• 22 Mayıs 2017, Pazartesi 10:53
HaridFEDAİ

Harid FEDAİ

Siyaset Nedir? Adalar Ne Olacak?

Seyf

16 Şubat 1914

Pazartesi; Sayı: 95

 

Baş Makale:

                      Siyaset Nedir?

                   Adalar Ne Olacak?

(Geçen haftadan devam)

   İşte son hâdise-i siyasiyedeki (siyasi olaydaki) Devletler’in vaz’iyyetleri (durumları). Cihanı ağlatan mesâ’ibimiz (uğursuzluklarımız), dökülen hûnîn-i ma’sûmân (günahsız insanların dökülen kanları), âh ve elîmler (ağlamalar inlemeler), zâr-ı şu’ûnlar (âhlar-vahlar), mukaddes (kutsal) vatanın taksîmi (bölünmesi); her şey, her şey, diplomatları müte’essir etmedi. Belki onların âmâli (emelleri) hîz-ârâ-yı husûl bulduğu (beklenmeden gerçekleştiği) içün bu fecâyi (felâketler) onların nazarında (gözünde) birer muvaffakıyet (başarı) oldu kaldı.

   Her cihetden (bakımdan ) telâfî edemeyeceğimiz (gideremeyeceğimiz bu husrâna (kayıplara, zarar-ziyana) karşı hâlâ adâletden (doğruluktan) inhirâf (sapma), hâlâ muhâlif-i insaniyet (kararlar)!

   Devletler: Devlet-i ‘Aliyye’nin (Osmanlı Devleti’nin) mevcûdiyyet (varlık) ve haşmetinde (görkemliliğinde) olan menâfi ve mazarratını (kazançlarını ve kayıplarını) nazar-ı dikkate alarak (göz-önünde bulundurarak) ona göre vaz’iyyetler (tutumlar) aldılar. Anadolu’nun göbeğinde, mukaddes (kutsal) vatanın sînesinde (bağrında) birer gonca, tâc-ı saltanat üzerinde birer cevher olan Adalarımız, Bahr-ı Sefid’in (Akdeniz’in) ötesinde, berisine serpilmiş; Anadolu’ya karşı en küçük ve uzağından en büyük ve yakınına kadar olanlarının son derece ehemmiyeti, ehemmiyet-i mevki’iyye ve siyasiyyesi (yer ve siyasi önemi) olan Adalarımız içün ne tuhaf notalar veriyorlar, ne garib (tuhaf) efkârda (düşüncede) bulunuyorlar.

   Bir def’a düşünmeli: Geçen Yûnân muhârebesinde (savaşında) biz girdiğimiz yerlerden, hattâ bir karşısına kadar, çıktık, siyaset böyle icâb edermiş (gerekirmiş).

   Bu harbde (savaşta) ise Yûnân, bir fedâkârlığa mukâbil (karşılık) olmayarak aldığı Rumeli vilâyetlerimizden başka, Adaları da işgâl ediyor. Bizce hayat kadar ehemmiyetli (önemli) olan Adalarımız üzerinde hâkimiyetimizin (egemenliğimizin) takarrurunu (sürdürülmesini) iddia ettiğimiz halde siyâset-i Düveliye (Devletler’in siyaseti) bunu kabule yaklaşmayor. Ne yapalım? Osmanlı’nın işgal ettiği yerler tahliye edilir (boşaltılır), Salîb’in (Kızıl-Haç’ın) girdiği mahaller (yerler) zabdedilir. Hilâl’e karşı öyle evzâ-ı hâkimâne (egemen duruş) alan siyaset, Salşib (Kızılhaç) önünde, insaniyet (insanlık) karşısında boyun kırar kalır.

   Bu bâbdaki (konudaki) hukûkumuzu (haklarımızı) biz düşünmeli, biz tehiye edeceğimiz (oluşturacağımız) kuvvetle muhâfaza etmeliyiz (korumalıyız). Biz çalışalım, biz bunu te’mîn edebilecek kuvvetimizi bir ân evvel hazırlayalım. Gayret, sa’y edelim (çalışalım), muvaffakıyyât (başarılar) bizi karşılar.

