, amaçlanın dışında işlenen suçlara bakmakta ve amaçlananın dışında işlenen suçu, amaçlanan suçun muhtemel bir neticesi olarak görmekte ise, tüm ortaklar, işlenen bu gibi bir suçtan sorumlu tutulmaktadır.

Örneğimizdeki olaya bir bakalım. Ali ile Veli, Kaya’yı soymak için yola çıkmışlar ve Kaya’nın işyerine gitmişlerdir. Soygun suçu nedir? Şiddet kullanarak veya şiddet tehdidinde bulunarak hırsızlık yapmaktır. Kaya, soyguna karşı çıkmış ve Ali de, onu bıçaklayarak öldürmüştür. Belki de bu cinayet, Veli’nin aklının ucundan dahi geçmemiştir. Belki de cinayet olacağını düşünseydi Veli bu işe kalkışmayacaktı. Amaçlanan suç soygun, amaçlanmayan suç cinayet. Soygun suçu şiddet içerdiğinden, cinayet, şiddet içeren suçun muhtemel bir neticesi olarak görülmektedir. Hukuk bunu böyle görmektedir. Hukuk bunu böyle gördüğüne göre, Veli, aklının ucundan dahi geçmemiş olan ve Ali tarafından işlenmiş olan cinayetten, Ali ile birlikte sorumlu tutulacaktır. Belki de Veli soygun suçunu yalnız işlemeye kalkmış olsa idi, Kaya’yı asla ve asla öldürmeyecekti. Hakikatler böyle olmakla birlikte Ali gibi bir adamı suç ortağı olarak seçmiş olan Veli, Ali’nin işlemiş olduğu son derece ağır bir suç olan cinayetten sorumlu tutulacaktır.

Veli ile, Kaya’ya karşı soygun suçu işlemek niyeti ile hareket etmekte olan Ali, ayni zamanda Kaya’ya karşı cinsel tecavüzde bulunmuş olsaydı, Ali, Veli’nin cinsel tecavüz suçundan sorumlu tutulmayacaktı. Niçin? Çünkü, cinsel tecavüz suçu, soygun suçunun muhtemel bir neticesi değildir.

Bir kişiyi suç işlemeye teşvik veya azmettirenle, suçu işleyen kişi arasında da benzeri bir durum vardır. Suçu işleyen, azmettirilen veya teşvik edilen suçu işlerken, başka bir suç işliyor. Bu başka suçtan dolayı, azmettirenin veya teşvik edenin sorumlu olup olmayacağı, işlenen bu başka suçun, işlenecek olan suçun, muhtemel bir neticesi olup olmadığına bakılacaktır. Örneğin, Fatma, Ayşe’yi, Cemaliye’yi dövmesi hususunda azmettirdi. Ayşe, Cemaliye’yi dövmek için, Cemaliye’nin evine gitti ancak onu evde bulamadı ve benzin dökerek, Cemaliye’nin evini yaktı. Fatma, Ayşe’nin işlemiş olduğu kundaklama (ateşe verme) suçundan sorumlu olmayacaktır. Çünkü işlenen suç, işlenecek olan suçun, muhtemel bir neticesi değildir. Halbuki Ayşe, Cemaliye’yi döverken, Cemaliye almış olduğu bir darbe neticesinde ölmüş olsaydı, Fatma, aslında amaçlamamış olduğu bu cinayetten, Ayşe ile birlikte sorumlu olacaktı.

Görülebileceği gibi, her türlü ortaklıkta, ortak seçimi son derece önem arz etmektedir. Arkadaş seçerken, eş seçerken, iş ortağı seçerken ve hatta suç ortağı seçerken dahi son derece dikkat ve özen gösterilmesi gerekir. İlgilidir değildir bilemiyorum ancak, son olarak yazmak istiyorum ki, birçok kötülüklerin insanların başına “özgürlük” anlayışlarından gelmekte olduğunu müşahede ediyorum. Bence özgürlük her aklına geleni yapmak değildir. Özgürlük, bir kişinin kendi kendisine hükmedebilme hak ve yeteneğine sahip olmasıdır. Bir de meziyet vardır. Suçluyu, suçlayanları suçlu görmek ve onlara savaş açmak meziyet değildir. Meziyet, suçluyu, suçlu kabul edip onu topluma kazandırmaya çalışmaktır. Maalesef ülkemizin en büyük sorunlarından birisi de meziyetsizliklerin haddinden fazla oluşudur.

 

 


MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


YAZARLAR

tümü
    Takımlar O G B M Av P
1 BAF ÜLKÜ YURDU 0 0 0 0 0 0
2 BİNATLI YSK 0 0 0 0 0 0
3 CİHANGİR GSK 0 0 0 0 0 0
4 ÇETİNKAYA TSK 0 0 0 0 0 0
5 DOĞAN TÜRK BİRLİĞİ SK 0 0 0 0 0 0
6 ESENTEPE KKSK 0 0 0 0 0 0
7 GENÇLİK GÜCÜ TSK 0 0 0 0 0 0
8 GİRNE HALK EVİ 0 0 0 0 0 0
9 GÖNYELİ SK 0 0 0 0 0 0
10 KÜÇÜK KAYMAKLI TSK 0 0 0 0 0 0
11 L. GENÇLER BİRLİĞİ SK 0 0 0 0 0 0
12 LEFKE TSK 0 0 0 0 0 0
13 MAĞUSA TÜRK GÜCÜ 0 0 0 0 0 0
14 MERİT ALSANCAK YEŞİLOVA SK 0 0 0 0 0 0
15 TÜRK OCAĞI LİMASOL 0 0 0 0 0 0
16 YENİCAMİ AK 0 0 0 0 0 0
yukarı çık