                                                              --

Seyf

09 Mart 1914

Pazartesi; Sayı: 98

 

Ajans Royter’in Telgrafları

 

Rusya’da Ayyâşlık

   Rusya ehalisi arasında ayyâşlığın fevka’l-âde ta’ammüm etmesınden (yayılmasından) Rus unsurunun (bireylerinin) bozulmakta ve ahlâk ve bünyece (vücutca) maddî- ma’nevî zararlara uğramakda olduğu, Hükümetçe nazar-ı dikkate alınmış ve bu bâbda (konuda) birtakım tedâbire (önlemlere) müracaat olunmağa başlanmıştır.

   Bu tedâbîr (önlemler) cümlesinden (bakımından) olarak Çar, içkiye karşı olan nefretini göstermek içün, geçit resimlerinden sonra Hükümdâr’ın ordu şerefine bâde-nûş olması (içki içmesi) âdet-i kadîmesini (eski âdetini) ilğâ eylemiştir (kaldırmıştır.)

                                                            --

Lord Minto’nun Vefâtı

   Sâbık (eski) Hindistan vâlî-i umûmîsi (genel vâlisi) Lord Minto, bir müddetten beri dûçâr olduğu (tutulduğu) hastalık neticesi olarak Londra’da vefat etmiştir.

                                                    --

İngiltere Parlamentosu’nda

Fevka’l-âde Bahriyye Büdcesi

   Bahriyye Nâzırı (Denizcilik Bakanı) Çorçil tarafından teklif olunan fevka’l-âde (olağan-üstü) bahriye (denizcilik) büdcesi Avam Kamarası’na tevdî edilmiştir (sunulmuştur.)

   İşbu fevka’l-âde (olağan-üstü) büdce mûcibince (uyarınca) taleb olunan (istenen) tahsîsât-ı munzame (ek-ödenek), Kanada’nın İngiltere donanmasına ihdâ etmekden (hediye vermekden) istinkâf ettiği (kaçındığı) üç drednot yerine İngiltere’ce serî’ân (gecikmeden) üç drednot inşâsı (yapımı) için sarf ve isti’mâl olunacaktır (harcanacaktır.)

   Kanada, ümid olunan mu’âveneti (yardımı) driğ ettiği (sakındığı) için 1916 senesi baharında İngiltere kuvve-i bahriyesi (deniz gücü), matlûb olan (beklenen) rüchân ve tefevvuku (üstünlüğü) kaybetmek tehlikesine ma’rûz bulunduğu cihetle (kaybetmek tehlikesiyle karşı karşıya bulunduğundan, Parlamento’dan serî’ân (hemen) tahsîlât-ı munzama (ek-ödenek) talebine (istemine) mecbûr olmuştur.

   Lâyiha (Teklif), Hükümet tarafından verilen îzâhât (açıklamalar) üzerine Meclis’ce kabul olunmuştur.

                                                --

Seyf

09 Mart 1914

Pazartesi; Sayı: 98

 

İngiliz Gazetelerinde Görülen Mutâlâât (Yorumlar)

 

EPİR’DE Harekât-ı İhtilâliyye

İ’lân-ı İstiklâl

   Şark (Doğu) hakkındaki karar-ı Düveli’nin (Devletler kararının) tekmîl (bütün) alâkadârânı (ilgilileri) memnun bırakmadığı birtakım ahvâl (haller) ve vekâyi (olaylar) ile tezâhür etmektedir (ortaya çıkmaktadır.)

   Cenûbî (Güney) Arnavudluk ahvâlinin gittikçe kesb-i vehâmet etmekde olduğu (kötüleştiği) te’eyyüd ediyor (belirleniyor).

   Epir Rumları’nın vekilleri (delegeleri) Ergeri’de ictimâ ederek (toplanarak) Yûnân Hükümeti’nin cenûbî (Güney) Arnavudluk Rumları’nı bilâ-kayd u şart (koşulsuz), Arnavudluk idaresine terk ve teslim etmek hakkındaki karar-ı Düveli’ye ittibâ etmesini (uymasını) şiddetli lisanla protesto etdiler.

   Epirliler, Yûnân Hükümeti’nin hiç değilse kendileri içün idârî bir muhtariyet istihsâline (sağlanmasına) çalışacağını ümid etmekte idiler.

   Yûnân’ın cevâbî notası, bütün bu ümidlerin inkisârına (kırılmasına / sebep olduğundan, Epirliler kendi başlarına harekâta (eylemlere) kıyam etmişlerdir (kalkışmışlardır). Birçok Rumlar ailelerini Yûnânistan’a göndererek, “Hürriyyet ve İstiklâl” uğrunda Arnavudlar’la mücâhede etmeğe (uğraşmaya) azmeylemişlerdir (karar vermişlerdir.)

   Atina’daki rü’esânın (önde gelenlerin) sabr ü te’ennî edilmesi (aceleye gelmemesi) hakkındaki nesâyihe (öğütlere) rağmen, Himara havalisindeki Epirliler, mahallî (yerli) Yûnân idaresini lağv ederek (ortadan kaldırarak) muhtariyet i’lân ve istiklâl (özgürlük) bayrağını rekz etmişlerdir (dikmişlerdir.)

   Atina Hükümeti’nin bu ahvâle karşı nasıl bir hatt u hareket ta’kib edeceği henüz mechüldür (belli olmamıştır.)

   Epir’den Atina’ya gelmiş olan hey’et-i murahhasa (delegeler), Epirliler’in metâlibini (isteklerini) Düvel-i Mu’azzama (Büyük Devletler) süferâsına (sefirlerine /elçilerine) arz etmişler ise de; Devletler’in cevabını beklemeden i’lân-ı istiklâl etmişlerdir (özgürlüklerini duyurmuşlardır.)

   Yûnân Hükümeti, Devletler’in kararına ittibâ’en (uygun olarak) Cenûbî (Güney) Arnavudluk’dan askerini çekmeğe mübâşeret edildiğini (başlandığını) Düvel-i Mu’azzama’ya (Büyük Devletler’e) ihbâr etmiştir.

                                                       --

Sırbistan’ın Zâyi’ât-ı Harbiyyesi (Savaş Kayıpları)

   Her iki Balkan muhârebesi (savaşı) esnasında Sırb ordusunun ne miktar zâyi’âtı (kayıpları) olduğu, Sırb Harbiyye Nâzırı (Savaş Bakanı) tarafından İskobçina Meclisi’nde beyan edilmiştir.

   Nâzır’ın (Bakan’ın) beyanatına göre Osmanlı – Sırb muhârebesinde (savaşında) Sırblılar’ın zâyi’âtı (kayıpları) 5 bin maktül (ölü) ve 18 bin mecrûh (yaralı) olduğu gibi; Sırb-Bulgar muhârebesinde de 8 bin maktul (ölü) ve 30 bin mecrûhtan (yaralıdan) ibarettir.

   Mecrûhların 3 bin kadarı mu’ahharen (sonradan) vefat ettiği gibi muhtelif hastalıklardan vefat edenlerin adedi 12 bine ve kolera vefeyâtı da (ölümleri de) 4,300 adedine bâliğ olmuştur (ulaşmıştır.)

   Bu hesaba göre Sırb ordusundan, her iki muhârebe / savaş) neticesinde (sonucunda) 32 bin kişi maktül olmuştur (öldürülmüştür).

                                                        --

 

Bulgar – Yunân Münâsebâtı (ilişkileri)

   Bükreş Mu’âhedesi (Anlaşması) mûcibince (uyarınca) Bulgar ve Yûnân Hükûmetleri arasında tarafeyn (her iki taraf) üserâsının (esirlerinin) tahliyesi (serbest bırakılması) üzerine münasebât-ı siyâsiyye (siyâsî ilişkiler) avdet edeceği (tekrarlanacağı) mukarrer (kararlaştırılmış) olduğu; ve Mu’ahede (Anlaşma) ahkâmına (kurallarına) tevfikan (bağlı olarak), Bulgarlar, tekmil (bütün) Yûnân üzerâsını (esirlerini) iâde eyledikleri halde, Yûnân Hükümeti Bulgar üzerâsını (esirlerini) adem-i tahliye (serbest bırakmama) hususunda ısrâr etmekde olduğundan, her iki hükûmetin münâsebât-ı siyâsiyyesi (siyasi ilişkileri) şimdiye kadar i’âde olunmamıştı (gerçekleşmemişti).

   Bu kere Yûnân Hükûmeti tekmîl (bütün) Bulgar esirlerini tahliye eylediğini (serbest bıraktığını) ve münâsebât-ı siyâsiyyenin (siyasi ilişkilerin) avdet etmesine (başlanmasına) iki hükûmet arasında bir mâni (engel) kalmadığını Sofya’daki Fransa Sefiri (Elçisi) vasıtasıyle Bulgar Hükûmeti’ne tebliğ eylediğinden (bildirdiğinden), her iki hükûmet yek-diğerlerinin (birbirlerinin) pây-i tahtlarına (baş-kentlerine) sefîrler (elçiler) i’zâm ederek (göndererek) münâsebât-ı siyâsiyyeyi (siyasî ilişkileri) tekrar te’sîse (başlatmağa) karar vermişlerdir.

                                                                                     --

General Savof’un Muhâkemesi

   İstanbulovist Nazar’ın icrâ-yı muhakemesi hakkında Sofya’da teşekkül etmiş olan mahkeme tarafından, Balkan muhârebâtında (savaşlarında) Bulgar ordusu Baş-Kumandanlığı vazîfesini îfâ etmiş olan General Savof dahi ithâm edilmiş olduğundan; el-yev (günümüzde) memâlik-i hâriciyyede (dış-ülkelerde) ikâmet etmekde olan General, bâ-celb-nâme mahkemeye dâvet olunmuştu.

   Bu kere General Savof tarafından Mahkeme Riyâseti’ne (Başkanlığı’na) vârid olan (ulaşan) istid’ada (dilekçede), General tedâvîye muhtaç bulunduğundan; Mahkemenin da’vetine, etibbânın (doktorların) tavsiyesi üzerine icâbet edemeyeceğini (katılamayacağını; ve muhâkemesinin üç ay sonraya te’hîri (ertelenmesi) lâzım geldiğini beyan etmiştir.

   Sofya’da bu muhâkemelerin neticesine sabırsızlıkla intizâr olunuyor (bekleniliyor.)

                                                               --

Seyf

09 Mart 1914

Pazartesi; Sayı: 98

 

Edebiyyât

 

Şâir-i Muhterem, Hazret-i Mîr-i Ekrem’in

Rûh-ı Kerîmine

 

Ey kıble-i arbâb-ı yakîn, ârif-i ekmel

Üstâd-ı Mübeccel!

 

Ey kişver-i fazl u hünerin, zât-ı necîbi

Kıymetli edîbi!

 

Ey şâ’ir-i pâkîze-siyer, zemzeme-pîrâ,

Şevk ü tarab-efzâ

 

Gaybübetin itdi beni nâkende vü ebkem

Ey sevgili Ekrem!

 

Olmakda idim, bir zemân eltâfına nâ’il

Mahsüd-ı emâsil!

 

“Şişli” de olup ni’met-i visâlin ile sîr-âb

Defa’âtle şeref-yâb

 

Yek zerre senin şükrüni îfâ müte’assir

Belki müte’azzir!

 

Şermende-i ihsânın olup bir nice müddet

Eyler idim avdet

 

“Hatırda durur sohbetinin lezzeti hâlâ

Ey fâzıl-ı yektâ!

 

Nâmenle dahi abd-ı hakıri edüp es’âd

Mahzûnını dil-şâd

 

Hayfâ ki tebâh oldı o ümmîd-i sa’âdet

Geldi dem-i hasret!

 

Sen Gülşen-i firdevsi makar eyledin ammâ

Ben dem’alar icrâ

 

Gülzâr-ı safâ içre ola rûh-ı kerîmin

“Nâmık” da nedîmin

 

Kaytaz-zâde Nâzım

 

Mef’ûlü  Mefâîlü  Mefâîlü Feûlün

Mef’ûlü  Feûlün

                                                                          --

Enver Paşa’nın

Velîme Cem’iyyetleri

 

   Şehzâde merhûm Süleymân Şevket Efendi’nin kerîme-i ismet-penâhîleri Nâciye Sultân-ı ‘ulyetü’ş-şân ile milletin mâ-bihi’l- iftihârı, Harbiyye Nâzırı Enver Paşa Hazretleri’nin geçen hafta velîme cem’iyyetleri icrâ olunmuşdur.

   Paşa-yı müşârü’n- ileyhi tebrîk ile tarafeyn beyninde hüsn-i mu’âşeret temennî ederiz.

                                                                       --

   Vatanın en kıymetdâr evlâdlarından tayyâreci (pilot) Fethi ve Sadık Beyler, Sam’dan Kuds-ı Şerîf’e tayerân etmekdeler (uçmakdalar) iken tenha bir noktada düşüp şehid olmuşlardır.

   Milletin en güzîde bu iki kahramanının zıyâ’ı (kayıpları), dünyanın her yerinde mûcib-i hüzn ü keder olduğu gibi, biz ve umûm Kıbrıs İslâmları da elem ve teessürlerimizi ızhâr ile âile-i keder- dîdelerine arz-ı ta’ziyet ederiz.

                                                                           --

Sultan Selîm-i Sâlis (Üçüncü Selim) Drednotu

   Mısır’dan son vürûd eden (ulaşan) “Vakit” nâm (adlı Rûm cerîdesinin (gazetesinin) Londra’dan aldığı ma’lûmata nazaren; Hükûmet-i Osmâniyye ile “Armstrong” fabrikası arasında akd edilen (yapılan) bir mukâvele (anlaşma) mucibince (uyarınca) 28,000 tono hacm-i isti’âbîsinde (ton hacminde) bulunan üçüncü bir drednot’un iştirâsı (satın alınması) te’mîn edilmiş (sağlanmış / ve “Sultan Selîm-i Sâlis (Sultan Üçüncü Selim) tesmiye olunmuştur (adı verilmiştir).

   Nisan ibtidasında “Reşadiye” ve “Osmân-ı Evvel” drednotları İstanbul’a vâsıl olacakları gibi, mayıs nihayetlerine doğru da “Sultan Selîm-i Sâlis” drednotunun teslim edileceği te’min ediliyor.

                                                                      --

Der-Sa’âdet (İstanbul) Meb’ûsları

   - İttihad Terakki nâmzedlerinden (adaylarından) İstanbul meb’ûs-ı sâbıkı Yağcı-zâde Şefik Bey 450

   - İstanbul meb’ûs-ı sâbıkı Ahmed Nesîmi Bey 448

   - İstanbul meb’ûs-ı sâbıkı Hallacyan Efendi 448

   - Sâbık meb’ûs Orfanides Efendi 447

   - Sâbık meb’ûs Emanuel Karasu Efendi 446

   - Şehr – Emâneti Mu’âvinliği’nden Musta’fî İsmet Bey 445

   - İstanbul meb’ûs-ı sâbıkı Hüseyin Câhid Bey 444

   - Sâbık Selânik Umûr-ı Ecnebiyye Müdîri Viktor Bey 443

   - Dâvâ-Vekili (Avukat) Haralambidi Efendi 439

   - Ashâb-ı Emlâkden ve “Kalem” gazetesi Muharriri Sal^h Cimcöz Bey 434

   - Sâbık Meb’ûs Kirkor Zöhrâb Efendi 427

     Re’y (oy) ile intihâb edilmişlerdir (seçilmişlerdir.)

   Re’sen (bağımsız olarak) nâmzedliklerini vaz edenlerden (koyanlardan) “Mizân” muharriri (yazarı) Murad Bey 8, Dersim meb’ûs-ı sâbıkı Lütfi Fikrî Bey 6, Tokat meb’ûs-ı sâbıkı İsmâil Paşa dahi 6 re’y (oy) almışlardır.


MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


YAZARLAR

tümü
    Takımlar O G B M Av P
1 MAĞUSA TÜRK GÜCÜ 12 10 1 1 17 31
2 YENİCAMİ AK 12 9 2 1 18 29
3 DOĞAN TÜRK BİRLİĞİ SK 12 7 0 5 9 21
4 CİHANGİR GSK 12 6 3 3 2 21
5 TÜRK OCAĞI LİMASOL 12 6 2 4 9 20
6 MERİT ALSANCAK YEŞİLOVA SK 12 6 2 4 1 20
7 GÖNYELİ SK 12 6 1 5 4 19
8 BAF ÜLKÜ YURDU 12 5 3 4 8 18
9 LEFKE TSK 12 5 3 4 0 18
10 ÇETİNKAYA TSK 12 5 3 4 0 18
11 KÜÇÜK KAYMAKLI TSK 12 2 7 3 -10 13
12 GENÇLİK GÜCÜ TSK 12 2 4 6 -8 10
13 BİNATLI YSK 12 3 1 8 -10 10
14 GİRNE HALK EVİ 12 2 1 9 -9 7
15 ESENTEPE KKSK 12 2 1 9 -15 7
16 L. GENÇLER BİRLİĞİ SK 12 1 4 7 -16 7
yukarı çık